Campuskrant Katholieke Universiteit Leuven
 
 

 

Seks(onderzoek) op het hoogste niveau

Katrien Steyaert

 

De International Academy of Sex Research (IASR) houdt in juli zijn prestigieuze jaarlijkse meeting in Leuven. Een schare internationale academici buigt zich er over de laatste inzichten op het vlak van seksonderzoek.

 

“Homoseksualiteit, forensisch en sociologisch onderzoek, het komt allemaal aan bod tijdens dit inspirerende congres”, zegt professor Paul Enzlin. Enzlin is verbonden aan het Leuvense Instituut voor Familiale en Seksuologische Wetenschappen (IFSW) en organisator van de 34ste meeting van de IASR: “Het is een hele eer dat België dit jaar, voor het eerst, gastland is. We verwachten tussen 9 en 12 juli een honderdtal deelnemers, waaronder vele grote namen in de seksuologie.” Ruim 25 sprekers lichten een recent onderzoek of thema toe. Campuskrant kreeg alvast antwoord op twee intrigerende vragen.

Helpt bibliotherapie vrouwen met een verminderd seksueel verlangen?

“Wellicht wel”, zegt Alexandra Hubin, als seksuologe verbonden aan het Institut d’Etudes de la Famille et de la Sexualité in Louvain-la-Neuve dat al jaren rond het thema werkt. Hubin komt een lans breken voor het gebruik van bibliotherapie bij Female Hypoactive Sexual Desire Disorder (HSDD), ofte verminderd seksueel verlangen bij vrouwen.

“De seksuologische en psychologische interesse voor het onderwerp groeit. HSDD wordt omschreven als een permanent of terugkerend tekort aan of de afwezigheid van interesse voor seksuele activiteiten. Het probleem komt vaak voor: op consultatie maakt het tot 30 procent uit van de klachten van vrouwelijke patiënten. De meeste dokters en onderzoekers denken aan psychologische en psychosociale factoren om HSDD te verklaren en afdoende te behandelen. Velen wijten het aan een arme erotische verbeelding; bewuste erotische fantasieën zouden immers een van de belangrijkste motors zijn voor het verlangen om deel te nemen aan seksuele activiteiten.”

En wat stimuleert beter de verbeelding dan een goed boek? “Bibliotherapie wordt al langer met goed gevolg ingezet bij het behandelen van psychologische problemen – het gaat dan zowel om fictie als om poëzie en autobiografieën. Studies bogen zich ook al over de kracht van erotische literatuur in de hulpverlening maar kampten met methodologische zwakheden, zoals een gering aantal proefpersonen. Wij werken nu aan een zeven maanden durend, methodologisch streng uitgevoerd onderzoek naar het effect van bibliotherapie bij vrouwen met HSDD. Definitieve cijfers zijn er nog niet maar ze zullen in de lijn liggen van eerder onderzoek; we stelden al vast dat 78,8 procent van de onderzochte mannen met voortijdige ejaculatie na de lectuur hun opwinding beter konden controleren. Een algemene studie bij vrouwen toonde dan weer aan dat 73,5 procent na het lezen seksueel verlangen voelde. Dat stemt ons hoopvol.”

Verraadt je tred je seksuele geaardheid?

“Nee, er is geen bewegingspatroon dat op de hele bevolking kan worden toegepast. Ons onderzoek helpt ons wel begrijpen welke gendered cues (gendergerelateerde aanwijzingen - red.) mensen gebruiken om de seksuele geaardheid van anderen te beoordelen”, zegt Kerri Johnson, assistent-professor aan het Departement Communicatiestudies van de University of California, Los Angeles (UCLA). Ze staat aan het hoofd van het UCLA SoCom Lab, dat de productie en perceptie van gendered cues onderzoekt. “Zo buig ik me al enkele jaren over de manier waarop mensen omgaan met cues die verschillen bij mannen en vrouwen, zoals lichaamsvorm en beweging, en hoe dat sociale oordelen beïnvloedt.”

Onder de titel ‘Walk This Way. How Gait Communicates Sexual Orientation’ zal Johnson in Leuven haar meest recente onderzoek toelichten, waaraan driehonderd mensen deelnamen. “Om verschillende redenen wandelen heteroseksuele mannen en vrouwen niet op dezelfde manier. In mijn onderzoek focus ik op de heup- en schouderbewegingen. Wandelende vrouwen bewegen hun heupen zijwaarts en verticaal – in verhouding tot mannen, terwijl mannen hun schouders van voor naar achter en zijwaarts bewegen – in verhouding tot vrouwen. We maakten tijdens het onderzoek vooral gebruik van computeranimaties omdat we zo de parameters – lichaamsvorm en –beweging – goed konden controleren. De combinatie van vijf niveaus van lichaamsvorm en evenveel van lichaamsbeweging leverde vijfentwintig animaties op.”

Wat bleek? “De proefpersonen gebruikten gender typicality – of het gebrek daaraan – als aanwijzing om de seksuele geaardheid van anderen te beoordelen. Als ze bijvoorbeeld op basis van de lichaamsvorm aannamen dat het om een vrouw ging, waren ze meer geneigd om die als heteroseksueel te bestempelen als ze met vrouwelijke heupbewegingen wandelde, terwijl ze als homoseksueel overkwam als ze wandelde met mannelijk schuddende schouders. Ook mannen worden op basis van hetzelfde principe beoordeeld, bij hen werken de cues nog sterker. Zo’n inzicht in hoe mensen hun sociale oordelen vormen, kan helpen begrijpen waarom mensen soms ongenadig beoordeeld worden.”

http://www.iasr2008.org