De universiteitsbeiaarden:
de beiaard van de Bibliotheek
De toren
van de Centrale Bibliotheek aan het Mgr. Ladeuzeplein
herbergt één van de grootste en mooiste
beiaarden van Europa. Hij werd samen met het gebouw
ingehuldigd op 4 juli 1928 en is door Amerikaanse ingenieurs
geschonken als herdenkingsmonument voor hun collega's
die sneuvelden in de Eerste Wereldoorlog. Net zoals de
48 sterren van de uurwerkplaten verwezen de 48 klokken
van de beiaard naar het toenmalige aantal Amerikaanse
staten.
In 1983 werd het instrument onder impuls van de Amerikaanse
beiaardier Margo Halsted grondig gerestaureerd en uitgebreid
tot 63 klokken. 16 klokjes die toen buiten gebruik zijn
gesteld, klinken nu elk half uur in de Sint-Jan-de-Doperkerk
in het Groot Begijnhof. Met een totaal klokgewicht van 35 ton
is de Leuvense universiteitsbeiaard de op een na zwaarste beiaard
van het land, na die van de Mechelse Sint-Romboutstoren.
In vakkringen en bij luisteraars is het instrument vermaard
omwille van de warme klank van zijn zware klokken. De zwaarste
32 klokken werden in 1928 gegoten door de Engelse gieterij Gillett
& Johnston. 31 klokken zijn in 1983 gegoten door de Koninklijke Eijsbouts in Asten (Nederland).
Het instrument brengt een uitgesproken pacifistische boodschap en hoort dus thuis in een reeks vredesbeiaarden, zoals die van
Den Haag (Vredespaleis), Ottawa, Kaapstad en Wellington. De
basklok van 7 ton, die ook het uur slaat, draagt de naam Liberty
Bell of Louvain en op de vierde klok staat het opschrift :
Interpres
variae sum vitae voce sonora :
Fortunam celebro sit bona sitve mala.
Sit pax in Terris, concordia regnet in orbe :
Ex alto cunctis haec pia vota cano.
Met mijn klanken vertolk ik de wisselingen van het leven:
Ik bezing het lot in goede en kwade dagen.
Laat er vrede en eendracht zijn op aarde :
Dit wens ik u allen toe van op deze hoogte
Het automatisch
speelwerk gebruikt slechts 6 klokken. Het speeltrommeltje
heeft geen gaten en kan dus niet worden geherprogrammeerd
of verstoken. Viermaal per uur brengen de pinnen hamers
in beweging aan de buitenzijde van de klokken. Elk kwartier
klinkt een korte fantasie op het Vlaamse volkslied de Reuzegom. Deze melodie is na 75 jaar even typisch
voor Leuven als het Big-Benmuziekje voor Londen.
