"Fonds Dillemans geeft kunstenaars signaal van acceptatie"
Het Fonds Roger Dillemans reikt jaarlijks een aantal prijzen uit aan beloftevolle studenten. Met het geld kunnen ze een specialisatierichting volgen. Toen het Fonds zich in 2007 openstelde voor doctorandi in de kunsten, kregen kunstenaars Ruth Loos en Wendy Morris elk een prijs.
Dit artikel verscheen in de Campuskrant van 24.03.2010 (p.18)
INES MINTEN
Beide kunstenaars nemen momenteel deel aan de tentoonstelling Parallellepipeda in Museum M, een project dat eveneens bruggen slaat tussen de artistieke en de academische wereld en dan ook prima bij hun onderzoek aansluit.
Wendy Morris en Ruth Loos kregen elk vijfduizend euro van het Fonds, waarmee ze hun doctoraatsopleiding een jaar lang konden bekostigen. “De prijs betekende een enorme steun voor me”, vertelt Ruth Loos. “En niet alleen financieel. Ook symbolisch gaf hij me een duwtje in de rug. De erkenning stimuleerde me om moed te houden en door te gaan op de ingeslagen weg.” Wendy Morris: “Door het Fonds open te stellen voor kunstenaars, gaf de universiteit een belangrijk signaal van acceptatie. Toen het doctoraat in de kunsten pas mogelijk was, ontstond er een heftige discussie over, met even fervente voor- als tegenstanders. Ik kreeg door deze prijs het gevoel dat de academische wereld het doctoraat welkom heette in haar midden.”
Beide doctoraten behelzen een artistiek en een theoretisch gedeelte en zullen af zijn in 2012. De uit Zuid-Afrika afkomstige Wendy Morris maakt onder meer drie animatiefilms op basis van houtskooltekeningen. Eén daarvan is nog tot 26 april te zien op Parallellepipeda. Off the record onderzoekt de Zuid-Afrikaanse deelname aan de Eerste Wereldoorlog. Via dat onderwerp stelt de kunstenares vragen over voor- en nadelen van visuele ten opzichte van geschreven geschiedenis. “Mijn films verstrekken me stof tot nadenken voor het theoretische gedeelte van mijn doctoraat en vice versa”, zegt ze. Ook voor Ruth Loos is dat een belangrijk mechanisme. “Mijn doctoraat heet ‘Dimensies van het boek’. Ik verfijn de definitie van het boek als zijnde louter inhoud en vorm en breid haar uit. Van auteurs als de wetenschapsfilosoof Karl Popper en Jorge Luis Borges leen ik een aantal filosofische en literaire concepten die me daarbij helpen. Voor het artistieke gedeelte verken ik het boek en zijn kwaliteiten in uiteenlopende media zoals driedimensionale objecten, tekeningen en foto’s. In mijn atelier ontdek ik dingen die nuttig zijn voor mijn teksten en omgekeerd. Beide gedeelten versterken elkaar.”
Scepticisme
Voor Parallellepipeda werkten Ruth Loos en Wendy Morris samen met het Laboratorium voor Experimentele Psychologie. Ook dat project paste prima in het grotere geheel van hun beide doctoraten. “Johan Wagemans en zijn team hebben onderzocht hoe toeschouwers naar mijn films kijken. Dat gaf mij weer stof die ik in mijn eigen praktijk kon gebruiken”, zegt Wendy Morris.
“De resultaten van de samenwerking zijn niet allemaal even duidelijk aanwijsbaar”, pikt Ruth Loos in. “Maar ze zijn deel gaan uitmaken van de zoektocht die ik voor mijn doctoraat voer. Op dit moment staat me vrij helder voor de geest waar ik tegen 2012 naartoe wil. Ik heb in de loop van mijn onderzoek en zeker ook dankzij de samenwerking rond Parallellepipeda bepaalde deuren kunnen sluiten, zodat er nu een beperkter aantal heel bewust open staat.”
Ruth Loos en Wendy Morris begrijpen het scepticisme dat in bepaalde kringen rond het doctoraat in de kunsten bestaat, niet goed. “Ik heb zowel een universitair diploma als een in de kunsten”, zegt Ruth Loos. “En beide opleidingen zijn me erg bevallen. Ik vind dat je die twee werelden niet zo gepolariseerd tegenover elkaar mag stellen. Vergelijk het met de tegenstelling tussen de ratio en de emotie. Die is in de praktijk ook veel minder hard dan sommige mensen denken. Er zijn kunstenaars die bang zijn dat een doctoraat in de kunsten de creativiteit beknot. Het tegendeel is waar.”
Wendy Morris: “In Zuid-Afrika zitten de kunstopleidingen ingebed in het academische systeem. Ik heb altijd al mijn praktijk gecombineerd met een theoretische reflectie erover. Het doctoraat geeft me de kans daarmee door te gaan. Het is een motivator en een manier om mijn ideeën aan te scherpen.”
Het Fonds Roger Dillemans, genoemd naar ererector Dillemans, werkt met schenkingen. Elk voorjaar worden de prijzen uitgereikt na een selectieprocedure door een academische commissie.
http://www.kuleuven.be/mecenaat/Beurzen/Dillemans/dillemans.html
