Nieuwsbrief

Thomas nieuwsbrief april 2015

Beste Thomasbezoeker,

Dit jaar viert de gemeenschap van Taizé (Saône-et-Loire, Frankrijk) haar 75ste verjaardag. Deze oecumenisch-monastieke gemeenschap trekt jaarlijks meer dan 100.000 jongeren tussen 17 en 30 jaar aan van over heel de wereld. De In De Kijker voor het secundair onderwijs is deze maand gewijd aan deze unieke plek van ontmoeting, spiritualiteit en verzoening.

Het is niet gemakkelijk voor (jonge) kinderen om op te groeien in een wereld die hen confronteert met brutaal en zinloos geweld in talloze vormen. Voor de levensbeschouwelijke groei blijft het van groot belang dat ze een basisvertrouwen in de werkelijkheid kunnen ontwikkelen. Voor het basisonderwijs werken we deze maand rond het thema ‘vertrouwen’. Het thema werd uitgewerkt voor kleuteronderwijs en eerste graad lager onderwijs enerzijds, en tweede en derde graad lager onderwijs anderzijds.

Alle levensbeschouwelijke vakken namen het engagement om zich in te schrijven in de zogenaamde interlevensbeschouwelijke competenties. Deze maand stelt Thomas in deze context een good practice voor vanuit het Sint-Jozefsinstituut in Kontich: ‘Religies in Dialoog’ als inspiratie voor andere scholen.

In de jaarrubriek ‘godsdienstleerkracht in de kijker’ deze maand een dubbelinterview: moeder en dochter die samen theologie studeerden en nu allebei les geven in dezelfde stad. Hélène De Kegel geeft reeds 25 jaar godsdienst in het Instituut Heilige Familie in Sint-Niklaas. Valeri De Meester is beginnende leerkrachte aan het Technisch Instituut Sint-Carolus in Sint-Niklaas.

Verder wordt opnieuw de betekenis verkend van vijf spreekwoorden met Bijbelse oorsprong en belichten we deze maand de Sint-Quintinuskathedraal (Hasselt) uit de XENIA databank met bezienswaardigheden voor de les godsdienst en de schoolpastoraal.

De verschillende portaalpagina’s van Thomas werden ook opgefrist, neem zeker een kijkje.

Intussen kwam er ook een antwoord op het opiniestuk ‘De mythe van de neutraliteit’. De initiatiefnemers van LEF namen een politica van Open VLD onder de arm en schreven samen een stuk. De stelling luidt: ‘het onderwijs dient niet om mensen dom te houden’ en daarom wordt gesteld dat  ‘de overheid erop moet toezien dat katholieken, moslims of mormonen, ‘ontwikkelde’ katholieken, moslims en mormonen worden’. Een nieuw neutraal vak zou dat toezicht moeten houden. Thomas stelt enkele vragen bij dit pleidooi voor een neutrale staatspedagogiek op levensbeschouwelijk vlak.

In de aanloop naar Pasen bundelen we alle bezinningen voor Witte Donderdag, Goede Vrijdag en Pasen die Thomas te bieden heeft.

Een overzicht van de overige onderwerpen vindt u in de inhoudstafel hieronder.

We wensen u alvast een intens Paastriduüm.

Beste groeten,
Didier Pollefeyt, verantwoordelijke Thomas

Inhoudstafel
In De Kijker secundair onderwijs: 75 jaar Taizé


2015 is een speciaal jaar in Taizé. Het is dan 75 jaar geleden dat Roger Schutz, beter bekend als frère Roger (12/05/1915-16/08/2005), een gemeenschap stichtte in het Bourgondische dorp. Het jaar 2015 is eveneens het jaar waarin frère Roger 100 jaar oud geworden zou zijn. De gemeenschap van Taizé is zich reeds enkele jaren aan het voorbereiden voor dit feestjaar. Het hoogtepunt van dit feestjaar bevindt zich in augustus (9/08 - 16/08) en het centrale thema is 'nieuwe solidariteit'. Speciaal voor dit feestjaar biedt Thomas een compleet overzicht in de vorm van een godsdienstdidactisch pakket met tal van lesimpulsen om leerlingen kennis te laten maken met het gedachtegoed en de concrete werking achter Taizé.

Lesimpulsen basisonderwijs over het thema ‘vertrouwen’

Kleuteronderwijs en eerste graad lager onderwijs

Storm – Dicht bij jou.

Je brengt de leerlingen in contact met de stormachtige ervaringen en situaties die ze zelf kennen. Door middel van prenten verken je de verhaallijn en de diepere betekenissen achter het Bijbelverhaal 'Storm op het meer'. Tot slot volgt een moment waarop de kinderen het verschil leren tussen 'alleen zijn' en 'in vertrouwen zijn bij iemand'. De vraag wordt ook gesteld of die 'iemand' ook God zou kunnen zijn? 

Tweede graad en derde graad lager onderwijs

Storm - Jona, sta op!

Jona krijgt een opdracht. In zijn hart hoort hij de stem van God. Jona pakt meteen zijn spullen en vertrekt. Niet naar Ninevé, zoals God hem heeft gevraagd, maar hij gaat de andere kant op. Hierdoor komt Jona in een storm terecht. Of stormt het in Jona zelf? Bij deze vraag blijven we op een bezinnende manier stilstaan. De leerlingen krijgen zelf een moeilijke opdracht die ze zullen moeten uitvoeren. Ze leren het verhalen van Jona kennen en denken na over het maken van stormachtige keuzes.

Concreet vorm geven aan interlevensbeschouwelijke competenties

Aan het begin van dit jaar haalde het Sint-Jozefinstituut van Kontich de pers met een godsdienstexcursie naar Antwerpen. Zo'n 200 leerlingen van het vijfde jaar TSO gingen er op bezoek bij een moskee, een synagoge en een kathedraal waar ze een rondleiding kregen en vragen konden stellen aan gelovigen van deze verschillende godsdiensten. 

Een uitstap in het kader van religies in dialoog, pluralisme en multiculturaliteit, die Thomas graag voor u in de kijker zet.

Een goed voorbeeld van de manier waarop concreet vorm kan gegeven worden aan de interlevensbeschouwelijke competenties.

Bijbels gezegd: 5 nieuwe gezegden

In 'Bijbels gezegd' neemt Thomas de Nederlandse taal onder de loep en wordt er op zoek gegaan naar Bijbelse elementen in onze taal. De Bijbel is namelijk in de Nederlandse taal verweven dankzij talrijke spreekwoorden en uitdrukkingen. Ook deze maand heeft Thomas een selectie gemaakt van vijf spreekwoorden en uitdrukkingen die we zowel in de Nederlandse als Bijbelse taal terug vinden.

De spreekwoorden van deze maand zijn:

Misschien kan dit project ook interessant zijn voor (een samenwerking met) het vak Nederlands? Aarzel niet om deze pagina dan ook als link naar uw collega's door te sturen.

XENIA-databank: Sint-Quintinuskathedraal in Hasselt

Deze maand zet Thomas één van de Vlaamse kathedralen in de kijker, namelijk de Sint-Quintinuskathedraal in Hasselt. Deze twaalfde-eeuwse kathedraal is zeker een bezoekje waard en vergeet ook niet de beiaard te bezoeken. Het is een hele klim, maar eenmaal boven is het uitzicht adembenemend. Tot 12 jaar is het bezoek gratis. Er wordt gevraagd om minstens vier weken op voorhand te reserveren.

Leerkrachten in de kijker: Hélène De Kegel en Valeri De Meester

Elke godsdienstleerkracht is uniek! In 2015 wil Thomas verschillende godsdienstleerkrachten aan het woord laten over hun motivatie, hun aanpak, hun aspiraties wanneer ze voor de klas staan. Twaalf  maanden lang laten we een reeks getuigenissen de revue passeren.

Deze maand interviewen we Hélène De Kegel en Valeri De Meester, moeder en dochter, én beide godsdienstleerkracht in Sint-Niklaas. Hélène De Kegel geeft reeds 25 jaar godsdienst in het Instituut Heilige Familie. Valeri De Meester is beginnende leerkrachte aan het Technisch Instituut Sint-Carolus.

» Lees hier het interview

Wil jij jouw collega-godsdienstleerkracht voordragen om in de kijker geplaatst te worden, verras hem/haar en alle Thomaslezers!

Vernieuwde portaalpagina’s

De portaalpagina’s algemeen, basisonderwijs, secundair onderwijs, buitengewoon onderwijs, hoger onderwijs en pastoraal werden opgefrist met een nieuwe lay-out en een duidelijkere structuur. 

Neem ook eens een kijkje op de vernieuwde pagina filmfiches en bijbelfiches.

Wat zijn we bereid op te offeren om ons veiliger te voelen? Bekijk en beluister de lezing van Dr. Wim Smit

In het voorbije jaar is de aandacht voor rechtenschendingen in het kader van terrorismebestrijding zonder meer groter geworden en kan ze nu rekenen op een meer dan ruime publieke aandacht. Toch zien we enerzijds dat er door de publieke opinie eerder lauw wordt gereageerd op de onthulde praktijken, en anderzijds valt op te merken dat het rechtendebat nu al te vaak wordt verengd tot de afbreuk die wordt gedaan aan ons recht op privacy.

Het neerstorten van het vliegtuig van Germanwings in Frankrijk confronteerde ons nog eens met de ervaring dat we als mensen niet alles onder controle kunnen hebben.

Thomas biedt online een lezing van dr. Wim Smit aan naar aanleiding van het verschijnen van zijn nieuwe boek 'Onveilige burger en bange politiek'. De lezing kan u hier integraal bekijken.

Houden levensbeschouwelijke vakken leerlingen dom? Het pleidooi van LEF om gelovigen onder overheidscontrole te brengen

Godsdienstvrijheid op school heeft een hoog prijskaartje (DS 15/3/2015). De impliciete suggestie is duidelijk: schaf de levensbeschouwelijke vakken af, vervang ze door één overkoepelend neutraal vak (LEF), bespaar zo 292 miljoen euro, meteen ben je af van alle miserie en alle geweld die levensbeschouwelijke mensen vandaag veroorzaken en kan de rationaliteit eindelijk zegevieren. Korter door de bocht argumenteren is niet mogelijk, immers het paaltje van de grondwet staat nog een beetje in de weg.
Misschien vraagt een dergelijk thema toch wat meer nuance. 

Lees hier het volledige opiniestuk van vicerector Pollefeyt en decaan Lamberigts onder de titel “De mythe van de neutraliteit” en de reactie daarop van Ann Brusseel (Open VLD) en Patrick Loobuyck “Onwetende vrijheid is lege vrijheid”.

Thomas stelt 10 vragen bij LEF.

Artikelen katholieke identiteit, godsdienstonderwijs en schoolpastoraal (maart 2015)

Een nieuwe reeks interessante artikelen over katholieke identiteit, godsdienstonderwijs en schoolpastoraal werd verzameld door de documentalist van het VSKO, Dimitri Vandekerkove.

Tijdschriften
ACJCB (april - juni 2015) Collationes (maart 2015)
Ezra (maart 2015) Handelingen (maart 2015)
Muurkranten (maart 2015) Tertio (maart 2015)
TGL (maart 2015)    
Nieuwe lesimpulsen

Tips van de week

RESource

RESource is een website voor godsdienstleerkrachten die uitgaat van het Catholic Education Office in Melbourne en focust op de uitdagingen en kansen die het internet biedt voor het leren, zowel in als buiten het klaslokaal.

Reclame op z'n krachtigst

60 doeltreffende reclameboodschappen rond sociale problemen

 

Louis en Marcel vernieuwen de Kerk

Hoe kijken kinderen naar de Kerk?

Nieuwe foto's

Verborgen schatten Bid voor ons Doodskop
In gedachten verzonken Bloemen voor een graf Rode rustplaats

Nieuwe video's

Bij de paus geweest Life Vest Inside Wat doet een dakloze met 100 dollar?
Nieuwe video's uit de databank Verder Kijken met als thema:
Zelfontplooiing Identiteit Levenskracht
Christelijke identiteit: een utopie? Een nieuw boek van René Stockman. Win één van de vijf exemplaren

Vlaamse katholieke scholen leggen, net als katholieke zorginstellingen, de nadruk op kwaliteit en begeleiding. Maar wat heeft dat met de christelijke identiteit te maken? Is er, met andere woorden, ruimte voor caritas in de ruime betekenis van het woord in de vele instellingen die het ooit kerkelijke Vlaanderen tekenden?

In zijn nieuwste boek, Christelijke identiteit: een utopie? analyseert Broeder René Stockman het huidige tijdskader en probeert een ideaal beeld te schetsen van een christelijk geïnspireerde zorginstelling en een katholieke school. Vervolgens toetst hij dat beeld aan de werkelijkheid vandaag en gaat hij na wat er haalbaar is. Haalbaar én essentieel om nog te kunnen spreken van een ‘christelijk geïnspireerde zorginstelling’ en een ‘katholieke school’.

René Stockman sluit zich aan bij het concept ‘dialoogschool’ maar formuleert daarbij ook enkele waarschuwingen.

» Klik hier voor meer info
» Win één van de vijf exemplaren

Projecten, bezinningen en liturgische vieringen bij De Goede Week

Het luik 4ingen van THOMAS bevat een hele reeks kwalitatieve vieringen die inspiratie kunnen bieden voor de verschillende liturgische momenten van de Goede Week:

Zie verder ook:

LOGOS studiedag 4 mei 2015: 'Hij zal komen oordelen de levenden en de doden' Over de zin en de onzin van de geschiedenis

De LOGOS-studiedagen – Leuvense Ontmoetingen rond Geloof, Openbaring en Spiritualiteit – nemen een zinsnede uit het credo als vertrekpunt, in dit geval ‘Hij zal komen oordelen de levenden en de doden’. Met deze editie zijn we toegekomen aan de tiende LOGOS-studiedag, een jubileum.

Weinig heeft in de geschiedenis van het christendom zo tot de verbeelding gesproken als het Laatste Oordeel. Kunstenaars, schrijvers en theologen hebben allemaal geprobeerd dit komende oordeel te doorgronden en te interpreteren. De hedendaagse mens die hiermee wordt geconfronteerd, krijgt termen als vagevuur en hel naar het hoofd geslingerd en voelt het dan ook al snel warm worden onder zijn of haar voeten. Maar wat staat er nu eigenlijk in de Schrift over dit Laatste Oordeel? Wat zijn de mogelijke relevante theologische interpretaties? Hoe wordt dit benaderd door andersgelovigen, zoals moslims? En wat zijn de implicaties voor de pastoraal? Met de ondertitel ‘Over de zin en onzin van de geschiedenis’ raken we alvast een rode draad van de studiedag, nl. de overtuiging  dat een bepaalde visie op het hiernamaals meteen ook het leven hier en nu, het hiernumaals, conditioneert en kwalificeert.  

Het thema van deze studiedag raakt de diepste existentiële dynamieken van elke mens – de ultieme hoop op gerechtigheid en barmhartigheid.

Over Thomas

Thomas is een interactief platform voor actieve samenwerking tussen alle leerkrachten (r.-k.) godsdienst van alle onderwijs- netten in Vlaanderen.

Partners

IDKG VSKO Faculteit Theologie en Religiewetenschappen logo

session