Erkende Instantie rooms-katholieke godsdienst

Dinsdag 15 Maart 2016 - 11:06:08

Dinsdag 26 Januari 2016 - 16:39:27

Welkom

op de webstek van de Erkende Instantie rooms-katholieke godsdienst.

De Erkende Instantie draagt zorg voor het vak rooms-katholieke godsdienst op verschillende terreinen:

 

1) Coördinatie van de inspectie-begeleiding RKG, vakinhoud, vakpedagogiek, vakdidactiek... 

Hein Van Renterghem
Coördinerend inspecteur-adviseur
 

hein.vanrenterghem@telenet.be
Telefoon: 052 34 01 97

2) Juridisch-administratieve ondersteuning en belangenbehartiging van het vak bij het Vlaams Ministerie van Onderwijs.

EH. Jos Bonroy

Maurice van Stiphout

 

maurice.van.stiphout@idkg.be 

Adresgegevens algemeen secretariaat

Interdiocesaan Centrum vzw
Afdeling IDKG
Guimardstraat 1
1040 Brussel
Telefoon: 02 507 05 18  

info@idkg.be

Donderdag 30 Juni 2016 - 16:03:35

Actualisering leerplan rooms-katholieke godsdienst secundair onderwijs

Visietekst en leerplannen

De leerplannen rooms-katholieke godsdienst steunen op een visietekst die de Vlaamse bisschoppen hebben goedgekeurd op 1 september 1996. Volgens deze visietekst moeten de leerplannen rooms-katholieke godsdienst aan een dubbele opdracht voldoen van zowel geletterdheid als dialoog. Het godsdienstonderricht wil bijdragen tot de religieuze en christelijke geletterdheid van de leerlingen: ‘Dit godsdienstonderricht wil de leerlingen helpen de christelijke boodschap in haar rijkdom te ontdekken als een bron van leven. De godsdienstlessen beogen daartoe voor alle leerlingen een gedegen kennismaking met het christendom. De leerlingen kunnen vanuit deze toerusting kritisch nadenken over de eigenheid en de originaliteit van het christelijk geloof’ (Visietekst 4.1). Bovendien wil het deze geletterdheid brengen in een dialogaal en communicatief verband: ‘Dit gebeurt in dialoog met andere (christelijke) godsdiensten en levensbeschouwingen. Tegelijk beoogt het vak communicatieve vaardigheid in verband met christelijk geloof, godsdienst en levensbeschouwing’ (Visietekst 4.1). Geletterdheid en dialoog zijn sleutelwoorden in de visietekst van het vak rooms-katholieke godsdienst en in de leerplannen die erop zijn gebouwd. De huidige leerplannen bieden een stevige methodologie om leerlingen voor te bereiden om midden een plurale context in gesprek met de katholieke traditie zowel tot een eigen identiteit te komen als een (inter)levensbeschouwelijke dialoog aan te gaan. Deze visietekst en de bijhorende leerplannen staan daarom niet ter discussie.

Actualisering

Na twintig jaar willen de Vlaamse bisschoppen samen met alle betrokken partijen wel nagaan hoe het vak rooms-katholieke godsdienst vandaag het best aan de genoemde doelstelling kan beantwoorden. De tijd heeft immers niet stil gestaan. Vele factoren zijn in beweging en vragen om een eerlijke overweging: de overdracht van de kernbegrippen uit de christelijke en katholieke traditie; de geletterdheid van jonge generaties in verband met de eigen religieuze en culturele tradities; de versterking van (inter)religieuze en (inter)levensbeschouwelijke vaardigheden; de bekwaamheid om verantwoorde religieuze en levensbeschouwelijke keuzes te maken en om die met elkaar te delen. Welke leeringrediënten staan daarover in de huidige leerplannen? Welk gewicht krijgen ze daar? Over welke hulpmiddelen beschikken de leerkrachten om die leeringrediënten te realiseren? Welke nieuwe vragen leven bij de godsdienstleerkrachten inzake ondersteuning en navorming? Hoe kunnen hogescholen en universiteiten toekomstige leerkrachten bekwamen om hun opdracht aan te kunnen? Welke ervaringen en verwachtingen leven in de christelijke geloofsgemeenschap aangaande het vak rooms-katholieke godsdienst? Vanuit dat vragenpakket willen de Vlaamse bisschoppen samen met alle betrokken partijen een actualisering van de leerplannen godsdienst opzetten, met het oog op mogelijke bijsturingen of verbeteringen. In een eerste fase gaat deze actualisering over het leerplan rooms-katholieke godsdienst in het secundair onderwijs.

Werkwijze en tijdspad

Voor de actualisering van het leerplan rooms-katholieke godsdienst in het secundair onderwijs zal een werkgroep worden opgericht met een voorzitter namens de Erkende instantie rooms-katholieke godsdienst, en als leden: vijf onderwijsinspecteurs godsdienst, vijf godsdienstleerkrachten, vijf theologen en vijf docenten uit de katholieke lerarenopleidingen. De Erkende Instantie vormt de stuurgroep en volgt de werkzaamheden op. 

De werkgroep wordt samengesteld op het einde van het schooljaar 2015-2016 en gaat aan de slag in het schooljaar 2016-2017. De werkgroep maakt een eindrapport tegen Pasen 2017. Naast doelstellingen op langere termijn, kan het rapport een beperkte, goed afgewogen lijst van leeringrediënten bevatten per terrein en/of terreindoel die op kortere termijn als een bijlage aan het leerplan kunnen worden toegevoegd. Deze leeringrediënten kunnen tijdens het schooljaar 2017-2018 verder worden uitgewerkt via verschillende wegen, om vanaf het schooljaar 2018-2019 bruikbaar te zijn voor leerlingen en leerkrachten. 

 

+ Johan Bonny
Voorzitter Erkende Instantie rooms-katholieke godsdienst

Dinsdag 15 Maart 2016 - 13:43:19

Dinsdag 23 Februari 2016 - 16:36:37

Doel

De Erkende Instantie is verantwoordelijk voor de inhoud van het vak r.-k. godsdienst en voor de inspectie en begeleiding van de godsdienstleerkrachten in alle onderwijsnetten op alle niveaus. Zij is aanspreekpunt van de Vlaamse Overheid die haar met dit doel erkend heeft.

Beknopte geschiedenis van de Erkende Instantie

De Vlaamse profane overheid schiep in 1993 in het Decreet betreffende de inspectie en de begeleiding van de levensbeschouwelijke vakken op basis van het principe van de scheiding van kerk en staat zogenaamde ‘erkende instanties’ en een ‘erkende vereniging van de niet-confessionele zedenleer’ als officiële gesprekspartners van die profane overheid voor alles wat te maken heeft met de inspectie en de begeleiding van de levensbeschouwelijke vakken. 

Woensdag 24 Februari 2016 - 09:26:39

Didactisch

Voor de didactische benadering van het vak rooms-katholieke godsdienst verwijzen we naar de website THOMAS, een samenwerkingsverband tussen de Katholieke Universiteit Leuven, de Belgische bisschoppen, Katholiek Onderwijs Vlaanderen, IDKG en de inspectie-begeleiding. Klik op het thomas-embleem.

Ook sommige bisdommen hebben een eigen website met informatie. Klik op de link om naar een diocesane site te gaan:


Interdiocesaan
 
Vicariaten onderwijs:

www.godsdienstonderwijs.be


Antwerpen
 
http://www.dsko.be/

Brugge
 
http://www.rkgodsdienst-brugge.be/

Gent
 
http://www.kogent.be/

Hasselt
 
http://www.diohasselt.be

Mechelen-Brussel
 
http://www.vikom.be/

Dinsdag 23 Februari 2016 - 16:37:33

Documenten

Klik op een bestand om het te downloaden 

Levensbeschouwelijke en morele vorming in de hogeschoolopleidingen en in de lerarenopleiding in het bijzonder (19-03-2004)
Interlevensbeschouwelijke competenties in het kader van dialoog en samenwerking tussen levensbeschouwingen op school.
Het vak godsdienst en de vakoverschrijdende eindtermen in katholieke secundaire scholen 
Het vak godsdienst en de vakoverschrijdende eindtermen in officieel en vrij niet-confessioneel secundair onderwijs
Verklaring van de bevoegde en erkende instanties/vereniging Levensbeschouwelijke vakken i.v.m. functiebeschrijving en evaluatie van leerkrachten LBV (15 januari 2008).  
Onderdeel Functiebeschrijving voor leermeester levensbeschouwelijke vakken voor het officieel onderwijs goedgekeurd door de bevoegde en erkende instanties/vereniging’ met een link naar het derde document in bijlage: ‘FB erkende levensbeschouwingen
Onderdeel functiebeschrijving voor godsdienstleraar rooms-katholieke godsdienst in het vrij katholiek onderwijs (mei 2013)
Vakinformatiedossier

 

Donderdag 03 Maart 2016 - 11:19:57

Bevoegde instanties (conform de Vlaamse Decreten rechtspositie van 1991)

In deze rubriek vind je de overzichtslijsten van de verantwoordelijken per bisdom. Voor de inspecteurs-adviseurs is telkens een link gelegd naar de website van de inspectie levensbeschouwelijke vakken van het departement onderwijs.

Antwerpen

Brugge

Gent

Hasselt

Mechelen-Brussel

Congregaties

Bevoegde instantie:

Bisschop

Monseigneur Johan Bonny

Schoenmarkt 2
2000 Antwerpen

T: 03 202 84 30

F: 03 202 84 31

secretariaat.bisdom.antwerpen@kerknet.be  

Bisschoppelijk afgevaardigde voor het onderwijs

De Heer Dirk Van Rossem

Noorderlaan 108 
2030Antwerpen             

T: 03 543 97 00

F: 03 544 98 49

dirk.vanrossem@dsko.be

Website inspectie-begeleiding: www.dsko.be

Inspecteurs-adviseurs

Zie website onderwijsinspectie 

Adjutoren

Begeleiding in BuSO

Martine Van Dun
Het geleeg 40
2990 Wuustwezel

T: 03 663 63 75

F: 03 663 63 75

martine.vandun@vsko.be

Donderdag 03 Maart 2016 - 12:21:42

Godsdienstleerkracht

Iedereen die zich kandidaat wil stellen als godsdienstleerkracht rkg dient hierover voorafgaande contact op te nemen met de vertegenwoordiger van de diocesane bisschop (de bevoegde kerkelijke overheid).

Kandideren van tijdelijken in het gemeenschapsonderwijs.

Tijdelijke aanstelling van doorlopende duur (TADD).

De decreten rechtspositie vind je onder wetgeving op deze webstek.

Een folder met een overzicht van de onderwijsloopbaan vind je op de webstek van de levensbeschouwelijke inspectie-begeleiding.

Overzicht lerarenopleidingen r.-k. godsdienst in katholieke hogescholen en universiteiten in Vlaanderen.

Donderdag 03 Maart 2016 - 12:28:01

Leerplannen

De Erkende Instantie rooms-katholieke godsdienst is volgens het Vlaams decreet betreffende de inspectie en de begeleiding levensbeschouwelijke vakken (01/12/1993 art.6 §2) bevoegd tot het opstellen van leerplannen. De Erkende Instantie is eveneens tot deze taak bevoegd namens de Vlaamse bisschoppen  conform canon 804, § 1 van het wetboek van canoniek recht.

De volgende leerplannen zijn beschikbaar en verplichtend vanaf 1 september 2004:

 

Interlevensbeschouwelijke competenties

Sinds 6 december 2012 wordt aan alle leerplannen de 'interlevensbeschouwelijke competenties in het kader van dialoog en samenwerking tussen levensbeschouwingen op schooltoegevoegd.

Nota's

Leerplannen bestellen

Deze leerplannen kunnen rechtstreeks besteld worden bij:

Uitgeverij LICAP cvba
Guimardstraat 1
1040 Brussel
Tel: 02 509 97 03
Fax: 02 509 97 04
E-mail: info@licap.be

Donderdag 03 Maart 2016 - 14:01:13

Leermiddelen

Evaluatie van leermiddelen r.-k. Godsdienst

De Vlaamse bisschoppen keurden de visietekst “het vak rooms-katholieke godsdienst in de scholen van Vlaanderen” goed op 8 juli 1996. De leerplannen van zowel basis- als secundair onderwijs, die hier op gebaseerd zijn, hebben zij goedgekeurd op 9 september 1999. Wij veronderstellen dat zowel de visietekst als de leerplannen voldoende door iedereen kunnen gekend zijn.

De praktijk leert dat een leermiddel een hulpmiddel kan zijn bij het realiseren van het leerplan, dat normerend is voor het vak rooms-katholieke godsdienst. De Erkende Instantie verstaat onder het begrip “leermiddel”: “de hulpmiddelen die door de godsdienstleraar en/of leerling in de onderwijsleersituatie gebruikt worden met het oog op het op gang brengen van een leerproces, gericht op het realiseren van bepaalde leerplanonderdelen.” Of, zoals eerder gesteld in de Uitvoeringsnota – 8 van de Erkende Instantie rooms-katholieke godsdienst (1 september 2000): “Onder een leermiddel verstaan wij een onderwijsleerpakket, een basisopvulling voor leerling en leerkracht, dat de ontwikkeling bedoelt van de totaliteit van het leerplan voor minstens één leerjaar”.
Leermiddelen van hoge kwaliteit zijn belangrijk voor alle onderwijsniveaus en voor alle betrokkenen bij een goed godsdienstonderwijs: voor de leerling, de leerkracht, de inspecteur-adviseur, de ouders en de bisschoppen die finaal verantwoordelijk zijn voor het godsdienstonderwijs.

Het ontwikkelen en uitgeven van leermiddelen is in Vlaanderen al jarenlang het werk van uitgevers. Graag willen we ons respect uitdrukken voor het werk en de inspanningen die zij leveren om kwaliteitsvolle uitgaven op de markt te brengen. Zij kunnen zich daartoe laten adviseren door “periti”, die vertrouwd zijn met het geldende leerplan en met het concrete eigentijdse schoolgebeuren. Het is wenselijk dat zij zich ook op theologisch vlak laten ondersteunen.

Anderzijds dienen de bisschoppen volgens canon 827 par. 2 hun goedkeuring te hechten aan de leermiddelen voor het vak rooms-katholieke godsdienst. Dit recht wordt ook door de Grondwet en de Vlaamse Regering erkend. Deze goedkeuring kan door de bisschoppen verleend worden zowel voor als na het verschijnen van het leermiddel. Dit recht van goedkeuring van de leermiddelen delegeren de bisschoppen aan de Erkende Instantie voor rooms-katholieke godsdienst.

Tot december 2010 werd aan elk leermiddel een label toegekend en werd in het colofon van de uitgaven vermeld: “draagt het geschiktheidslabel van de Erkende Instantie r.-k. godsdienst”. Vanaf januari 2011 functioneert een vaste leescommissie “leermiddelen voor het vak rooms-katholieke godsdienst”. Deze beoogt in de eerste plaats het begeleiden van en feedback geven aan een leermiddel in ontwikkeling (in verschillende fasen). Op het einde van dit proces bezorgt de secretaris een globale bespreking aan de betrokken uitgever. Dit document wordt nadien openbaar gemaakt op de website van IDKG en van Thomas.
De leescommissie bestaat uit: een theoloog (voor de orthodoxie), een inspecteur-adviseur, een deskundige, vertrouwd met de materie, een leerkracht en de stafmedewerker van IDKG (als secretaris). De bisschoppen keurden deze manier van werken goed.
Het verslag van de leescommissie is een hulp voor de school en de godsdienstleerkracht bij het kiezen en gebruiken van een leermiddel, passend bij hun leerlingen en het profiel van de school.

Hier kan je de tekst lezen met de vernieuwde en bijgestuurde procedure van december 2012.

BASISONDERWIJS

  1. Oude procedure: met geschiktheidslabel
    • Manna 1, 2, 3, 4, 5, 6, uitgeverij Die Keure
    • TOV 1, 2, 3, 4, 5, 6, uitgeverij Pelckmans
    • Tuin van heden 1, 2, 3, 4, 5, 6, uitgeverij Van In
  2. Huidige procedure: leermiddelen in behandeling (nieuw, of upgrades van vorige uitgaves)
    • Sterren aan de hemel – Uitgeverij Averbode
    • Jezus leeft Uitgeverij Die Keure
    • TOV – Uitgeverij Pelckmans
    • Tuin-van-Heden.nu – Uitgeverij Van In
    • Land in zicht Uitgeverij Plantyn

Meer informatie

SECUNDAIR ONDERWIJS

  1. Nieuwe procedure: leermiddelen vanaf januari 2011 
    • Spirit@school 3, 4, 5 - (TSO-KSO), Uitgeverij Averbode
    • Deus@school 3, 4, 5 -  (ASO), Uitgeverij Averbode
    • Caleidoscoop 2, 3 Plantyn
    • Theo 5T, 6T Van In
    • Meander 3, 4, 6 Pelckmans
    • Meander T4 Pelckmans
    • Echo 7, Pelckmans
  2. Oude procedure: met geschiktheidslabel (tot december 2010) 
    • Surfen 1, 2, uitgeverij Aggi, 1e en 2e jaar secundair onderwijs
    • Respons 1, 2, 3, 4, 5, 6, uitgeverij Pelckmans, ASO
    • Respons T3, T4, T5, T6, uitgeverij Pelckmans, TSO/KSO
    • Meander T3, T5, T6 (als opvolging van de reeks 'Respons T'), uitgeverij Pelckmans, TSO/KSO
    • Meander 1, 2, 5 (als opvolging van de reeks 'Respons'), uitgeverij Pelckmans
    • Link 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, uitgeverij Pelckmans, BSO
    • Echo 1, 2, 3, 4, 5, 6 (als opvolging van de reeks 'Link'), Pelckmans, BSO
    • Transparant 1, 2, 3, 4, 5, 6, uitgeverij Van In, ASO
    • Theo 1, 2, 3A,3T,4A,4T,5A,6A, Uitgeverij Van In , ASO en TSO
    • GOeD Gezien? 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, uitgeverij Van In, BSO
    • Deus@school, Infoboek voor 1° en 2° jaar A-stroom, Uitgeverij Averbode oktober 2009
    • Caleidoscoop 1, 4, 5, 6, T6, uitgeverij Plantyn, ASO en TSO
    • God@school 1B, 2B (Licap)

Meer informatie

Donderdag 03 Maart 2016 - 15:05:02

Wetgeving

Hier tref je de relevante regelgeving aan evenals een overzicht van de bekwaamheidsbewijzen die het kader biedt voor het levensbeschouwelijk onderwijs in Vlaanderen.

Wetgeving
inspectie

Wetgeving
Bu(LO)

Wetgeving
Bu(SO)

Wetgeving
HO

Donderdag 03 Maart 2016 - 14:20:07

Solliciteren

In het gewoon en buitengewoon secundair onderwijs

Hoe solliciteren (+ engagementsverklaring r.-k. godsdienstleerkracht)

Wil je r.-k. godsdienst geven in het vrij katholiek onderwijs of in het officieel gesubsidieerd onderwijs, dan informeer je best bij de scho(o)l(en) waar je les wilt geven. Voor het gemeenschapsonderwijs schrijf je je als kandidaat tijdelijke leerkracht in op de website van het gemeenschapsonderwijsAltijd neem je te gelijkertijd contact op met de bevoegde kerkelijke overheid van het bisdom waarin je werkzaam wilt zijn.  Je stuurt je curriculum op, samen met de ingevulde engagementsverklaring (je kunt het formulier downloaden door het op je eigen computer op te slaan via 'opslaan als'. Je kunt met de tabtoets van het ene invulblokje naar het andere gaan), naar de bevoegde kerkelijke overheid (zie gegevens per bisdom). Meer uitleg over de engagementsverklaring vind je in de toelichting.

Gebruiken per bisdom

Antwerpen

  1. Het geëigende formulier IBG-6 met inlichtingen sturen aan inspectie-begeleiding Godsdienst, Noorderlaan 108, 2030 Antwerpen (Tel. 03/543.97.00, Fax. 03/544.98.49, e-mail: info@dsko.be ).

  2. De kandidaten worden persoonlijk ontvangen door de inspecteur-adviseur als gemandateerde van de bevoegde kerkelijke overheid.

Brugge

  1. Schriftelijke sollicitaties worden gericht aan de respectieve inspecteurs-adviseurs als gemandateerde van de bevoegde kerkelijke overheid.

  2. Met het oog op een betrekking is een persoonlijk gesprek met de respectieve inspecteurs noodzakelijk.

  3. De inspecteurs-adviseurs organiseren een contactmoment waarop kandidaat-godsdienstleerkrachten zich persoonlijk kunnen aanbieden. Meer concrete info vind je op het gepaste moment op hun website.

Gent

  1. Schriftelijke sollicitaties worden gericht aan de respectieve inspecteurs-adviseurs als gemandateerde van de bevoegde kerkelijke overheid.

  2. Met het oog op een betrekking is een persoonlijk gesprek met de respectieve inspecteurs-adviseurs noodzakelijk.

  3. De beide inspecteurs-adviseurs organiseren eind juni en begin juli een contactmoment waarop kandidaat-godsdienstleerkrachten zich persoonlijk kunnen aanbieden.

Hasselt

  1. Schriftelijke sollicitatie bestaande uit een sollicitatiebrief en CV wordt gericht aan vicaris Jaak Janssen, Vrijwilligersplein 14, 3500 Hasselt. De documenten kunnen ook per mail bezorgd worden via vicariaat.onderwijs@bisdomhasselt.be.
  2. Contact opnemen met de heer Jos Smets, secretaris van het vicariaat onderwijs bisdom Hasselt, via 011 28 84 55 of vicariaat.onderwijs@bisdomhasselt.be om een afspraak vast te leggen voor een persoonlijk gesprek met de inspecteurs-adviseurs rooms-katholieke godsdienst Daniel Ory en Steven Cappellen.

 

Mechelen-Brussel

  1. Schriftelijke aanvraag in de loop van de maand mei of juni/juli met bijgevoegd sollicitatieformulier (met naam en adres van enkele referentiepersonen) sturen aan bisschoppelijk gedelegeerde voor het onderwijs Fons Uytterhoeven, F. de Merodestraat 18, 2800 Mechelen, Tel. 015/29.84.02 -  godsdienst.mb@kerknet.be

  2. Alle info in een notendopje in deze bijlage.

N.B.: (1) Het is nuttig dat pas afgestudeerden, indien ze nog geen baan in het onderwijs hebben, na enkele maanden aan het vicariaat van het onderwijs laten weten of ze 'uitkeringsgerechtigd' zijn op de RVA. Dan komen ze bv. in aanmerking voor vervanging van leerkrachten met loopbaanonderbreking. Of ze uitkeringsgerechtigd zijn, kunnen ze op de RVA zelf vernemen. (2) Het is ook nuttig aan het vicariaat te laten weten of men bereid is in aanmerking te willen komen voor Geko-projecten (gesubsidieerde contractuelen). Dit stelsel vervangt de vroegere BTK- of DAC-projecten.

Gebruiken bij de congregaties

Wil je r.-k. godsdienst geven in een school die behoort tot een orde of congregatie (Broeders van de christelijke scholen, Broeders van Liefde,Don Bosco, Jezuïeten, Jozefieten) dan meld je je bij de school aan. Altijd neem je te gelijkertijd contact op met de bevoegde kerkelijke overheid van het bisdom waarin de school gelegen is zoals hierboven vermeld. Zodra je van het bisdom de ondertekende engagementsverklaring terug ontvangt, kun je aangesteld worden door de school van je keuze.

In het gewoon en buitengewoon lager onderwijs

Wil je rooms-katholieke godsdienst geven in het basisonderwijs, dan moet je een aanvraag van het voorlopig kerkelijk mandaat in tweevoud opsturen naar de verantwoordelijken van het vicariaat voor onderwijs. Je kunt het formulier 'aanvraag voorlopig kerkelijk mandaat' downloaden door het op je eigen computer op te slaan via 'opslaan als'. Je kunt met de tabtoets van het ene invulblokje naar het andere gaan. Meer uitleg over de bedoeling van deze aanvraag vind je in de toelichting.

Deze pagina werd gepubliceerd op 27/06/2016 en laatst bijgewerkt op 01/09/2016

Over Thomas

Thomas is een interactief platform voor actieve samenwerking tussen alle leerkrachten (r.-k.) godsdienst van alle onderwijs- netten in Vlaanderen.

Partners

Katholiek Onderwijs Vlaanderen Faculteit Theologie en Religiewetenschappen logo Belgische bisschoppenconferentie Interdiocesane Dienst voor Katholiek Godsdienstonderwijs