En het laatste oordeel kan niet ver meer zijn?

node-header

Over eindtijdvoorstellingen en -verwachtingen, hoop en verantwoordelijkheid

1. Beginsituatie

Naar aanleiding van de studiedag LOGOS X met als titel  'Hij zal komen oordelen de levenden en de doden. Over de zin en de onzin van de geschiedenis’ ontwikkelde Thomas een In de kijker rond deze thematiek.

We leven vandaag in een samenleving waarin, als vanouds, een eindtijdverwachting aanwezig is. In tegenstelling tot vroeger is deze eindtijdverwachting niet alleen of zelfs niet voornamelijk religieus gekleurd. Berichten over de opwarming van de aarde, catastrofale natuurrampen, mogelijke nucleaire oorlogen of supervirussen die de hele bevolking uitroeien, doen bij heel wat mensen de angst ontstaan dat het met onze wereld of alvast met de mensheid binnenkort gedaan zal zijn. Jongeren groeien op in dit maatschappelijk verhit klimaat. Een houding van “je leeft maar één keer” of kortweg ‘YOLO’ is voor velen dé manier om hiermee om met de gedachte van eindigheid om te gaan. Het christendom en andere religies getuigen echter van een andere wereldvisie, waarin het leven na de dood en een religieuze invulling van de eindtijdverwachting een rol spelen. Het menselijk leven wordt hier in een context van eeuwigheid geplaatst, waardoor ook het leven op aarde en het kijken naar de geschiedenis een andere betekenis krijgen.

In deze In de kijker worden christelijke of religieuze concepten als Het laatste oordeel, apocalyptiek, eschatologie,… bevattelijk gemaakt voor leerlingen en aangevuld met culturele, filosofische en maatschappelijke visies op het einde der tijden. Ook wordt ondermeer ingegaan op wat het betekent om te oordelen en niet te oordelen. In het geheel is er echter ook ruimschoots aandacht voor elementen van hoop en verantwoordelijkheid, zowel in maatschappelijke als in religieuze context. 

2. Hermeneutische knooppunten

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictureright/_medium/logos1.jpg
http://bit.ly/1bSzymB
  • Hoe komt het dat wij vaak zo snel een oordeel klaar hebben? Kunnen wij als mensen leven zonder een oordeel te vellen (over anderen)? Is het mogelijk om ons oordeel op te schorten? En is ons oordeel altijd juist? Zijn er ook vormen van oordelen die niet negatief zijn en zelfs noodzakelijk? Kunnen en mogen wij als mensen oordelen over het leven van anderen (bijvoorbeeld in de vorm van de doodstraf)?
  • Is het Laatste Oordeel een theologisch concept dat vandaag de dag nog levensvatbaar is? Moeten wij ons dit voorstellen als iets dat aan het einde der tijden zal gebeuren of vindt het reeds (deels) plaats tijdens ons bestaan? Wat zijn de implicaties hiervan voor hoe mensen leven op aarde? Vordert een dergelijk denkkader mensen ook op tot medemenselijkheid en goedheid? Is het eindtijddenken in religies, en bijvoorbeeld ook het praten over hemel, hel en vagevuur, vooral bedoeld om mensen bang te maken en onder de knoet te houden of houdt het juist een boodschap van hoop (“het kwaad dat vernietigd wordt”) in zich?
  • Waarom voelen mensen de nood om voorspellingen te doen rond het einde? Zijn dit waanideeën van losgeslagen geesten, manieren om het hoofd boven water te houden in woelige tijden of waarachtige profetieën? Kunnen mensen überhaupt de toekomst voorspellen?
  • Wanneer we kijken naar het culturele en maatschappelijke eindtijddenken (allerlei scenario’s over hoe de mensheid zal ten onder gaan), wat betekent dit dan voor hoe mensen met de wereld omgaan? Leidt het tot een houding van ‘ik leef er op los’ en ‘who cares?’ of zorgt het ervoor dat mensen hun verantwoordelijkheid opnemen? Wat betekent het om op te groeien in een wereld waarin zo vaak over de ondergang van de mensheid, door toedoen van de mens, wordt gepraat? Hoe leeft een mens als hij weet of vermoedt dat de wereld of mensheid weldra vergaat? Heeft het dan nog zin om sociale, politieke, economische, culturele,… inspanningen te doen en aan volgende generaties te denken?
  • Hoe kunnen mensen verantwoordelijk gemaakt worden voor het leven van volgende generaties en de leefbaarheid van onze aarde, wanneer zij zich bevinden in een wereld van ‘steeds meer’? Hebben mensen vandaag de dag nog de drive om te vechten voor verandering of zijn ze fatalistisch en onverschillig geworden? Kunnen wij als mens blijven doen wat we doen zonder verstrekkende gevolgen voor de mensheid en de aarde?
  • Moeten we de geschiedenis lineair denken of eerder cyclisch? Het christendom is een lineaire religie bij uitstek. Het denken over het einde der tijden kadert in dit lineaire denken. Andere religies zoals het hindoeïsme hebben een eerder cyclisch wereldbeeld. Kunnen in het leven van mensen het lineaire en het cyclische ook samengaan?

3. Aanknopingspunten bij het leerplan

Leerplandoelen uit het leerplan rooms-katholieke godsdienst

Open versus gesloten vormen van 'jezelf worden' bespreken

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < jezelf worden

Verhalen bespreken van mensen die in Jezus' spoor vrij worden vanuit de ervaring van Gods liefde

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < jezelf worden

Opsporen en bespreken waar mensen vandaag zoal leven, visie en kracht uit putten

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < bronnen van leven

Aangeven hoe bijbel en traditie inspirerend werken voor de ontplooiing van gelovigen en geloofsgemeenschappen

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < bronnen van leven

Onderzoeken in hoeverre godsbeelden levengevend of vernietigend kunnen zijn

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < bronnen van leven

Openheid vertonen voor het gebruik van symbolen, rituelen en tweede taal

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < bronnen van leven

Bespreken hoe andere godsdiensten omgaan met hun bronnen van leven

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < bronnen van leven

Aantonen dat het leven ons onophoudelijk voor keuzes stelt en vragen oproept die bepalend zijn voor identiteitsvorming

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < Kiezen

Aangeven aan welke evangelische sleutels christenen bij het maken van keuzes, vormgeven

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < Kiezen

Mogelijke houdingen t.o.v. de keuzeopdracht aangeven

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < Kiezen

Beoordelen wanneer een keuze authentiek en mensbevorderend kan genoemd worden

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < Kiezen

Jezus' ontmoetingen met mensen bespreken

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < Een cultuur van ontmoeten

Bespreken welke vragen mensen zich stellen bij de ervaring van verschil

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < omgaan met verschil

De christelijke voorkeur voor de arme, de vijand en de vreemdeling bespreken als inspiratie en uitdaging

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < omgaan met verschil

De vraagstelling bespreken die groeit in en uit grenservaring

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Omgaan met grenzen

Opsporen in de evangeliën hoe en van waaruit Jezus omgaat met mensen die lijden

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Omgaan met grenzen

Aangeven hoe christenen omgaan met lijden en kwaad

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Omgaan met grenzen

Weergeven wat christenen verstaan onder 'hoop' en 'opstanding'

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Omgaan met grenzen

Aangeven hoe God en Jezus omgaan met zondaars, zonde en kwaad

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Omgaan met grenzen

Met concrete voorbeelden aantonen dat een christelijke houding van personen of groepen een originele en krachtdadige invloed kan uitoefenen op maatschappelijk denken en handelen

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Levensbeschouwing en ethiek

Bespreken van waaruit mensen grijpend of gevend in het leven kunnen staan

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Derde graad < Tweede jaar < Terrein < Leven als Christen

De praktische consequenties voor christenen van het 'beeld van God zijn' op het vlak van sociale rechtvaardigheid, wereldgeweten en omgang met de (rijkdommen van de) aarde opsporen

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Derde graad < Tweede jaar < Terrein < Leven als Christen

Omschrijven wat 'het beeld van God-zijn' inhoudt aan visie op de plaats en de verantwoordelijkheid van de gelovige mens

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Derde graad < Tweede jaar < Terrein < Leven als Christen

Het belang van communicatie over zin(vragen) omschrijven

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Derde graad < Tweede jaar < Terrein < Communicatie van zin(vragen)

Bespreken hoe mens-, wereld- en godsbeelden bevrijdend of verlammend kunnen werken

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Derde graad < Tweede jaar < Terrein < Communicatie van zin(vragen)

De band aangeven tussen communicatie, zinvinding en gemeenschapservaring

Leerplan Secundair Onderwijs < Algemeen secundair onderwijs < Derde graad < Tweede jaar < Terrein < Communicatie van zin(vragen)

De werking van God in de levensgeschiedenis van mensen aangeven

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < Waar sta je nu in je leven? (identiteit)

Verhalen beluisteren en bespreken van mensen die 'van God' leven

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < Wat geeft je leven? (bronnen van leven)

Zien en aangeven hoe de inzet voor een ander in vele levensverhalen een bron van leven is

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < Wat geeft je leven? (bronnen van leven)

Vaststellen hoe mensen omgaan met levensvragen: vluchten of durven onder ogen zien

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < Wat valt er te kiezen in het leven? (keuzes)

Bevragen en bespreken hoe mensen elkaar dichterbij of verderaf van de eigen roeping kunnen brengen

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < Wat valt er te kiezen in het leven? (keuzes)

Illustreren hoe geloven, innerlijke honger en rijkdom, belangen, bekommernissen, interesses... personen bijeenbrengen of verdelen in hun verscheidenheid

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < Hoe leef je met verschillen? (ontmoetingen)

Bespreken hoe verscheidenheid een verrijking (gave) en/of een moeilijkheid (opgave) kan zijn voor het eigen geloven

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < Hoe leef je met verschillen? (ontmoetingen)

Ontdekken hoe het handelen vanuit de eigen persoonlijkheid gepaard gaat met vreugde en verdriet, verbondenheid en verdeeldheid

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < Hoe leef je met verschillen? (ontmoetingen)

Met voorbeelden omschrijven dat eigenheid en vrijmoedigheid samengaan

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < Hoe leef je met verschillen? (ontmoetingen)

Basiswaarden om menswaardig te kunnen samenleven aangeven en levensbeschouwelijk situeren

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Wat is mens-waardig samenleven? (ethiek)

In evangelieverhalen opsporen hoe Jezus omgaat met mensonwaardige situaties

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Wat is mens-waardig samenleven? (ethiek)

De kracht van verrijzenisgeloof en hoop bij christenen illustreren

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Wat ervaar ik aan grenzen in het samen-leven? (grens en eidigheid)

Het gelovig worstelen met heil en onheil omschrijven vanuit de bijbel

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Wat ervaar ik aan grenzen in het samen-leven? (grens en eidigheid)

Het christelijk belijden van jezus als de verlosser uitleggen

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Wat ervaar ik aan grenzen in het samen-leven? (grens en eidigheid)

Verschillende concrete vormen van zinzoeken aanwijzen en kritisch beoordelen

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Derde graad < Tweede jaar < Terrein < Wat boeit mij in het samenleven? (Kijk op leven, vraag naar zin)

Aangeven hoe gelovigen de geschiedenis en hun leven als de plaats van Gods aanwezigheid en openbaring ervaren

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Derde graad < Tweede jaar < Terrein < Wat boeit mij in het samenleven? (Kijk op leven, vraag naar zin)

Accenten van hedendaagse geloofsbeleving aangeven

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Derde graad < Tweede jaar < Terrein < Wat boeit mij in het samenleven? (Kijk op leven, vraag naar zin)

De wisselwerking tussen levensbeschouwing en levensstijl concreet illustreren

Leerplan Secundair Onderwijs < Beroeps Secundair onderwijs < Derde graad < Tweede jaar < Terrein < Wat boeit mij in het samenleven? (Kijk op leven, vraag naar zin)

Aangeven hoe gelovigen de liefde van God als bepalende factor in hun identiteit ervaren

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < Identiteit (persoon of groep)

Aangeven en illustreren hoe een gelovige gemeenschap bron van leven kan zijn voor een persoon

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < bronnen van leven

Aangeven hoe mensen in de bijbel bronnen van leven vinden

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < bronnen van leven

Dragende levenservaringen aangeven en verwoorden

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < bronnen van leven

Criteria opsporen om 'zalige', 'giftige' en 'valse' bronnen te onderscheiden

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Tweede graad < Eerste jaar < Terrein < bronnen van leven

In de eigen levensstijl keuzes herkennen en aangeven

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < Kiezen

In verhalen mogelijke grondhoudingen die mensbevorderende keuzes mogelijk maken: op het spoor komen - expliciteren

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < Kiezen

In concrete levensverhalen aangeven hoe het anderszijn van de andere, het mysterie van (zijn/haar) bestaan raakt

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < omgaan met verschil

Jezus' omgaan met anderszijn duiden en actualiseren

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < omgaan met verschil

Het christelijk verzet tegen onrecht en de keuze voor gelijkwaardigheid illustreren / herkennen in de actualiteit

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < omgaan met verschil

Utopieën, futurologieën en eschatologieën in de eigen samenlevingen opsporen

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Tweede graad < Tweede jaar < Terrein < op weg

De band aangeven tussen het 'zo leven, denken en handelen' van mensen en hun geloven

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Goed mens zijn

Verschillende domeinen in het maatschappelijk leven bekijken en bevragen vanuit de vraag naar invloed en aanspraak op mijn persoon

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Samenlevingsopbouw tussen inspiratie en appèl

De wisselwerking tussen het omgaan met de natuur en een mens-, wereld- en godsbeeld ontdekken en bespreken

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Samenlevingsopbouw tussen inspiratie en appèl

Jezus' aandacht voor de lijdende mens illustreren met bijbelfragmenten en terugvinden in de levenshouding en engagementen van hedendaagse christenen

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Lijden en hoop

Aangeven waarom christenen mensen van hoop willen zijn

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Lijden en hoop

Geloofstaal bij lijden en hoop op verrijzenis herkennen en situeren

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Derde graad < Eerste jaar < Terrein < Lijden en hoop

In levensgetuigenissen de bestaanservaring als (nood)lot, geschiedenis, heilsgeschiedenis aanduiden en bespreken

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Derde graad < Tweede jaar < Terrein < Grondervaring en geloof

In levensgetuigenissen de diepte-ervaring van Aanwezigheid of Afwezigheid aanduiden en bespreken

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Derde graad < Tweede jaar < Terrein < Grondervaring en geloof

Concrete uitdrukkingen van christelijk geloven bespreken als een inspirerend omgaan met grondvragen van mens en cultuur

Leerplan Secundair Onderwijs < Technisch Secundair onderwijs / Kunst Secundair onderwijs < Derde graad < Tweede jaar < Terrein < Grondervaring en geloof

De christelijke partijdigheid voor de zwaksten funderen

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Beginnend professioneel engagement: vragen en problematiek vanuit het werkveld < Spoor 2: Conflicten en ethische keuzen in werksituaties

Opsporen en verwoorden waar christenen hun persoonlijke gelovige weerbaarheid vandaan halen

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Groeiend persoonlijk engagement: Waar sta ik? (inkeer) Wat doe ik? (inzet) < Spoor 1: De persoonlijke weerbaarheid

De eigen engagementen tegenover mens en samenleving motiveren en bevragen vanuit hun mensbevorderend of mensbedrukkend karakter

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Groeiend persoonlijk engagement: Waar sta ik? (inkeer) Wat doe ik? (inzet) < Spoor 2: Beginnend engagement(inzet)

Engagement als antwoord op een roeping en/of genade bevragen en bespreken

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Groeiend persoonlijk engagement: Waar sta ik? (inkeer) Wat doe ik? (inzet) < Spoor 2: Beginnend engagement(inzet)

Speuren naar en verwoorden welke beweegredenen (christen) mensen aanzetten tot verschillende vormen van maatschappelijk en kerkelijk engagement

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Beginnend maatschappelijk engagement: vragen en problematiek vanuit het maatschappelijk functioneren < Spoor 1: Het persoonlijk uitgedaagd worden door de maatschappij: Wat vraagt de maatschappij van mensen, van?

Kritisch bevragen van verschillende vormen van engagementen naar hun mensbevorderend en mensverdrukkend karakter

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Beginnend maatschappelijk engagement: vragen en problematiek vanuit het maatschappelijk functioneren < Spoor 1: Het persoonlijk uitgedaagd worden door de maatschappij: Wat vraagt de maatschappij van mensen, van?

Aangeven hoe personen en gemeenschappen aan verhalen hun identiteit ontdekken

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Beginnend levensbeschouwelijk engagement: je leven een verhaal in de tijd < Spoor 1: Je leven, een verhaal in de tijd

Verhalen onderscheiden naar hun onderdrukkende of bevrijdende impact voor mensen

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Beginnend levensbeschouwelijk engagement: je leven een verhaal in de tijd < Spoor 1: Je leven, een verhaal in de tijd

Bijbelverhalen als neerslag van Gods- en levenservaringen van mensen ontsluiten

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Beginnend levensbeschouwelijk engagement: je leven een verhaal in de tijd < Spoor 1: Je leven, een verhaal in de tijd

Aangeven hoe verhalen sporen naar God of transcendentie inhouden

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Beginnend levensbeschouwelijk engagement: je leven een verhaal in de tijd < Spoor 1: Je leven, een verhaal in de tijd

Aantonen hoe verhalen mensen en gemeenschappen verbinden met het verleden, zin geven in het heden en richting voor de toekomst

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Beginnend levensbeschouwelijk engagement: je leven een verhaal in de tijd < Spoor 2: Je leven, een verhaal in de tijd

Aanduiden hoe levensbeschouwingen en godsdiensten verschillend de tijd indelen en met tijd omgaan

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Beginnend levensbeschouwelijk engagement: je leven een verhaal in de tijd < Spoor 2: Je leven, een verhaal in de tijd

Enkele bijbelse metaforen rond tijd en ruimte ontsluiten

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Beginnend levensbeschouwelijk engagement: je leven een verhaal in de tijd < Spoor 2: Je leven, een verhaal in de tijd

Verschillende vormen van tijdsbesef aangeven en verduidelijken

Leerplan Secundair Onderwijs < Derde jaar en vierde graad < Terrein < Beginnend levensbeschouwelijk engagement: je leven een verhaal in de tijd < Spoor 2: Je leven, een verhaal in de tijd

4. Interlevensbeschouwelijke competenties

De leerling ontdekt en verwoordt de levensbeschouwelijke kenmerken van de eigen ontwikkelende identiteit.

Interlevensbeschouwelijke competenties < Ik en mijn levensbeschouwing < Kennis

De leerling ontdekt en verwoordt de eigenheid van de levensbeschouwing waarin hij/zij les volgt.

Interlevensbeschouwelijke competenties < Ik en mijn levensbeschouwing < Kennis

De leerling verwoordt open en bedachtzaam gedachten, gevoelens, ervaringen en normen en waarden vanuit de eigen levensbeschouwing.

Interlevensbeschouwelijke competenties < Ik en mijn levensbeschouwing < Vaardigheden en attitudes

De leerling gaat respectvol en open om met de eigenheid van de eigen levensbeschouwing.

Interlevensbeschouwelijke competenties < Ik en mijn levensbeschouwing < Vaardigheden en attitudes

De leerling verplaatst zich in het levensbeschouwelijk perspectief van anderen.

Interlevensbeschouwelijke competenties < Ik, mijn levensbeschouwing en deze van de ander < Vaardigheden en attitudes

5. Achtergrondinformatie

5.1. Laatste Oordeel

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictureright/_medium/logos2.jpg
http://bit.ly/1zcgUQz

Het Laatste Oordeel is volgens de katholieke leer het moment waarop Jezus als Rechter over alle mensen zal oordelen. Daarmee zal Hij de wereld definitief verlossen van het kwaad. Wanneer de Dag des Oordeels zal aanbreken, is niet geopenbaard. 'De dag van de Heer komt als een dief in de nacht', schrijft Sint Paulus.

Een van de voornaamste geloofswaarheden van de Katholieke Kerk leert dat Jezus Christus in heerlijkheid zal terugkeren in de wereld voor het Laatste Oordeel. “Hij zit aan de rechterhand van de Vader. Vandaar zal Hij komen oordelen, de levenden en de doden”, aldus de Geloofsbelijdenis van Nicaea-Constantinopel.

Volgens de auteur van de Handelingen der Apostelen heeft God de Vader Jezus aangesteld als Rechter. In het Johannes-evangelie staat: “De Vader heeft het oordeel geheel aan de Zoon gegeven opdat allen de Zoon zouden eren” (Joh. 5, 22-23).

Christus' wederkomst valt dus samen met het Laatste Oordeel. Zijn hoedanigheid van Rechter is die van Redder. Jezus zei: “God heeft zijn Zoon niet naar de wereld gezonden om de wereld te oordelen, maar opdat de wereld door Hem zou worden gered” (Joh. 5,26). Bij het Laatste Oordeel zal Christus het kwaad definitief vernietigen. Wie in Hem gelooft en in de waarheid is, zal gered zijn. Gered zijn betekent: aan de verdoemenis ontrukt.

In de Catechismus van de Katholieke Kerk (nr. 682) staat dat Christus op het einde der tijden “de verborgen gezindheid van de harten zal blootleggen en iedere mens zijn loon zal geven overeenkomstig zijn werken en overeenkomstig zijn aanvaarden of afwijzen van de genade”.

Het Laatste Oordeel wordt ook het 'algemeen oordeel' genoemd. De leer kent immers ook een bijzonder oordeel. In het traditionele kerkelijke taalgebruik wordt de gelovigen voorgehouden dat iedere individuele ziel na de dood aan een oordeel wordt onderworpen en op basis daarvan drie mogelijke bestemmingen heeft: de Hemel, de Hel of het Vagevuur.

Het moment van het algemeen oordeel wordt 'Dag des Oordeels' genoemd. De katholieke leer houdt voor dat geen mens weet wanneer deze 'dag' aanbreekt. Zogenaamde profetieën of Bijbelse berekeningen over de 'datum' worden dan ook verworpen. Vaak wordt daarbij verwezen naar de Eerste Tessalonicenzenbrief (5: 1.2), waarin Paulus oproept tot waakzaamheid:

Over tijd en uur echter hoeven wij u niet te schrijven, broeders en zusters. U weet zelf heel goed dat de dag van de Heer komt als een dief in de nacht.

Hoewel nooit is geopenbaard wanneer het algemeen oordeel precies zal plaatsvinden, heeft de Kerk uit de Heilige Schrift afgeleid dat er drie gebeurtenissen aan vooraf zullen gaan: de vervolging en verleiding door de Antichrist; de ondergang van de wereld; de verrijzenis van de doden. Als God alle zielen uit het Vagevuur heeft verenigd met de lichamen waarmee zij eerst een eenheid vormden, ondergaan allen het ultieme oordeel.

Zowel in het Oude als in het Nieuwe Testament wordt het idee van de Dag des Oordeels gebruikt om mensen aan te spreken op hun geweten en hun verantwoordelijkheid. Jezus sluit zich in zijn verkondiging aan bij de oudtestamentische profeten. Hij spreekt over een komend rechtsgeding tussen de volkeren een ook hij predikt dat de doden op die dag uit de dood zullen opstaan om geoordeeld te worden. Zijn tijds- en volksgenoten komen er in zijn verkondiging niet best vanaf: De koningin van het zuiden zal bij het oordeel opstaan met de mensen van deze generatie en hen veroordelen. Want zij kwam van het uiteinde van de aarde om Salomo's wijsheid te horen; maar hier is meer dan Salomo. De mensen van Nineve zullen bij het oordeel opstaan met deze generatie en haar veroordelen. Want zij bekeerden zich tot de verkondiging van Jona; maar hier is meer dan Jona. (Lucas 11:31-32).

De kerkelijke traditie brengt Matteüs 25, 31-46 in verband met het Laatste Oordeel. In deze passage spreekt Jezus over de wederkomst van de Mensenzoon die plaatsneemt op “de troon van heerlijkheid” en de schapen van de bokken scheidt. De schapen zijn de rechtvaardigen, de bokken de verdoemden. Wie barmhartigheid heeft betoond aan de hongerigen, de dorstigen, de vreemdelingen, de naakten, de zieken en de gevangenen, heeft dat voor de Mensenzoon gedaan, omdat Hij zich met “de geringsten” identificeert. Wie goed deed aan hen wordt beloond met het eeuwig leven, wie dat heeft nagelaten wordt geworpen in “het eeuwige vuur, dat aangelegd is voor de duivel en zijn engelen”.

In de theologie van Paulus zal er op de Laatste Dag, bij het verschijnen van Jezus Christus, een oordeel worden geveld over levenden en doden. Daarnaast heeft deze dag voor de gelovigen ook een zuiverende functie: … van ieders werk zal duidelijk worden wat het waard is. Op de dag van het oordeel zal dat blijken, want dan zal het door vuur aan het licht worden gebracht. Het vuur zal laten zien wat ieders werk waard is. (1 Kor. 3,13)

Volgens het nieuwtestamentische boek Eerste Brief van Petrus begint het oordeel bij de gelovigen zelf: Want de tijd van het oordeel is aangebroken, en het begint met het huis van God. Als het met ons begint, hoe zal het dan aflopen voor hen die het evangelie van God weigeren te gehoorzamen? (1 Petrus 4,17)

In de christelijke iconografie is wat het Laatste Oordeel betreft vooral geput uit dit visioen van Johannes (Apokalyps 20, 11-15): Toen zag ik een grote, witte troon, en Hem die daarop zetelde. De aarde en de hemel vluchtten weg van zijn aanschijn en hun plaats werd niet meer gevonden. Ik zag de doden, groot en klein, voor de troon staan. De boeken werden geopend. Nog een ander boek werd geopend, het boek des levens. De doden werden geoordeeld naar hun daden, zoals die in de boeken beschreven stonden. De zee gaf haar doden terug, en de dood en het dodenrijk gaven hun doden terug, en zij werden geoordeeld, op grond van hun daden. Toen werden dood en dodenrijk in de vuurpoel geworpen. Dit is de tweede dood, de poel van vuur. Ieder van wie de naam niet in het boek des levens stond, werd in de poel van vuur geworpen.

http://www.rkk.nl/katholicisme/encyclopedie/l/laatste_oordeel

5.2. Eschatologie

Leer van de laatste dingen, oftewel toekomstige tijd - het eschaton - dat ons wacht, wanneer Christus het Rijk, zijn heerschappij, overdraagt aan de Vader [(1 Kor. 15, 24). Elke christelijke verhandeling over de laatste dingen, - de zogenaamde eschatologie - vertrekt altijd vanuit het gebeuren van de Verrijzenis: in deze gebeurtenis zijn de laatste dingen al begonnen en in zekere zin al aanwezig.

http://www.rkdocumenten.nl/rkdocs/index.php?mi=650&dos=347

5.3. De Openbaring van Johannes en apocalyptische literatuur

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictureleft/_medium/logos3.jpg
http://bit.ly/1zmZrW2

Het boek Openbaring van Johannes is een apocalyptisch geschrift, dat wil zeggen een geschrift waarin God via visioenen aan mensen zijn geheimen onthult (‘apocalyps’ betekent ‘onthulling’, ‘openbaring’). Er is een aantal joodse en christelijke apocalyptische geschriften uit de Oudheid bewaard gebleven, waaronder bijvoorbeeld het boek Daniël. Apocalyptische geschriften waren bedoeld voor een publiek dat ingewijd was in de beeldtaal die erin gebruikt wordt. Vaak staan ze op naam van een beroemd persoon uit het verleden. In het boek Openbaring lezen we dat het geschreven is door Johannes. Sommige uitleggers menen dat hiermee de apostel Johannes bedoeld is, anderen denken aan een verder onbekende vroegchristelijke profeet.

Openbaring is geschreven in Klein-Azië. In het boek zelf wordt het eiland Patmos, een eiland voor de Klein-Aziatische kust, genoemd als plaats waar de ziener zijn visioenen heeft gehad. De precieze ontstaanstijd van het boek is onbekend; verschillende dateringen worden verdedigd. Sommigen dateren het boek ten tijde van de Romeinse keizer Nero, die regeerde van 54-68, anderen in de laatste jaren van de regering van keizer Domitianus, die regeerde van 81-96. Weer anderen dateren het ten tijde van de Romeinse keizer Trajanus, die regeerde van 98-117. In ieder geval moet het boek gelezen worden tegen de achtergrond van de vervolging van christenen in Klein-Azië. Zij werden vervolgd omdat zij alleen Jezus Christus wilden vereren, en niet de Romeinse keizer en zijn beelden die in tempels in de steden stonden.

De auteur van Openbaring schrijft dat hij de opdracht heeft gekregen zijn visioenen te boek te stellen en bij wijze van brief aan zeven christelijke gemeenten in steden in Klein-Azië te sturen: Efeze, Smyrna, Pergamum, Tyatira, Sardes, Filadelfia en Laodicea. Volgens de meeste uitleggers is dit zevental symbolisch bedoeld: er waren meer gemeenten in Klein-Azië en het getal ‘zeven’ lijkt gekozen omdat het ook elders in Openbaring een belangrijke symbolische rol speelt. De zeven gemeenten staan dan voor alle christelijke gemeenten in de Klein-Aziatische steden.

Het boek Openbaring is bedoeld om de gelovigen te bemoedigen en hen op te roepen stand te houden in de vervolging. De schrijver wil duidelijk maken dat de werkelijke macht over de wereld in handen van God en Christus is en zal blijven. Nu heeft de duivel nog macht, maar spoedig zal Christus terugkeren en de macht van de duivel gebroken zijn. De schrijver laat zien dat het heden en de nabije toekomst bestaan uit een strijd tussen goddelijke en antigoddelijke krachten, en dat daarop Gods oordeel zal volgen en de definitieve doorbraak van Gods heerschappij.

Het boek is over het geheel genomen in een betrekkelijk eenvoudige stijl geschreven. De beschrijvingen van de visioenen bevatten veel luisterrijke beelden. Vaak gaat het om beelden die uit andere Bijbelse geschriften bekend zijn, zoals de boeken Daniël en Ezechiël. De oorspronkelijk beoogde lezers en hoorders hebben de beelden waarschijnlijk beter begrepen dan de hedendaagse lezer. Zij kenden bijvoorbeeld het gebruik van getallensymboliek en begrepen versluierde toespelingen op actuele gebeurtenissen.

Nieuwe Bijbelvertaling, Inleiding op de Openbaring van Johannes

5.4. De opname van de gemeente

De opname van de gemeente (ook gekend als ‘the rapture’) verwijst naar het geloof dat alle christenen fysiek van de aarde zullen worden weggehaald op enig moment gedurende de wederkomst van Christus. Het idee is dat christenen vanaf waar ze zich ook bevinden in een oogwenk worden opgenomen en zich bij Jezus voegen (1 Tess 4,16-18 en 1 Kor 15,51-54).

Veel protestanten geloven in een letterlijke opname, maar katholieken, orthodoxen en andere protestanten wijzen dat idee van de hand. Zij menen dat Paulus zich symbolisch uitdruk en verwijst naar de vereniging van de levende en de dode gelovigen die plaats zal vinden ten tijde van de wederkomst van Christus.

Uit J. Vuijk (ed.), De grote religie voor dummies

5.5. Chiliasme of millennialisme

Chiliasme of millennialisme is een aanduiding voor het geloof dat er voor of na de wederkomst van Christus een duizendjarig vrederijk en/of een paradijs op aarde zal worden gevestigd. "Chiliasme" komt van het Oudgriekse woord "chilioi", duizend. “Millennialisme" is afgeleid van millennium, dat duizend jaar betekent.

De apostel Johannes schrijft in Openbaring 20 over een duizendjarige periode. Gedurende die tijd zal Jezus Christus Satan tijdelijk aan banden leggen en voorkomen dat hij de mensen in verleiding kan brengen en zal hij over de aarde heersen in vrede en harmonie. Aan het einde van die periode zal Satan volgens Johannes worden vrijgelaten en zal er een definitief einde gemaakt worden aan het kwaad. Christenen houden er echter verschillende opvattingen op na over wat er zich precies zal afspelen tijdens dat millennium.

- De premillennialistische opvatting houdt in dat wat er is geschreven in Openbaring 20 zich ook precies zo zal voordoen. Christus zal komen, martelaren zullen zich bij hem voegen om de aarde te regeren en Satan zal op het eind worden vrijgelaten om een laatste poging te doen de wereld te verleiden en gezamenlijk in opstand te komen tegen God. Maar Satan en zijn trawanten zullen al snel door Jezus worden verslagen en in het meer van vuur (de hel) worden gegooid. Volgens premillennialisten heeft het duizendjarig rijk tot doel om niet-christenen te laten zien hoe Gods heerschappij er uitziet zonder de corrumperende invloed van Satan. Ondanks de verwijdering van Satan zullen zij zich blijven verzetten tegen God vanwege hun zondige natuur en zullen zij bij het laatste oordeel de invloed van Satan niet meer kunnen aanvoeren als excuus voor hun gedrag.

- Het amillennialistische standpunt houdt in dat Johannes het in Openbaring niet had over een letterlijk tweede millennium maar veeleer over de periode tussen de eerste en de tweede komst van Christus. Wanneer Johannes het heeft over het aan banden leggen van Satan, wil dat zeggen dat God voorkomt dat Satan zijn verderfelijke invloed kan uitoefenen op het leven van christenen. Amillennialisten zien de heerschappij van Jezus waar Paulus het over heeft als een symbool van het werk dat Jezus Christus momenteel uitvoert in de levens van nu levende christenen op aarde.

- Dan is er nog het postmillennialistische standpunt. Volgens die opvatting wordt de door Johannes beschreven situatie gerealiseerd door een geleidelijke transformatie van de wereld door christenen. Door het proces van evangelisatie zal uiteindelijk de hele wereld zich tot Christus wenden.

Uit J. Vuijk (ed.), De grote religie voor dummies

5.6. Rijk Gods

Het Rijk Gods (ook wel het koninkrijk van God of het koninkrijk der hemelen genoemd) is een theologisch concept dat zowel in het Jodendom als het christendom van belang is. Het duidt op de eschatologische belofte dat God direct over de wereld zal regeren in plaats van de wereldlijke machten. Het Rijk Gods is een belangrijke element van de verkondiging van Jezus Christus, vooral zoals deze beschreven is in de zogenaamde synoptische evangeliën (namelijk die volgens Matteüs, Marcus en Lucas). Christus onderwees dat het Rijk Gods ophanden was en dat het gedeeltelijk al gerealiseerd werd in Zijn optreden, bijvoorbeeld wanneer Hij de zieken genas of onreine geesten uitdreef. (…)

Kort samengevat kan gesteld worden dat het koninkrijk van God geen koninkrijk in de wereldse betekenis van het woord is. Het is geen aanduiding van de uitgestrektheid van een regio waarover een bepaalde monarch regeert. Het Rijk Gods moet niet topologisch opgevat worden; het verwijst eerder naar een toestand of situatie waarin de reddende aanwezigheid van God centraal staat. Het is een koninkrijk in de zin dat God werkelijk regeert, dat wil zeggen, dat zijn wil werkelijk gedaan wordt. Hieruit kan worden opgemaakt dat het tot de natuur van het Rijk Gods behoort dat er niet gezondigd zal worden, want dit zou immers een moedwillig ingaan tegen Gods wil inhouden. Tegelijkertijd impliceert het ook dat het Rijk Gods zich al gedeeltelijk manifesteert telkens wanneer de wil van God gedaan wordt. Het optreden van de Christus is hier het prototypische voorbeeld van.

Het Rijk Gods wordt over het algemeen niet tot de ‘laatste dingen’ of eschata gerekend, hoewel het duidelijk wel een eschatologisch karakter heeft. Het heeft het karakter van een belofte voor de toekomst die tegelijkertijd al gedeeltelijk uitkomt in het heden. Evenals de klassieke eschata (hemel & hel, vagevuur, dood en Laatste Oordeel) is de voornaamste theologische deugd die met het Rijk Gods wordt geassocieerd de hoop.

https://www.lucepedia.nl/dossieritem/rijk-gods/rijk-gods

5.7. Interessante artikels online

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos4.jpg
http://bit.ly/1OCIu0A

6. Impulsen

6.1. Oordeel - oordelen

6.1.1. Wat is een oordeel?

oordeel
oor·deel

zelfstandig naamwoord; het
(1201-1250 ‘uitspraak, oordeel, vonnis’) van het voorvoegsel oor-, verwant met Duits ur- + delen in de betekenis ‘toewijzen’

  1. (Bijbeltaal, verouderd) vonnis
  2. (Bijbeltaal) veroordeling, straf
  3. (in 't bijzonder) het vonnis dat Christus zal uitspreken op het einde der wereld over de levenden en de doden
  4. goed- of afkeurende uitspraak die als geldig erkend wordt, van kracht is
  5. geformuleerde mening, gevoelen ten aanzien van een kwestie of geval 
  6. (filosofie) uitspraak die een mening bevat
  7. vermogen om uit de waargenomen verschijnselen gevolgtrekkingen af te leiden over de wezenlijke gesteldheid van de dingen

www.vandale.nl

afbeelding-http://bit.ly/1JRqngK

http://bit.ly/1JRqngK

afbeelding-http://bit.ly/1zciNwN

http://bit.ly/1zciNwN

afbeelding-http://bit.ly/1FwBzAj

http://bit.ly/1FwBzAj

afbeelding-http://bit.ly/1JRqrgg

http://bit.ly/1JRqrgg

afbeelding-http://bit.ly/1DVnlU5

http://bit.ly/1DVnlU5

Oordelen is enerzijds verwant met denken doordat de activiteit van het oordelen ook plaatsvindt in de innerlijke ruimte. Oordelen is ‘denken met een verruimde geest’. Daarbij verlaat ik mijn eigen positie en ga ik geestelijk op bezoek bij anderen. Op grond van wat ik geleerd heb op deze geestelijke reizen, kan ik een oordeel vellen dat mijn eigen en andere particuliere visies overstijgt. Ons vermogen om geestelijk te reizen steunt op de ‘sensus communis’, een begrip dat Hannah Arendt van Kant overneemt. Het is een soort extra zintuig dat ons in staat stelt anderen en de gemeenschap in zijn geheel aan te voelen. Mensen zijn volgens Arendt niet louter sociaal omwille van hun natuurlijke behoeften. Wij zijn wezenlijk sociaal aangezien wij een zintuig hebben om anderen en de gemeenschap aan te voelen.

Oordelen is anderzijds verwant met handelen omdat we de wereld van de menselijke aangelegenheden niet volledig verlaten wanneer we oordelen. We trekken ons gewoon terug uit een actieve betrokkenheid in een geprivilegieerde positie om het geheel te aanschouwen.

De activiteit van het oordelen kan echter niet gezien worden als het dichten van de kloof tussen denken en handelen. Het bevestigt de kloof juist. Tussen denken, oordelen en handelen bestaat een hiërarchisch evenwicht. Wie juist wil handelen, moet eerst de situatie juist beoordelen en dat kan pas volgens Arendt wanneer we ons van onze vooroordelen ontdaan hebben door te denken.

http://www.scriptiebank.be/scriptie/de-voetsporen-van-socrates-oordelen-bij-hannah-arendt

6.1.2. Op het eerste gezicht

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictureright/_medium/logos77.jpg
http://bit.ly/1JCopE3

Een beeld zegt meer dan 1000 woorden en daarom plaatsen we een portret midden in een openbare ruimte. Het verhaal van Yelle is niet zoals het lijkt.

Bekijk het filmpje via http://www.een.be/programmas/iedereen-beroemd/op-het-eerste-gezicht

6.1.3. Leren om niet te oordelen?

afbeelding-

afbeelding-http://bit.ly/1OCLNoD

http://bit.ly/1OCLNoD

afbeelding-http://bit.ly/1DAiMOx

http://bit.ly/1DAiMOx

6.1.3.1. Leren om Niet te Oordelen

Over alles wat we zien hebben we onze mening klaar: "Die lamp vind ik lelijk, die jongen is een nerd". Volgens de boeddhisten is dit niet goed, omdat we nooit het hele verhaal kennen.

‘Door niet te oordelen schep je stilte in je geest’. Een interessante uitspraak van een boeddhistische schrijver. Wij mensen oordelen over alles wat we zien, op die manier vormen we onze mening over de wereld en bepalen we onze identiteit.

Uiteraard oordelen we niet altijd positief over andere mensen. Het grootste bezwaar is echter dat we onterecht oordelen over mensen. ‘Het is dwaas om te oordelen’ zegt een Indiase goeroe. Waarom zegt hij dit? Omdat we nooit het complete verhaal kennen. We kennen de oorsprong en de toekomst van die persoon niet. En zelfs al denk je die wel te kennen, je kan geen gedachtenlezen. Het leven is te ingewikkeld om tot een eindconclusie te komen.

Uiteraard is iemand die nooit ergens een oordeel over velt geen sprankelende persoonlijkheid. Daar komt nog bij dat er duidelijk dingen zijn waar je een negatief oordeel over kunt (of moet) hebben.

Toch is het goed om eens na te gaan of je terecht oordeelt over een persoon. Ken je het hele verhaal? Is je oordeel gebaseerd op waarheid of op aannames? Iemand die voorzichtiger is met zijn oordeel ontwikkelt een zachtere persoonlijkheid en straalt meer respect uit naar anderen. Want, als de oordelen zijn verdwenen blijft er liefde over, aldus Byron Katie, een schrijfster die zich heeft toegelegd op dit onderwerp.

http://sochicken.nl/leren_om_niet_te_oordelen

6.1.3.2. De schoonheid van niet oordelen

Waarom naar de splinter in het oog van de ander staren, terwijl je de balk in je eigen oog niet ziet? Dat is een vraag waarop ik voor mezelf het antwoord lang schuldig bleef. Meer mensen hebben moeite met het beantwoorden van die vraag. (…)

We zouden moeten toegeven dat we eigenlijk allemaal, meer dan ons lief is, oordelen dat het een lieve lust is. Haar neus is te groot, haar lijf is te dik/ dun, haar ogen zijn te klein, dus is zij lelijk. Zijn huidskleur is licht getint, hij draagt een capuchon, hij maakt sis geluiden, en dus het zal wel een Marokkaan zijn. Die gast heeft een kale kop, draagt een bomberjack en kisten, en hij kijkt erg agressief, het zal wel een neonazi zijn..

Dat jij zelf misschien niet de dikste bent en je neus afschuwelijk vindt, misschien wel eens voor de charmes van een Marokkaanse jongen bent gevallen wat verkeerd afliep, of toevallig dat je regelmatig naar een hardcore feest gaat en daar omgaat met gasten die niet van buitenlanders houden tja, zou dat er soms aan bijdragen dat je op zo’n manier naar mensen kijkt?! Immers wat jij kent of denkt te weten afgaande op het plaatje, dat krijgt een naam en een bijpassend gevoel. Dat leren we al vroeg op school via plaatjes met de naam eronder. Echter een plaatje van een auto met daar onder auto is heel wat simpeler dan een mens. We zijn toch allemaal uniek,  ook al zijn we allemaal mens,.. toch?!

Maar toch stiekem doen we het wel op die manier. Door op anderen te letten en te oordelen over de ander veroordelen we eigenlijk ons eigen persoontje tot beter of slechter dan de ander en dat geeft rust en zet onze gedachten over iemand uit en dat is wel zo makkelijk, immers we hebben genoeg aan ons zelf toch? De gevolgen liegen er niet om? Jaloezie, nijd, afgunst, haat, arrogantie, spot en tot slot dood ongelukkige (jonge) mensen die 's avonds hun bed in stappen.

Waar komt het toch vandaan dat wij op zo'n manier naar anderen kijken? Is het misschien omdat wij ons zelf niet zien tot wij in de spiegel kijken en pas dan opmerken dat we zelf ook niet perfect zijn omdat er ook die jongen of dat meisje is die heeft wat wij niet hebben?! Die perfecte neus, omdat die neus lijkt op die mooie vrouw van tv, of die grote spierballen omdat die superheld die ook heeft en daarom door iedereen geweldig word gevonden?! Zullen we dan maar de spiegels het raam uit gooien en alleen nog maar op anderen letten met behulp van plaatjes die we opdoen uit tijdschriften en films en met hulp van de TV en de PC?

Nee doe maar niet, laten we de spiegel maar houden, want als die niet laat zien hoe wij er voor staan, dan kan het wel eens zo zijn dat de ander die ons ziet oordeelt dat wij minder mooi zijn dan hij of zij en dat, oh hemel, dat zou te erg zijn... Om een flinke buikpijn of nagelbijt sessie van op te lopen joh.

Op die manier houden we trouwens weinig vrienden en vriendinnen over, als wij allemaal zo met ons zelf bezig zijn en geen oog hebben voor de ander. Vijanden en vrienden ja zelfs vriendjes en vriendinnen beoordelen wij allemaal immers ook ten eerste door wat we zien. Als het uiterlijk klopt met wat wij bepaald hebben dat wij mooi vinden, gaan we verder en hopen we ook dat de binnenkant net zo mooi is als dat we zien.

Wat een drama als blijkt dat hoe mooi de buitenkant ook is, de binnenkant rot is. Wie wil nou een vriend of vriendin die wel knap is en dus mooi is om naar te kijken, maar op een dag oud is en dan niet meer interessant omdat de binnenkant niet genoeg te bieden heeft om toch van iemand te blijven genieten, zoals je dat eerst kon omdat die persoon een lust was om naar te kijken.

Mijn advies om te zorgen dat je niet oordeelt en zo niet jezelf veroordeelt tot gedwongen in de spiegel moeten kijken? Let op alles wat de wereld je laat zien met hulp van je ogen, maar let niet op wat mens is. Gek idee hé. Niet op mensen letten? Maar het werkt wel, ookal kost het heel wat tijd om te oefenen. Je zult nog steeds mooie en mindere mooie mensen zien, maar je gaat er niet meer over nadenken en jezelf vergelijken en meesleuren in piekerspelletjes waar je dood ongelukkig door wordt.

Zoals ik al zei, oefenen oefenen oefenen. Mij is het nog niet helemaal gelukt, maar ik merk wel dat mensen bij mij allemaal de kans krijgen om te bewijzen wie ze echt zijn, zonder dat ik bang hoef te zijn dat ik stiekem in mijn spiegel kijk en dan vergelijk met de persoon die ik zie.

Onthoudt, en dit heb ik niet zelf verzonnen... Oordeel niet, opdat er niet over jou geoordeeld wordt. Want op grond van het oordeel dat je velt, zal er over je geoordeeld worden, en met de maat waarmee je meet, zal jou de maat genomen worden.

Simpel gezegd: Als jij niet wil dat anderen mensen jou een stempel geven waar jij misschien wel helemaal niet gelukkig door wordt, zorg dan ook dat die mensen niet door jou een stempel krijgen. Want des te gemener of pijnlijker die stempel van jou is des te minder rekening zal een ander met jouw gevoelens houden.

Iemand mag best in jouw ogen ongezond zijn en hoog nodig hulp moeten zoeken maar dat maakt niet dat jij het recht hebt die persoon nog verder de ellende in te trappen omdat jij in de spiegel jezelf ziet en denkt, zo hoort iedereen er uit te zien en anders niet! Succes en onthoudt: Behandel anderen dus steeds zoals je zou willen dat ze jou behandelen.

http://www.proud2bme.nl/beauty/Real_beauty/Oordelen

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos16.jpg
http://bit.ly/1bCtZaZ

6.1.4. Jezus over oordelen

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictureright/_medium/logos17.jpg

[1] Oordeel niet, opdat er niet over jullie geoordeeld wordt. [2] Want op grond van het oordeel dat je velt, zal er over je geoordeeld worden, en met de maat waarmee je meet, zal jou de maat genomen worden. [3] Waarom kijk je naar de splinter in het oog van je broeder of zuster, terwijl je de balk in je eigen oog niet opmerkt? [4] Hoe kun je tegen hen zeggen: “Laat mij de splinter uit je oog verwijderen,” zolang je nog een balk in je eigen oog hebt? [5] Huichelaar, verwijder eerst de balk uit je eigen oog, pas dan zul je scherp genoeg zien om de splinter uit het oog van je broeder of zuster te verwijderen. (Mt 7,1-5)

[24] Ga in uw oordeel niet op de schijn af, maar laat uw oordeel rechtvaardig zijn. (Joh 7,24)

[1] Jezus ging naar de Olijfberg, [2] en vroeg in de morgen was hij weer in de tempel. Het hele volk kwam naar hem toe, hij ging zitten en gaf hun onderricht. [3] Toen brachten de schriftgeleerden en de Farizeeën een vrouw bij hem die op overspel betrapt was. Ze zetten haar in het midden en [4] zeiden tegen Jezus: ‘Meester, deze vrouw is op heterdaad betrapt toen ze overspel pleegde. [5] Mozes draagt ons in de wet op zulke vrouwen te stenigen. Wat vindt u daarvan?’ [6] Dit zeiden ze om hem op de proef te stellen, om te zien of ze hem konden aanklagen. Jezus bukte zich en schreef met zijn vinger op de grond. [7] Toen ze bleven aandringen, richtte hij zich op en zei: ‘Wie van jullie zonder zonde is, laat die als eerste een steen naar haar werpen.’ [8] Hij bukte zich weer en schreef op de grond. [9] Toen ze dat hoorden gingen ze weg, een voor een, de oudsten het eerst, en ze lieten hem alleen, met de vrouw die in het midden stond. [10] Jezus richtte zich op en vroeg haar: ‘Waar zijn ze? Heeft niemand u veroordeeld?’ [11] ‘Niemand, heer,’ zei ze. ‘Ik veroordeel u ook niet,’ zei Jezus. ‘Ga naar huis, en zondig vanaf nu niet meer.’ (Joh 8,1-11)

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos18.jpg
http://bit.ly/1zn6aPP

[15] U oordeelt met menselijke maatstaven, maar ik oordeel over niemand. [16] En wanneer ik toch een oordeel vel, is mijn oordeel betrouwbaar, omdat ik niet alleen ben, maar samen met de Vader die mij gezonden heeft. (Joh 8,15-16)

6.2. Het Laatste Oordeel

In de Rooms-­Katholieke kerk ligt de uitvoering van het individuele oordeel bij de apostel Petrus, die de sleutels van het Rijk der Hemelen in handen heeft. Hij zit bij de hemelpoort en zoekt van iedere overledene die daar aanklopt, in een boek op of die de hemel waard is.

Bij het Laatste Oordeel, het Einde der Tijden (in het Latijn Dies Irae), zullen alle doden met lichaam en ziel uit hun graven herrijzen en samen met de levenden het loon voor hun levenswandel ontvangen.

http://dare.uva.nl/document/2/84935

6.2.1. In de Bijbel

[31] Wanneer de Mensenzoon komt, omstraald door luister en in gezelschap van alle engelen, zal hij plaatsnemen op zijn glorierijke troon. [32] Dan zullen alle volken voor hem worden samengebracht en zal hij de mensen van elkaar scheiden zoals een herder de schapen van de bokken scheidt; [33] de schapen zal hij rechts van zich plaatsen, de bokken links. [34] Dan zal de koning tegen de groep rechts van zich zeggen: “Jullie zijn door mijn Vader gezegend, kom en neem deel aan het koninkrijk dat al sinds de grondvesting van de wereld voor jullie bestemd is. [35] Want ik had honger en jullie gaven mij te eten, ik had dorst en jullie gaven mij te drinken. Ik was een vreemdeling, en jullie namen mij op, [36] ik was naakt, en jullie kleedden mij. Ik was ziek en jullie bezochten mij, ik zat gevangen en jullie kwamen naar mij toe.” [37] Dan zullen de rechtvaardigen hem antwoorden: “Heer, wanneer hebben wij u hongerig gezien en te eten gegeven, of dorstig en u te drinken gegeven? [38] Wanneer hebben wij u als vreemdeling gezien en opgenomen, u naakt gezien en gekleed? [39] Wanneer hebben wij gezien dat u ziek was of in de gevangenis zat en zijn we naar u toe gekomen?” [40] En de koning zal hun antwoorden: “Ik verzeker jullie: alles wat jullie gedaan hebben voor een van de onaanzienlijksten van mijn broeders of zusters, dat hebben jullie voor mij gedaan.” [41] Daarop zal hij ook de groep aan zijn linkerzijde toespreken: “Jullie zijn vervloekt, verdwijn uit mijn ogen naar het eeuwige vuur dat bestemd is voor de duivel en zijn engelen. [42] Want ik had honger en jullie gaven mij niet te eten, ik had dorst en jullie gaven me niet te drinken. [43] Ik was een vreemdeling en jullie namen mij niet op, ik was naakt en jullie kleedden mij niet. Ik was ziek en zat in de gevangenis en jullie bezochten mij niet.” [44] Dan zullen ook zij antwoorden: “Heer, wanneer hebben wij u hongerig gezien of dorstig, als vreemdeling of naakt, ziek of in de gevangenis, en hebben wij niet voor u gezorgd?” [45] En hij zal hun antwoorden: “Ik verzeker jullie: alles wat jullie voor een van deze onaanzienlijken niet gedaan hebben, hebben jullie ook voor mij niet gedaan.” [46] Hun staat een eeuwige bestraffing te wachten, de rechtvaardigen daarentegen het eeuwige leven.’ (Mt 25,31-46)

[11] Toen zag ik een grote witte troon en hem die daarop zat. De aarde en de hemel vluchtten van hem weg en verdwenen in het niets. [12] Ik zag de doden, jong en oud, voor de troon staan. Er werden boeken geopend. Toen werd er nog een geopend: het boek van het leven. De doden werden op grond van wat in de boeken stond geoordeeld naar hun daden. [13] De zee stond de doden die ze in zich had af, en ook de dood en het dodenrijk stonden hun doden af. En iedereen werd geoordeeld naar zijn daden. [14] Toen werden de dood en het dodenrijk in de vuurpoel gegooid. Dit is de tweede dood: de vuurpoel. [15] Wie niet in het boek van het leven bleek te staan werd in de vuurpoel gegooid.

[1] Ik zag een nieuwe hemel en een nieuwe aarde. Want de eerste hemel en de eerste aarde zijn voorbij, en de zee is er niet meer. [2] Toen zag ik de heilige stad, het nieuwe Jeruzalem, uit de hemel neerdalen, bij God vandaan. Ze was als een bruid die zich mooi heeft gemaakt voor haar man en hem opwacht. [3] Ik hoorde een luide stem vanaf de troon, die uitriep: ‘Gods woonplaats is onder de mensen, hij zal bij hen wonen. Zij zullen zijn volken zijn en God zelf zal als hun God bij hen zijn. [4] Hij zal alle tranen uit hun ogen wissen. Er zal geen dood meer zijn, geen rouw, geen jammerklacht, geen pijn, want wat er eerst was is voorbij.’

[5] Hij die op de troon zat zei: ‘Alles maak ik nieuw!’ – Ik hoorde zeggen: ‘Schrijf het op, want wat hier wordt gezegd is betrouwbaar en waar.’ – [6] Toen zei hij tegen mij: ‘Het is voltrokken! Ik ben de alfa en de omega, het begin en het einde. Wie dorst heeft geef ik vrij te drinken uit de bron met water dat leven geeft. [7] Wie overwint komen al deze dingen toe. Ik zal zijn God zijn en hij zal mijn kind zijn. [8] Maar voor hen die laf en trouweloos zijn geweest, die zich hebben ingelaten met gruwelijke dingen, met moord, ontucht, toverij of afgodendienst, voor allen die de leugen hebben gediend: hun deel is de vuurpoel met brandende zwavel, dat is de tweede dood.’ (Apk 20, 11-15; 21,1-8)

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos20.jpg
http://bit.ly/1QI7AJR

6.2.2. Het Laatste Oordeel in de kunst

6.2.2.1. John Martin
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos21.jpg
http://bit.ly/1bdcc9O
6.2.2.2. Giotto di Bondone
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos22.jpg
http://bit.ly/1dru9n2
6.2.2.3. Wassily Kandinsky
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos23.jpg
http://bit.ly/1OCNJxl
6.2.2.4. Jeroen Bosch
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos24.jpg
http://bit.ly/15bh657
6.2.2.5. Michelangelo
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos25.jpg
http://bit.ly/1jBEQBc
6.2.2.6. Miao Xiaochun

Een hedendaagse versie van het werk van Michelangelo in de Sixtijnse kapel. Xiaochun ontwikkelde een virtueel model van het Laatste Oordeel op de computer en verving elk van de 400 figuren in het werk van Michelangelo door zijn eigen afbeelding en plaatste deze in een zelfde positie en pose als het oorspronkelijke schilderij. De kunstenaar heeft de scène daarna vanuit verschillende hoeken ‘gefotografeerd’. 

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos27.jpg
http://bit.ly/1QI8Ahc
6.2.2.7. Lucas Cranach de Oudere
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos28.jpg
http://bit.ly/1OCO7vB
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos29.jpg
http://bit.ly/1JzVl05
6.2.2.8. Hans Memling
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos30.jpg
http://bit.ly/1DJaZze
6.2.2.9. Een parodie op het kunstwerk van Memling
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos31.jpg
http://on.be.net/1P5kzBG

6.2.3. Het laatste oordeel en een lineaire tijdsopvatting

We gebruiken het woord tijd heel vaak. ‘We hebben ‘tijd’, ‘een tijdje geleden’, ‘een tijdelijke baan’, ‘kom op tijd’, enzovoorts. Dat we het woord zo vaak gebruiken, betekent nog niet dat we de essentie van dit woord begrijpen. Wat is tijd eigenlijk?

De natuur kent de tijd als de aaneenschakeling van de dagen en van de seizoenen. Nietzsche spreekt over de eeuwige wederkeer van hetzelfde en dat is precies wat die vorm van tijd ons laat zien: de herhaling van hetzelfde in de vorm van de dagen en de seizoenen, en de jaren. Die vorm van de tijd is cyclisch en is een weergave van de natuur. Voor zover wij weten heeft de mens in alle culturen van het verleden deze cyclische tijdsopvatting gekend. De westerse cultuur kent zowel vanuit de religie als vanuit de klassieke filosofie een andere tijdsopvatting. De Grieken uit de oudheid verbraken het cyclische begrip van de tijd omdat ze streefden naar onsterfelijkheid. Deze onsterfelijkheid was niet hetzelfde als de eeuwigheid van het hiernamaals; het was het opgenomen zijn in de verhalen van de cultuur. Hiermee kreeg de tijd een meer lineair karakter, immers er was plotseling een begin van het verhaal dat aangewezen kon worden, namelijk de dood van de man die dan in de grote verhalen wordt opgenomen. We kennen nog een flink aantal van zulke onsterfelijken: Socrates, Plato, Herodotos en Alexander de grote zijn voorbeelden van deze onsterfelijkheid, waarbij we een datering van geboorte en dood van ieder van deze grote namen weten.

Wanneer het christendom haar intrede doet, wordt de tijd helemaal losgemaakt uit het cyclische. Dan kennen we plotseling naast het aanwijzen van de geboorte en de dood van de grote namen ook het voorspelde einde van de tijd. Het laatste oordeel is gedurende alle eeuwen waarin het christendom de belangrijkste religie was, een belangrijke motor voor het menselijk handelen geweest. Dan zou iedereen immers geoordeeld worden op zijn of haar daden. Daarmee was de betekenis van het cyclische karakter van de tijd volkomen naar de achtergrond gedrongen.

In de individuele ervaring is het lineair karakter van de tijd terug te vinden in de vorm van de opeenvolging van gebeurtenissen. Wij kijken naar de tijd in de vorm van onderscheidende gebeurtenissen. Die dateren we en het verhaal dat een aantal gebeurtenissen met elkaar verbind noemen we geschiedenis. Waar het gelijke het voornaamste kenmerk is van het cyclische tijdsbesef, is het verschil dus het kenmerk van het lineaire tijdsbesef.

Onze beleving van de tijd is hiermee voor een deel wel te verklaren. Wanneer er ‘niets’ gebeurt, hebben we niet de ervaring dat er tijd verloopt; de tijd kruipt en we vervelen ons. Wanneer er veel gebeurt en er dus veel verschil is in de ervaring, dan hebben we het gevoel dat de tijd heel snel gaat. Soms kan het verloop van de gebeurtenissen ons zo opslokken dat we niet eens besef van tijdsverloop hebben, maar in tegenstelling tot de verveling gaan we dan volkomen op in de wereld van het gebeuren, met het gevolg dat de tijd verloopt zonder dat we dat ervaren.

Als we lineaire tijd inderdaad opvatten als bepaald door gebeurtenissen die worden waargenomen met menselijk bewustzijn, betekent dat dan ook dat lineaire tijd alleen voor mensen bestaat?

Wat is de tijd voor jou? Wat betekent de tijd voor jou? Ervaar je de tijd cyclisch, lineair of heb je er een andere ervaring bij?

http://www.maieutiek.nl/downloads/columns/de%20tijd.pdf

6.2.4. Wanneer de mens een laatste oordeel velt… de doodstraf

6.2.4.1. The Green Mile

In The Green Mile krijgt een goed man onterecht de doodstraf: http://www.kuleuven.be/thomas/page/the-green-mile

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos32.jpg
http://bit.ly/1Im7jZy
6.2.4.2. Crime For Crime (Ani DiFranco)
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos33.jpg
http://bit.ly/1Im7kwO

the big day has come
the bell is sounding
I run my hands through my hair one last time
outside the prison walls
the town is gathering
people are trading crime for crime

everyone needs to see the prisoner
they need to make it even easier
they see me as a symbol, and not a human being
that way they can kill me
say it's not murder, it's a metaphor
we are killing off our own failure
and starting clean

standing in the gallows
everyone turned my way
I hear a voice ask me
if I've got any last words to say
and i'm looking out over the field of familiar eyes
somewhere in a woman's arms a baby cries

I think guilt and innocence
they are a matter of degree
what might be justice to you
might not be justice to me
I went too far, i'm sorry
I guess now i'm going home
so let any amongst you cast the first stone
now we've got all these complicated machines
so no one person ever has to have blood on their hands
we've got complex organizations
and if everyone just does their job
no one person has to understand

you might be the wrong colour
you might be too poor
justice isn't something just anyone can afford
you might not pull the trigger
you might be out in the car
and you might get a lethal injection
'cause we take a metaphor that far

the big day has come
the bell is sounding
I run my hands through my hair one last time
outside the prison walls
the town has gathered
people are trading crime for crime
people are trading crime for crime
people are still trading crime for crime

6.3. Hemel, hel en vagevuur

De voorstelling van of het geloof in Laatste Oordeel kadert in ‘de leer van de laatste dingen’ ofwel de eschatologie.  Hier gaat het om begrippen als hemel, hel en vagevuur, verrijzenis, wederopstanding, de dag des oordeels, het einde der tijden.

6.3.1. Het laatste oordeel (Ed Kooyman & Herman Van Haeren)

Lieve God, ik zou eens willen vragen
Als mijn leven op de aardbol is gedaan
Als ik op het allerlaatste van mijn dagen
Op de drempel van de eeuwigheid zal staan
Zal ik dan ineens mijn vrijheid niet verliezen
Als ik de poort van uw hemel binnenga
Zal ik vrij mijn eigen plaatsje kunnen kiezen
Lijk ik altijd hier op aarde heb gedaan

‘k heb hier altijd op mijn banjo mogen spelen
‘k mocht mijn eigen liedjes zingen zonder dwang
‘k zie mij daarboven al met d’ engeltjes staan kwelen
In een koor van vijfendertigduizend man
Och ik hoor gaarne van die religieuze dingen
Die zo oud zijn als de mensen, alhoewel
Mag ik in de hemel niet mijn eigen liedjes zingen
Dan ga ik liever met mijn banjo naar de hel

Lieve God, ik heb hier ook nog een paar vrienden
Een goeie vriend, dat is iets raars in deze tijd
Zal ik ze later in de hemel kunnen vinden
Of zal ik vriendschap moeten missen voor altijd
En zal ik eeuwig van die rijstpap moeten eten
Dat is een vraag die ik mezelf dikwijls stel
Als ik de geuze ginder boven moet vergeten
Dan ga ik liever pinten pakken in de hel

Van al die mensen die ik nodig hen op aarde
Is er één bij die ik nooit meer vergeet
Die mij het meeste van haar eigen heeft gegeven
Zonder haar is geen enkele dag compleet
Mag ik samen met mijn vrouwke blijven wonen
Permitteert mij dat ‘k ons plaatske al bestel
Want ge zoudt mij met de hemel niet belonen
Als mijn Frie niet mee mag, ga ik naar de hel

6.3.2. Brazilië zit in het vagevuur; het wordt een reis naar de hel of naar de hemel

Ronaldo voert de druk op de nationale voetbalploeg van Brazilië vrijdag nog maar eens op. De voormalig aanvaller leidde Brazilië twaalf jaar geleden naar de voorlopig laatste wereldtitel; van de huidige ploeg wordt in eigen land niets anders dan een nieuwe WK-zege verwacht. De druk is enorm, stelt de oud-spits.

"Natuurlijk, om in je eigen land te spelen brengt een toegevoegde verantwoordelijkheid met zich mee. De Brazilianen hopen allemaal dat alles perfect verloopt en dat betekent dat Brazilië het toernooi wint. We hebben een geweldige ploeg, maar de druk is enorm. Maar is het niet altijd heel, heel belangrijk geweest voor de Braziliaanse nationale ploeg als favoriet? De spelers zijn gewoon gewend aan deze grote druk", zegt Ronaldo.

José Maria Marin, voorzitter van de Braziliaanse voetbalbond, gaat nog een stap verder. "Wat de Braziliaanse mensen echt, echt verwachten tijdens het WK is dat Brazilië het toernooi wint", stelt de preses. "We zitten in het vagevuur. Of het wordt een reis naar de hel, of een reis naar het paradijs of de hemel. Ik weet zeker dat we allemaal naar de hemel gaan."

http://www.voetbalprimeur.be/nieuws/378886/-brazili-zit-in-het-vagevuur-het-wordt-een-reis-naar-de-hel-of-naar-de-hemel-.html

6.3.3. Wat is jouw hemel of hel?

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos34.jpg
http://bit.ly/1bCye6G

6.3.4. Dante’s Inferno

Dantes kijk op de hel, dacht Langdon, met alles erop en eraan.

Het Inferno van Dante Alighieri, dat werd geroemd als een van de voortreffelijkste werken uit de wereldliteratuur, was het eerste van drie boeken die samen De goddelijke komedie vormden, een episch gedicht van 14.233 regels waarin Dantes gruwelijke afdeling naar de onderwereld, zijn beklimming van de louteringsberg en zijn uiteindelijke aankomst in het paradijs werden beschreven. Van de drie delen van De goddelijke komedie – Hel, Louteringsberg en Paradijs – werd Hel of Inferno verreweg het meest gelezen, omdat het de meeste indruk maakte.

Inferno was aan het begin van de veertiende eeuw door Dante geschreven en van ingrijpende invloed geweest op de perceptie van de verdoemenis in de middeleeuwen. Nooit eerder was het concept van de hel op zo’n onderhoudende manier aan het grote publiek voorgeschoteld. Dantes werk had het abstracte beeld van de hel veranderd in een helder en angstaanjagend visioen – aards, tastbaar en onvergetelijk. Het was niet verrassend dat het kerkbezoek na publicatie van het gedicht enorm was toegenomen, want de zondige mens was doodsbang om in Dantes versie van het hiernamaals te belanden.

Op het schilderij van Botticelli had Dantes afgrijselijke opvatting van de hel de vorm van een onderaardse trechter, een akelig, ondergronds landschap van vuur en zwavel, een open riool vol monsters, met Satan zelf in het middelpunt. De trechter bestond uit negen afzonderlijke niveaus, de negen kringen van de hel, waarover de zondaars waren verdeeld in overeenstemming met de ernst van hun zonde. Bijna bovenin werden de onkuisen of wellustigen in het rond geblazen door een eeuwigdurende storm, als symbool van hun onvermogen om hun lusten te beheersen. Daaronder werden vraatzuchtige lieden gedwongen met hun gezicht in het smerige slijk van een open riool te liggen, met hun mond vol van het product van hun onmatigheid. En nog dieper zaten de ketters gevangen in vlammende graven, veroordeeld om eeuwig te branden. En zo ging het verder, hoe dieper je kwam, hoe erger het werd.

In de zeven eeuwen sinds de publicatie had Dantes meeslepende visie op de hel geleid tot ontelbare huldeblijken, vertalingen en bewerkingen van de hand van de grootste creatieve geesten in de geschiedenis. Longfellow, Chaucer, Marx, Milton, Balzac, Vorges en zelfs verscheidene pausen hadden stukken geschreven die gebaseerd waren op Dantes Inferno. Monteverdi, Liszt, Wagner, Tsjaikovski en Puccini hadden muziekwerken gecomponeerd waaraan Dantes werk ten grondslag had gelegen, net als een van Langdons favoriete nog levende artiesten, Loreena McKennitt. Zelfs in de moderne wereld van videospelletjes en apps werd veelvuldig teruggegrepen op Dante.

Uit Dan Brown, Inferno

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos36.jpg
http://bit.ly/1PWbWf4

6.3.5. Heimwee naar de hel

Het christelijk hiernamaals was een overzichtelijk oord: na het laatste oordeel wachtte de eeuwige gelukzaligheid óf de altijddurende verdoemenis. Het is niet meer zo simpel. Het hemelgeloof staat weliswaar recht overeind, maar de hel is op zolder beland. En die wordt gemist.

 

Als jongetje beefde godsdienstpsycholoog Jacques Janssen (1944), rooms-katholiek opgevoed, bij de gedachte aan het hiernamaals. ,,Ons was met veel succes bijgebracht dat de hel de totale verlatenheid was. Als je maar even een fout maakte, dacht je dat je er heen ging. Maar als je gebiecht had, wist je: ik kom toch in de hemel. Een prachtig gevoel, zoiets heb ik later nooit meer meegemaakt.''

 

Tegenwoordig denkt hij niet meer over de kwestie na: ,,Hemel en hel zijn voor mij interessante fantasieën.'' En volgens Janssen zijn er nog maar heel weinig katholieken die tobben over de hel. Na het Tweede Vaticaans Concilie is de hel gaan schuiven, zegt hij. ,,Paus Johannes XXIII heeft eens gezegd dat de hel wel bestaat, maar dat niemand erin zit. De huidige paus noemde de hel een toestand, geen fysieke plaats. Zelf heb ik sinds 1964 niet meer gebiecht. De angst voor het hiernamaals verdween, en daarmee ook de behoefte om te biechten.''

Godsdienstsocioloog Hijme Stoffels (1952), gereformeerd opgevoed, griezelde bij het lemma Hel in de Christelijke Encyclopedie. ,,Die afbeeldingen zagen er heel akelig uit. Het leek me als jongetje niet een plaats om te wezen.'' Tegenwoordig weet hij zich geen raad met de hel. ,,Ik geloof in een leven hierna. Dat je bij God bent, dat het goed is. Zodra ik er concrete beelden bij ga verzinnen, loopt het spaak. Kom ik dan ook die vervelende tante Agaath tegen? En ben ik dat jongetje van zes? Die puber van zeventien? Of het dikbuikige ventje van nu? Ik besef dat er een gene zijde is, dat is genoeg. Verder wijd ik daar weinig gedachten aan.'' (…)

Het hemelgeloof mag zich in christelijke kringen aardig staande houden, het akelige alternatief bestaat amper meer in de vorm waarin ze zich eeuwenlang wist te handhaven. De hoofdstroom der godgeleerden schafte de hel stilletjes af, het kerkvolk volgde zonder morren. Ziekenhuispastores beamen het: de doorsnee gelovige is bang voor ontluistering en lijden op het sterfbed, zelden nog voor wat daarna te wachten staat. De hel is, kortom, vreselijk uit de mode. (…)

Zelfs in evangelische kring, zegt Hijme Stoffels, taant de overtuiging dat je zielen moet redden van de ondergang. ,,Bekeert u, want anders gaat u naar de hel - zo wordt het niet meer gebracht. De ongelovige hoort: jouw leven is leeg, er zit geen structuur in, en kijk eens wat er voor je klaarligt. Het gaat om het leven hier en nu. Het geloof in een oordeel is tegenwoordig christendom voor gevorderden. Dat krijg je na een tijdje te horen, als je binnen bent.'' (…)

Dat menigeen niet meer gelooft in een postuum oordeel, leidt volgens godsdienstpsycholoog Jacques Janssen tot veel haast en agressie in het moderne bestaan. ,,Je moet alles in dit leven realiseren, er is geen vereffening meer straks.'' Janssen denkt dat het geloof in een oordeel nooit helemaal zal verdwijnen. ,,Het is nu een ondraaglijke gedachte dat slechte mensen vrijuit gaan. Dat blijkt uit allerlei sociaal-psychologisch onderzoek. Dus ga je een theorie verzinnen, bijvoorbeeld rondom karma. Mensen denken zelf zo'n beetje bij elkaar hoe het zit. Ze blijven ermee bezig, omdat ze diepe behoefte hebben aan een rechtvaardige wereld.'' (…)

Schrijfster Désanne van Brederode (1970), dochter van een uitgetreden rooms-katholieke priester, pleit onomwonden voor herinvoering van de hel. De hel is aansprekender, scherper dan ,,dat oord van eeuwige gelukzaligheid, waar je met eveneens overleden vrienden aan de toog hangt''.

In het hiernamaals word je geconfronteerd met wat je in je leven hebt aangericht, zegt Van Brederode. Dat kan, bijvoorbeeld voor een oorlogsmisdadiger, een martelgang zijn. Geheel traditioneel denkt ze niet: de overledene wordt volgens haar niet passief aan het gericht onderworpen, maar is zijn eigen rechter. ,,Je moet zelf je strafmaat bepalen.'' Wie dat weigert, belandt in de hel. ,,Waar ik steeds minder in geloof'', zegt ze, ,,is een erbarmende God, een Grote Vergever. Voor mij alsjeblieft geen kwijtschelding, neem mij mijn menselijkheid niet af.'' (…)

http://www.trouw.nl/tr/nl/5009/Archief/article/detail/2581057/2002/12/21/Heimwee-naar-de-hel.dhtml

6.3.6. Een herdenken van de begrippen hemel, hel en vagevuur

Didier Pollefeyt herdenkt de begrippen van hemel, hel en vagevuur op een wijze begrijpelijk voor mensen vandaag, doch nog steeds verworteld in de joods-christelijke gedachte van de mens als persoon in relatie. De hel is dan verbonden met "de toestand waarin de geslotenheid het op een gegeven moment blijkbaar gehaald heeft van de principiële en meest fundamentele menselijke bestaansdynamiek, met name de ontvankelijkheid van de mens voor het andere dan zichzelf." Het betreft hier dan een "toestand waar geen sprankeltje hoop meer is. De dood van de individuele mens kan dan inderdaad de definitieve bezegeling betekenen van de toestand van geslotenheid. Christenen geloven dat de ethiek zich in een eschatologisch verlossingsperspectief situeert. Het fundament van het christelijk geloof is dat de genade oppermachtig is, ook over de zonde. In het leven na de dood is de mens veel ontvankelijker voor de alteriteit. In het licht van het eschatologisch perspectief kan het 'vagevuur' geïnterpreteerd worden als groeien in de richting van de openheid en de ontvankelijkheid (de hemel). De 'hel' kan dan geïnterpreteerd worden als de diepe pijn waarmee de ontmaskering van elk zelfbedrog  en het zichtbaar worden van alle gemiste groeikansen onvermijdelijk gepaard gaat."

Didier Pollefeyt, Religie, zingeving en levensbeschouwing, Acco Leuven, 2003, via http://www.kuleuven.be/thomas/page/leven-na-de-dood/#12041

6.4. Religieuze eindtijdverwachtingen

6.4.1. Apocalyptiek in de Bijbel

6.4.1.1. De Openbaring van Johannes

Dapper dook meneer Bérubé in het onderwerp. Hij vertelde ons over de vier ruiters, over het Getal van het Beest en over de Romeinse bezetting van Palestina. In de klas bogen de hoofden in verschillende hoeken, volgens de mate van slaperigheid. Ik ving een gaap of twee op.

Wat Hope betrof, zij zweefde op lichtjaren afstand van deze onwelriekende klas. Ze zat de kantlijnen van haar schrift vol te kladden, tekende concentrische cirkels en spiralen en schreef nog altijd en immer de cijfers 17 07 2001, als een lichtstraal in deze donkere tijden.

Helemaal gelukkig onthulde meneer Bérubé ons een onbekend feit: de Apocalyps was niet alleen een boek uit het Nieuwe Testament, maar ook eens en vooral een literair genre – een beetje zoals detectiveromans of sciencefiction. Vertaling voor de slechte leerlingen: er waren verscheidene verhalen over het einde van de wereld geschreven, en sommige kwamen nog her en der verspreid over de Bijbel voor.

‘In tijden van crisis schreef men verhalen over het einde van de wereld. Het was de literatuur van de onderdrukten, van degenen die op de komst van het Laatste Oordeel hoopten, het moment waarop zij gered en de kwaden verdoemd zouden worden. Daarom wordt er in de Bijbel altijd een naderend einde van de wereld aangekondigd: het was een bron van hoop, goed nieuws. In het Grieks betekent “apokaluptein” trouwens gewoon “openbaren”. In wezen vertolkt het verhaal over het einde van de wereld een tamelijk optimistisch beeld van de kosmos.

Uit Nicolas Dickner, Tarmac

De openbaring van Jezus Christus, die God hem gegeven heeft, om Zijn dienstknechten te tonen de dingen, die haast geschieden moeten; en die Hij door Zijn engel gezonden, en Zijn dienstknecht Johannes te kennen gegeven heeft;. Zo begint dit Bijbelboek, het laatste. Johannes geeft door wat Jezus hem over de toekomst verteld heeft.

Het boek, in het Grieks Apocalyps genaamd (≈ ontsluiering), bestaat na de aanhef in hoofdstuk 1 uit zeven brieven aan christelijke gemeenten in Klein-Azië (hoofdstuk 2 en 3) en een aantal visioenen. Het is in ca. 95 n.C. geschreven door een zekere Johannes - wellicht de apostel - tijdens zijn ballingschap op het eiland Patmos. Christenen werden in die tijd intensief vervolgd door de Romeinen, en Johannes probeerde ze hoop op betere tijden te geven. Hij deed dit door te schrijven over de aanvallen van kwade machten op God en de christenen, rampen die het naderende einde aankondigden, en de nieuwe tijd die na de ondergang van de kwade machten aan zou breken.

http://www.statenvertaling.net/bijbel/openbaring.html

6.4.1.2. Enkele fragmenten
De vier ruiters

[1] Toen zag ik dit: het lam verbrak een van de zeven zegels en ik hoorde een van de vier wezens roepen met een geluid als een donderslag: ‘Kom!’ [2] Ik zag dit: een wit paard met een ruiter, die een boog droeg. Hij kreeg een zegekrans en trok op als een overwinnaar, de overwinning tegemoet. [3] Toen het lam het tweede zegel verbrak, hoorde ik het tweede wezen zeggen: ‘Kom!’ [4] Er verscheen een ander, vuurrood paard. De ruiter kreeg de opdracht om de vrede uit de wereld te verdrijven, zodat men elkaar zou afslachten. Hij kreeg een groot zwaard. [5] Toen het derde zegel werd verbroken, hoorde ik het derde wezen zeggen: ‘Kom!’ Ik zag dit: een zwart paard met een ruiter, die een weegschaal in zijn hand hield. [6] Te midden van de vier wezens hoorde ik iets als een stem zeggen: ‘Een dagloon voor een portie tarwe en hetzelfde bedrag voor drie porties gerst. Maar laat wijn en olijfolie ongemoeid.’ [7] Toen het vierde zegel werd verbroken, hoorde ik het vierde wezen zeggen: ‘Kom!’ [8] Toen zag ik een vaalgeel paard. De ruiter heette Dood, en Dodenrijk vergezelde hem. Zij kregen verlof om op een vierde deel van de aarde dood en verderf te zaaien, door middel van het zwaard, hongersnood, dodelijke ziekten en wilde dieren.

[9] Toen het lam het vijfde zegel verbrak, zag ik aan de voet van het altaar de zielen van al degenen die geslacht waren omdat ze over God hadden gesproken en vanwege hun getuigenis. [10] Ze riepen luid: ‘O heilige en betrouwbare Heer, wanneer zult u de mensen die op aarde leven eindelijk straffen en ons bloed op hen wreken?’ [11] Ieder van hen kreeg witte kleren. Verder werd hun gezegd nog een korte tijd geduld te hebben, totdat ook de andere dienaren, hun broeders en zusters die net als zij zouden worden gedood, zich bij hen gevoegd zouden hebben.

[12] Ik zag, toen het zesde zegel verbroken werd, hoe er een zware aardbeving kwam. De zon werd zwart als een rouwkleed en de maan werd bloedrood. [13] De sterren vielen op de aarde, zoals late vijgen die door een stormwind van de boom worden gerukt. [14] De hemel scheurde los en rolde zich als een boekrol op. Geen berg of eiland bleef op zijn plaats. [15] Koningen, machthebbers, legeraanvoerders, rijken, aanzienlijken, slaven en vrije mensen, iedereen trachtte zich te verbergen in grotten en tussen de rotsen in de bergen. [16] Ze riepen de bergen en de rotsen toe: ‘Val op ons neer! Verberg ons voor het oog van hem die op de troon zit en voor de toorn van het lam! [17] Want nu is de grote dag van hun toorn aangebroken, en wie kan die doorstaan?’ (Apk 6)

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos37.jpg
http://bit.ly/1Gv0WOR
De vrouw en de draak

[1] Er verscheen in de hemel een indrukwekkend teken: een vrouw, bekleed met de zon, met de maan onder haar voeten en een krans van twaalf sterren op haar hoofd. [2] Ze was zwanger en schreeuwde het uit in haar weeën en haar barensnood. [3] Er verscheen een tweede teken in de hemel: een grote, vuurrode draak, met zeven koppen en tien horens, en op elke kop een kroon. [4] Met zijn staart sleepte hij een derde van de sterren aan de hemel mee en smeet ze op de aarde. De draak ging voor de vrouw staan die op het punt stond haar kind te baren, om het te verslinden zodra ze bevallen was. [5] Maar toen ze het kind gebaard had – een zoon, die alle volken met een ijzeren herdersstaf zal hoeden –, werd het dadelijk weggevoerd naar God en zijn troon. [6] De vrouw zelf vluchtte naar de woestijn. God had daar een plaats voor haar gereedgemaakt, waar twaalfhonderdzestig dagen lang voor haar gezorgd zou worden.

[7] Toen brak er oorlog uit in de hemel. Michaël en zijn engelen bonden de strijd aan met de draak. De draak en zijn engelen boden tegenstand [8] maar werden verslagen; sindsdien is er voor hen in de hemel geen plaats meer. [9] De grote draak werd op de aarde gegooid. Hij is de slang van weleer, die duivel of Satan wordt genoemd en die de hele wereld misleidt. Samen met zijn engelen werd hij op de aarde gegooid. [10] Toen hoorde ik een luide stem in de hemel zeggen: ‘Nu zijn de redding, de macht en het koningschap van onze God werkelijkheid geworden, en de heerschappij van zijn messias. Want de aanklager van onze broeders en zusters, die hen dag en nacht bij onze God aanklaagde, is ten val gebracht. [11] Zij hebben hem dankzij het bloed van het lam en dankzij hun getuigenis overwonnen. Zij waren niet aan het leven gehecht en hebben hun dood aanvaard. [12] Daarom: juich, hemel, en allen die daar wonen! Maar wee de aarde en de zee: de duivel is naar jullie afgedaald! Hij is woedend, want hij weet dat hij geen tijd te verliezen heeft.’

[13] Toen de draak zag dat hij op de aarde gegooid was, achtervolgde hij de vrouw die een zoon gebaard had. [14] Maar de vrouw kreeg de twee vleugels van de grote adelaar om naar haar plaats in de woestijn te vliegen, waar gedurende een tijd en twee tijden en een halve tijd voor haar gezorgd zou worden, buiten het bereik van de slang. [15] Toen spuwde de slang een stroom water als een rivier achter de vrouw aan om haar daarin mee te sleuren. [16] Maar de aarde schoot haar te hulp: de aarde sperde haar mond open en dronk de rivier op die de draak had uitgespuwd. [17] De draak was woedend op de vrouw en ging weg om strijd te leveren met de rest van haar nageslacht, met allen die zich aan Gods geboden houden en bij het getuigenis van Jezus blijven.

[18] Hij ging op het strand bij de zee staan. (Apk 12)

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos38.jpg
http://bit.ly/1bCztTp
De twee beesten

1] Toen zag ik uit de zee een beest opkomen. Het had tien horens en zeven koppen; het had een kroon op elke horen, en er stonden godslasterlijke namen op zijn koppen. [2] Het beest dat ik zag leek op een panter, met poten als van een beer en een bek als de muil van een leeuw. De draak droeg zijn kracht en heerschappij en gezag aan het beest over. [3] Een van de koppen van het beest zag eruit alsof hij geslacht was; het was een dodelijke verwonding, maar de wond genas. Vol bewondering ging de hele wereld achter het beest aan. [4] Iedereen aanbad de draak, omdat hij het beest gezag had gegeven. Ook het beest zelf aanbaden ze, met de woorden: ‘Wie is gelijk aan het beest? Wie kan het tegen hem opnemen?’ [5] Het beest kon zijn bek gebruiken voor grootspraak en godslasteringen, en dat tweeënveertig maanden lang. [6] Het opende zijn bek en lasterde God, zijn naam en zijn woning en hen die in de hemel wonen. [7] Het mocht de strijd met de heiligen aanbinden en hen overwinnen. Ook kreeg het macht over alle landen en volken, over mensen van elke stam en taal. [8] Alle mensen die op aarde leven zullen het beest aanbidden, iedereen van wie de naam niet vanaf het begin van de wereld in het boek van het leven staat, het boek van het lam dat geslacht is.

[9] Wie oren heeft, moet horen. [10] Wie gevangenschap moet verduren, zal in gevangenschap gaan. En wie door het zwaard moet sterven, zal sterven door het zwaard. Hier komt het aan op de standvastigheid en trouw van de heiligen.

[11] Toen zag ik een tweede beest, dat opkwam uit de aarde. Het had twee horens, net als een lam, en het sprak als een draak. [12] Voor de ogen van het eerste beest oefende het heel diens macht uit. Het dwong de aarde en alle mensen die erop leefden het eerste beest, dat van zijn dodelijke verwonding genezen was, te aanbidden. [13] Het verrichtte indrukwekkende tekenen, het liet voor de ogen van de mensen zelfs vuur uit de hemel neerdalen op de aarde. [14] Het wist de mensen die op aarde leven te misleiden door de tekenen die het voor de ogen van het eerste beest kon verrichten. Het droeg hun op een beeld te maken voor het beest dat ondanks zijn steekwond toch leefde. [15] Het kreeg de macht om dat beeld leven in te blazen, zodat het beeld van het beest ook kon spreken en ervoor kon zorgen dat iedereen die het beeld niet aanbad, gedood zou worden. [16] Verder liet het bij alle mensen, jong en oud, rijk en arm, slaaf en vrije, een merkteken zetten op hun rechterhand of op hun voorhoofd. [17] Alleen mensen met dat teken – dat wil zeggen de naam van het beest of het getal van die naam – konden iets kopen of verkopen.

[18] Hier komt het aan op wijsheid. Laat ieder die inzicht heeft het getal van het beest ontcijferen; er wordt een mens mee aangeduid. Het getal is zeshonderdzesenzestig.

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictureright/_medium/logos39.jpg

Hitler was niet alleen de baarlijke duivel, maar ook een sadist en een idioot. De woorden bewijzen het, zoals we zien als we de sleutel: A=100, B=101, C=102... toepassen. Hitler = 107 + 108 + 119 + 111 + 104 + 117 = 666, hij was een sadist = 118 + 100 + 103 + 108 + 118 + 119 = 666, een idioot = 108 + 103 + 108 + 114 +114 + 119 = 666 en getikt geeft dezelfde uitkomst. Deze 'Hitler-sleutel' (A=100, B=101...) past echter ook op de detective Sherlock Holmes, de schilder Ingres, de schrijvers Joost van den Vondel, Isaac Bashevis Singer, Robert Graves en Gerard de Nerval, de popmuzikanten John Lee Hooker en Alice Cooper en de wiskundigen Kaluza, Shanks en Kneser. Omdat iedere letter minimaal 100 punten krijgt, kunnen alleen woorden van zes letters met deze sleutel worden omgerekend tot 666. (…)

De conclusie die uit dit telwerk kan worden getrokken, is dat de identificatie van Hitler of computer met het Getal van het Beest het overtuigendst is wanneer men de context niet kent. Wie weet dat de omrekenmethode arbitrair is en de verzameling treffers omvangrijk, zal niet zo snel onder de indruk raken van de resultaten. Geloof in deze getallenmagie is een van de uitingsvormen van ons talent om betekenis te zien in het betekenisloze, om opzet te herkennen in willekeur. In werkelijkheid betekent het feit dat het woord computer met een goocheltrucje veranderd kan worden in 666 niets meer dan het schitterende toeval dat het spreekwoord 'de kip met de gouden eieren slachten' uit exact dezelfde letters gevormd is als 'geheime code dekt duistere plannen' - een spreuk die als motto zou kunnen gelden voor al deze occulte naspeuringen.

http://www.skepsis.nl/beest666.html

Een nieuwe hemel en een nieuwe aarde

[1] Ik zag een nieuwe hemel en een nieuwe aarde. Want de eerste hemel en de eerste aarde zijn voorbij, en de zee is er niet meer. [2] Toen zag ik de heilige stad, het nieuwe Jeruzalem, uit de hemel neerdalen, bij God vandaan. Ze was als een bruid die zich mooi heeft gemaakt voor haar man en hem opwacht. [3] Ik hoorde een luide stem vanaf de troon, die uitriep: ‘Gods woonplaats is onder de mensen, hij zal bij hen wonen. Zij zullen zijn volken zijn en God zelf zal als hun God bij hen zijn. [4] Hij zal alle tranen uit hun ogen wissen. Er zal geen dood meer zijn, geen rouw, geen jammerklacht, geen pijn, want wat er eerst was is voorbij.’

[5] Hij die op de troon zat zei: ‘Alles maak ik nieuw!’ – Ik hoorde zeggen: ‘Schrijf het op, want wat hier wordt gezegd is betrouwbaar en waar.’ – [6] Toen zei hij tegen mij: ‘Het is voltrokken! Ik ben de alfa en de omega, het begin en het einde. Wie dorst heeft geef ik vrij te drinken uit de bron met water dat leven geeft. [7] Wie overwint komen al deze dingen toe. Ik zal zijn God zijn en hij zal mijn kind zijn. [8] Maar voor hen die laf en trouweloos zijn geweest, die zich hebben ingelaten met gruwelijke dingen, met moord, ontucht, toverij of afgodendienst, voor allen die de leugen hebben gediend: hun deel is de vuurpoel met brandende zwavel, dat is de tweede dood.’ (Apk 21)

Maleachi

[1] Let op, ik zal mijn bode zenden; hij zal de weg voor mij effenen. Opeens zal hij naar zijn tempel komen, de Heer naar wie jullie uitzien, de engel van het verbond naar wie jullie verlangen. Komen zal hij – zegt de HEER van de hemelse machten. [2] Wie zal die dag kunnen doorstaan? Wie zal overeind blijven wanneer hij verschijnt? Hij is als het vuur van een smid, als het loog van een wolwasser. [3] Hij zal zitting houden als iemand die zilver smelt en het zuivert; de zonen van Levi zal hij zuiveren en zeven als goud en zilver, en dan zullen ze op de juiste wijze offeren aan de HEER. [4] De offers van Juda en Jeruzalem zullen de HEER met vreugde vervullen, zoals in vroeger jaren, zoals in de dagen van weleer. [5] Ik zal naar jullie toe komen om recht te spreken, en ik zal niet aarzelen te getuigen tegen tovenaars en echtbrekers, tegen mensen die meineed plegen en mensen die hun dagloners uitbuiten, en tegen allen die weduwen en wezen onderdrukken en vreemdelingen geen plaats gunnen, want geen van allen hebben zij ontzag voor mij – zegt de HEER van de hemelse machten. (Maleachi 3,1-5)

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos40.jpg
http://bit.ly/1DAqTut

6.4.2. Het einde der tijden in de Koran

De Dag van de bazuin

  • En wanneer er éénmaal op de bazuin geblazen wordt en de aarde en de bergen opgepakt worden en in één klap vergruisd worden. Op die dag komt het aanstaande en barst de hemel, want op die dag is hij breekbaar. 69:13-16
  • En op de Dag dat de hemel in wolken uiteensplijt en de engelen werkelijk neergezonden worden. 25:25
  • Wanneer de hemel barst en naar zijn Heer luistert en zijn plicht nakomt. En wanneer de aarde uitgebreid wordt en uitwerpt wat er in haar is en zich leegt en naar haar Heer luistert en haar plicht nakomt. 84:1-5
  • O mensen, vreest jullie Heer; de beving van het uur is iets geweldigs! 22:1

Gespleten hemel, vallende sterren, zon verduisterd, maan zonder licht

  • De dag dat Wij de hemel oprollen zoals een rol voor de boeken opgerold wordt. 21:104
  • ... de dag dat de hemel begint te trillen. 52:9
  • Wanneer dan de sterren worden uitgewist. En wanneer de hemel wordt gesplitst. 77:8-9
  • ... de dag dat de hemel gesmolten metaal zal zijn... 70:8
  • Wanneer dan de ogen verblind worden en de maan wordt verduisterd en de zon en de maan worden samengevoegd, op die dag zal de mens zeggen: ‘Waar is een toevluchtsoord?’ Welnee, er is geen schuilplaats. 75:7-11

De Aarde vergruisd

  • Wanneer de aarde bevend dooreen wordt geschud en haar lasten te voorschijn brengt en de mens zegt ‘Wat heeft zij toch?’ Op die dag zal zij haar bericht meedelen die jouw Heer haar heeft geopenbaard. 99:1-5
  • ... wanneer de aarde tot gruis vergruisd wordt en jouw Heer en de engelen komen, in rij na rij. 89:22
  • De Dag dat de bevende (aarde) zal beven, waar de volgende direct achteraan komt, harten zullen op die dag bonzen...79:6-8

Vuur als straf

  • ... vreest dan het vuur waarvan mensen en stenen de brandstof zijn en dat voor de ongelovigen is klaargemaakt. 2:24
  • En wie ongehoorzaam is aan God en Zijn gezant en Zijn bepalingen overtreedt die zal Hij binnenvoeren in een vuur om in te verblijven. 4:14
  • Zij die ongelovig zijn, hun bezittingen en hun kinderen zullen hun bij God volstrekt niet baten. Zij zijn brandstof voor het vuur. 3:10

Een pijnlijke bestraffing

  • Dit is een leidraad en voor hen die geen geloof hechten aan de tekenen van hun Heer is er een bestraffing door een pijnlijke plaag. 45:11
  • Maar zij die tegen Onze tekenen proberen in te gaan om ze te ontkrachten; zij zijn het voor wie er een bestraffing door een pijnlijke plaag is. 34:5
  • Is er in hun harten een ziekte of twijfelen zij of zijn zij bang dat God en Zijn profeet hun onrecht zullen aandoen? Welnee zij zijn het die onrecht plegen. 24:50
  • In hun harten is een ziekte en God heeft hun ziekte verergerd; voor de leugens die zij spraken krijgen zij een pijnlijke bestraffing. 2:10

Oorlog, Verdeeldheid en Vijandschap

  • En wanneer dan de overdonderende, de schallende komt op de dag dat de man voor zijn broer vlucht en voor zijn vader en zijn moeder en voor zijn metgezellin en zijn zonen... 80:33-36
  • Vrienden zullen op die dag elkaar tot vijand zijn, alleen de godvrezenden niet. Mijn dienaren, jullie hebben niets te vrezen noch zullen jullie bedroefd zijn. 43:67-68

De komst van Allah, ‘Isa als getuige

  • ... wanneer de aarde tot gruis vergruisd wordt en jouw Heer en de engelen komen, in rij na rij. 89:21-22
  • Kunnen zij dan iets anders verwachten dan dat God in de schaduwen van de wolken tot hen komt en ook de engelen? 2:210
  • ‘... de masieh, ‘Isa (=Jezus), de zoon van Marjam, Gods gezant...God heeft hem tot Zich omhooggebracht... 4:157-158
  • ,... en op de opstandingsdag zal hij over hen getuige zijn. 4:159

De Opstandingsdag, de graven openen

  • En wanneer de graven omgewoeld worden. Dan weet een ziel wat zij vroeger of later heeft gedaan. 82:4-5
  • Uit haar (de aarde) hebben Wij jullie geschapen en in haar zullen Wij jullie terug laten keren en uit haar zullen Wij jullie een tweede maal te voorschijn brengen. 20:55
  • De doden zal God opwekken en dan zullen ze tot Hem worden teruggebracht. 6:36

De Oordeelsdag

  • God... de heerser op de oordeelsdag 1:4
  • Dit is de Dag van de schifting waarop wij jullie en hen die er eertijds waren bijeenbrengen. 77:38
  • En Wij zullen hen tot wie gezanten gezonden zijn ondervragen en Wij zullen de gezondenen ondervragen. 7:6
  • En van wie de weegschalen dan zwaar wegen, die zal dan een tevreden leven leiden. En van wie de weegschalen dan licht wegen diens moeder is de afgrond. 101:6-9
  • En wie ook maar een greintje goeds heeft gedaan die zal het zien. En wie ook maar een greintje kwaads heeft gedaan die zal het zien. 99:7-8

Het opengeslagen boek

  • ... Wij zullen voor (ieder mens red.)... op de opstandingsdag een boek te voorschijn halen dat hij opengeslagen zal aantreffen: ‘Lees jouw boek, jij bent zelf vandaag goed genoeg om af te rekenen.’ 17:13-14
  • En het boek wordt voorgelegd en dan zul jij de boosdoeners terug zien deinzen voor wat erin staat en zij zullen zeggen: ‘Wee ons, wat is er met dit boek dat niets kleins en niets groots onopgesomd laat?’ En zij vinden dat wat zij deden aanwezig is. En jouw Heer doet niemand onrecht aan. 18:49

Links: sinister; rechts: rechtvaardig

  • Op die Dag zullen de mensen in verschillende groepen te voorschijn komen opdat hun werken getoond zullen worden. 99:7-9
  • Wanneer het aanstaande komt... dan zullen jullie er in drie groepen zijn. 56:1, 7
  • Zij dan die aan de rechterkant staan — wie zijn zij die aan de rechterkant staan? 56:8
  • Wie zijn boek in de rechterhand krijgt, met hem zal schappelijk worden afgerekend. 84:7-8
  • Maar wie zijn boek achter zijn rug krijgt aangereikt, zal ach en wee roepen... 84:10-11
  • En zij die aan de sinistere (linker red.) kant staan – wie zijn zij die aan de sinistere kant staan? 56:9
  • Maar zij die aan Onze tekenen geen geloof hechten zij zijn het die aan de linkerkant staan, zij worden door een vuur omsloten. 90:19-20
  • Maar de eerstgekomenen zijn het eerst gekomen; zij zijn het die in de nabijheid (van God) zijn gebracht, in de tuinen van gelukzaligheid. 56:10-11

Paradijstuinen of hellevuur

  • En wanneer de hel opgestookt wordt. En wanneer de tuin dichtbij gebracht wordt. Dan weet een ziel wat zij heeft teweeggebracht. 81:12-14
  • ... op de dag dat de mens zich herinnert wat hij heeft nagejaagd, en het hellevuur onthuld wordt voor wie zien kan, dan zal voor wie onbeschaamd was en het tegenwoordige leven verkoos het hellevuur de verblijfplaats zijn. 79:35-39
  • Het vuur zal hun gezichten verzengen waarbij zij hun mond vertrekken. 23:104
  • En gezichten zullen er op die dag zijn met stof erop en met grauwheid overdekt. 80:40-41
  • Maar dan zal voor wie vreesde om voor zijn Heer te staan en zich zijn persoonlijke neigingen ontzegde de tuin de verblijfplaats zijn. 79:40-41
  • En zij... die niemand doden – wat God verboden heeft – behalve volgens het recht... 25:68
  • Voor hen is de woning van de vrede bij hun Heer en Hij is hun beschermer... 6:127
  • Gezichten zullen er op die dag stralend zijn, lachend en verheugd. 80:38-39
  • Stralende gezichten zijn er op die dag die naar hun Heer kijken. 75:22-23

http://www.bijbelenkoran.nl/verhaal.php?lIntEntityId=17 (via deze pagina is een vergelijking te vinden tussen het einde der tijden in de Koran en de Bijbel)

6.4.3. The Rapture

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos41.jpg
http://bit.ly/1znfVgP

Het leerstuk van The Rapture, ofwel de Opname van de gemeente heeft vooral aanhang onder evangelische christenen. Het houdt in dat Jezus Christus, voordat de plagen van het eind van de wereld hen treffen, de mensen die in Hem geloven in een oogwenk opneemt in de hemel. Hoewel er in de visie van de aanhangers van deze leer Bijbelteksten zijn die deze leer ondersteunen, raakte de doctrine pas vanaf de 19e eeuw breed verspreid als onderdeel van de verwachting van een duizendjarig rijk; onder premillennialisme verstaat men het geloof dat Christus voor het einde komt, 1000 jaar zal regeren op aarde.

In de 17e eeuw wordt door de Amerikaanse puriteinen Increase Mather en zijn zoon Cotton Mather het geloof in een opname verbonden met het premillennialisme. Zij geloofden, dat de gelovigen zouden worden opgenomen, waarna oordelen de aarde zouden treffen, waarna het Duizendjarig rijk zou aanbreken. De Engelse term Rapture, meestal vertaald met opname, is afkomstig van Philip Doddridge en John Gill in hun commentaren op het Nieuwe Testament.

http://nl.wikipedia.org/wiki/Opname_van_de_gemeente

De Simpsons gaan naar een film en Homer is hier totaal van onder de indruk. De film gaat over ‘the rapture’ waarbij de goede mensen naar de hemel gaan en de anderen worden achtergelaten. Homer wordt geobsedeerd door de gedachte dat ‘the rapture’ nabij is en begint er fanatiek over te lezen. Op die manier komt hij tot een welbepaalde datum waarop ‘the rapture’ zal gebeuren. Hij verkondigt dit aan iedereen en weet veel mensen ervan te overtuigen. Ze gaan allemaal naar een berg waar ze wachten op ‘the rapture’. Uiteindelijk blijkt dit niet te kloppen en wordt er met Homer gelachen. Hij beseft echter dat hij zich heeft misrekend en dat de juiste dag de dag erna is. Nu staat hij als enige  op de berg. Dit keer wordt hij wel opgenomen in de hemel en ziet hij in de hemel op het nieuws dat de wereld in brand staat. Hij vraagt aan God om nog een paar jaar te wachten met dat plan en de tijd terug te draaien. Wanneer God aarzelt, zegt Homer dat Superman dat ook deed en uiteindelijk geeft toe en wordt alles weer normaal. 

De Simpsons gaan naar een film en Homer is hier totaal van onder de indruk. De film gaat over ‘the rapture’ waarbij de goede mensen naar de hemel gaan en de anderen worden achtergelaten. Homer wordt geobsedeerd door de gedachte dat ‘the rapture’ nabij is en begint er fanatiek over te lezen. Op die manier komt hij tot een welbepaalde datum waarop ‘the rapture’ zal gebeuren. Hij verkondigt dit aan iedereen en weet veel mensen ervan te overtuigen. Ze gaan allemaal naar een berg waar ze wachten op ‘the rapture’. Uiteindelijk blijkt dit niet te kloppen en wordt er met Homer gelachen. Hij beseft echter dat hij zich heeft misrekend en dat de juiste dag de dag erna is. Nu staat hij als enige  op de berg. Dit keer wordt hij wel opgenomen in de hemel en ziet hij in de hemel op het nieuws dat de wereld in brand staat. Hij vraagt aan God om nog een paar jaar te wachten met dat plan en de tijd terug te draaien. Wanneer God aarzelt, zegt Homer dat Superman dat ook deed en uiteindelijk geeft toe en wordt alles weer normaal. 

De Simpsons gaan naar een film en Homer is hier totaal van onder de indruk. De film gaat over ‘the rapture’ waarbij de goede mensen naar de hemel gaan en de anderen worden achtergelaten. Homer wordt geobsedeerd door de gedachte dat ‘the rapture’ nabij is en begint er fanatiek over te lezen. Op die manier komt hij tot een welbepaalde datum waarop ‘the rapture’ zal gebeuren. Hij verkondigt dit aan iedereen en weet veel mensen ervan te overtuigen. Ze gaan allemaal naar een berg waar ze wachten op ‘the rapture’. Uiteindelijk blijkt dit niet te kloppen en wordt er met Homer gelachen. Hij beseft echter dat hij zich heeft misrekend en dat de juiste dag de dag erna is. Nu staat hij als enige  op de berg. Dit keer wordt hij wel opgenomen in de hemel en ziet hij in de hemel op het nieuws dat de wereld in brand staat. Hij vraagt aan God om nog een paar jaar te wachten met dat plan en de tijd terug te draaien. Wanneer God aarzelt, zegt Homer dat Superman dat ook deed en uiteindelijk geeft toe en wordt alles weer normaal. 

Een beschrijving van andere afleveringen van The Simpsons over het einde der tijden:  http://endofworldbook.authorsxpress.com/2014/08/24/top-5-end-of-the-world-simpsons-episodes

6.4.4. De Mormonen

De mormonen hebben wereldwijd zo'n 14 miljoen leden, die gestorven mensen plaatsvervangend kunnen dopen. Want iedereen moet gered worden. Iedereen? Mormonen blijken in de praktijk een voorkeur te hebben voor het postuum dopen van leden van koninklijke huizen en adel. (…)

Bert-Jan Lietaert Peerbolte deed een boekje open over een groot, Amerikaans kerkverband - 'nee, geen sekte' - waar een mist van geheimzinnigheid omheen hangt. 'Onder de mormonen leeft heel sterk de gedachte dat we leven in de eindtijd, het einde van de tijden waarop God zal ingrijpen.' De vraag is: wie wordt dan gered? Als het aan de mormonen ligt iedereen. 'Officieel dus alleen de mensen die zijn te 'linken' aan mormonen. (…)

(Oud-)presidentskandidaat Mitt Romney, lid van de mormonen, moet regelmatig uitleg geven over wat hij precies gelooft. 'Belangrijk is dat hij één belangrijk iets deelt met de grote groep evangelische christenen in Amerika: een apocalyptisch eindtijdgeloof. Zij geloven dat de wereld het toneel is van een kosmisch schouwspel waarin Amerika een sleutelrol vervullen zal', aldus Lietaert Peerbolte.

http://www.cip.nl/nieuws/mei-2012/28767-Mormonen:-Amerika-sleutelrol-in-eindtijd

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos45.jpg
http://bit.ly/1Af6Kdo

Postuum dopen komt sinds 1840 voor bij de mormonen. De geloofsgemeenschap gelooft dat de doop een voorwaarde is voor toelating tot het koninkrijk van God.

Deze week werd bekend dat een mormonenkerk in de Dominicaanse Republiek Anne Frank postuum heeft gedoopt. Dit ondanks de belofte uit 1995 om te stoppen met het postuum dopen van joden. (…)

Joseph Smith, oprichter van de mormoonse kerk, introduceerde de doop voor de doden in 1840. Wanneer iemand sterft, gaat volgens de mormonen zijn geest in afwachting van de opstanding naar een tijdelijk verblijf. Een postume doop zorgt ervoor dat, na instemming van een kerklid dat de overledene vertegenwoordigt, een ziel in de hemel komt. Door de postume doop krijgt iemand alsnog de kans lid te worden van de Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste dagen. Door haar aanhangers wordt deze als enige ware kerk beschouwd. De postuum gedoopten worden overigens niet tot de leden gerekend.

De mormonen baseren zich bij deze traditie op Johannes 3:5, waar staat: „Jezus antwoordde: Voorwaar, voorwaar zeg Ik u: Zo iemand niet geboren wordt uit water en Geest, hij kan in het Koninkrijk Gods niet ingaan.”

Op hun website schrijven ze dat „God rechtvaardig is en alle mensen gelijke kansen geeft.” Daarom werden er volgens de mormonen al in de vroegchristelijke kerk, door plaatsvervangers, dopen voor doden verricht. „Met het terugbrengen van het volle Evangelie van Jezus Christus is deze gewijde ceremonie in ere hersteld.”

Bij de postume doop wordt een kerklid gedoopt in plaats van een overledene. Deze ceremonie is uitsluitend geldig als de overledenen deze vóór de opstanding aanvaarden. De mormonen worden geïnstrueerd ten minste vier generaties voorouders te dopen.

Voor het postuum dopen maken de mormonen gebruik van een uitgebreide genealogische databank in Salt Lake City van meer dan 2 miljard namen. Bij de databank werken ruim 700 medewerkers. Dit stamboomonderzoek heeft vooral tot doel opgespoorde voorouders postuum te dopen.

In 1990 bleek dat 380.000 overlevenden van de Holocaust in de jaren daarvoor plaatsvervangend gedoopt waren. Anne Frank en andere slachtoffers van de Holocaust zijn in het verleden vaker gedoopt. Na ophef besloten de mormonen in 1995 om te stoppen met dat gebruik. Toch gebeurt het nog steeds.

http://www.refdag.nl/kerkplein/kerknieuws/mormonen_postume_doop_is_laatste_kans_1_624859

Een reportage over Vlaamse mormonen: http://www.een.be/programmas/koppen/vlaamse-mormonen

6.4.5. Visioenen van het einde

6.4.5.1. De Randalls
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictureright/_medium/logos46.jpg
http://bit.ly/1bdm5V1

Mary Hope Juliet Randall, Hope genaamd, was de jongste vertegenwoordigster van een familie die sinds een onduidelijk tijdstip – dat volgens sommigen zeven generaties terug lag – gebukt ging onder een zware obsessie voor het einde van de wereld. (…)

Wat zeker was, was dat dezelfde symptomen zich met choreografische precisie van generatie op generatie herhaalden: bij  het bereiken van de puberteit zag elke Randall zich op bovennatuurlijke wijze geïnstrueerd over de kleinste details over het einde van de wereld – de datum, het tijdstip, de aard ervan.

In de regel deed dat visioen zich ’s nachts voor. Het was trouwens niet echt een visioen, want dat had voor een doodgewone nachtmerrie kunnen doorgaan. Nee, de Randalls stemden het einde van de wereld in drie dimensies af. Ze voelden op hun huid het kletteren van de regen en het schroeien van de schrapnels, ze snakten naar adem bij de branden, ze proefden de as, ze hoorden het gejammer en roken de lucht van ontbindende lijken.

De Randalls noemden dit fenomeen ‘de Nachtelijke Openbaring’, ‘het Licht, ‘de Voorspelling’ – of vaker nog ‘het Kwade Kwartier’.

Elke Randall ontving een andere datum, wat de opgave serieus genomen te worden nogal compliceerde. Wanneer een Randall zijn einde van de wereld overleefde, gaf hij bovendien blijk van een abrupte geestelijk onevenwichtigheid en een neiging om publieke eigendom te beschadigen. De geschiedenis eindigde gewoonlijk in een inrichting, of iets wat daarvoor doorging. (…)

Geval nr. 1: Harry Randall Truman, die patriarch, was de kluts kwijtgeraakt in het najaar van 1835, kort na het passeren van de komeet Halley. Hij had de terugkeer van Mozes aan boord van een roodgloeiende walvissloep voorspeld, en daarna de schuur van de predikant van de Pinksterbeweging in brand gestoken. De buren hadden hem onderschept, gekneveld en naar het Halifax Mental Institution laten brengen, waar hij stierf in de vleugel voor pyromanen en andere sociopaten.

Geval nr. 37: Gary Randall had zich vijftien jaar lang in een hutje van multiplex verschanst, waarvandaan hij uit zijn raam de (zeer schaarse) psychotherapeuten op salvo’s kaliber 12 onthaalde. Op een ochtend waarop de temperatuur tot veertig graden onder nul was gezakt, hadden ze hem stevig vastgeklampt aan zijn geweer gevonden. Stijf en blauw, en bevrijd van zijn obsessie.

Geval nr. 53: Henry Randall Jr, Hopes grootvader en levend ten tijde van de economische crisis, toonde zich constructiever. Hij kanaliseerde zijn angst door de oprichting van de Gereformeerde Minderheidskerk van de Zevende Ruminant, een parachristelijke sekte die de Armageddon voorspelde voor 12 juni 1977. Een niet abnormalere manier dan een andere om de tijd te doden. De kerk bestond tot bovengenoemde datum, waarna Henry zich het leven benam door een handvol dakspijkers in te slikken.  (…)

Uit Nicolas Dickner, Tarmac

6.4.5.2. Een nieuwe boot
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictureright/_medium/logos47.jpg
http://bit.ly/1P5saR1

Toen de aarde ten tijde van Noach overstroomde, beklommen de mensen die niet zo vooruitziend waren geweest om een boot te bouwen, de hoogste berg van de wereld. Maar het water bleef stijgen. De zwaksten verzopen, de sterksten bereikten de top. Op een gegeven moment stond het water ook aan hun voeten. Ze beseften allemaal dat het nu ieder voor zich was. Hoofden werden tegen elkaar geslagen, lijken werden gestapeld. Ook de voorlaatste man ging eraan en kwam boven op de hoop terecht, onder de voeten van de overwinnaar. Het water steeg tot aan zijn enkels. Zijn knieën. Zijn kloten. Toen kwam er een boot voorbij. De man schreeuwde en werd het dek op gehesen.

Zo gaat het altijd. Het recht van de sterkste. Men zegt dat de gevangenen in de concentratiekampen, op het moment dat ze doorhadden dat ze niet gewassen maar vergast gingen worden, zich ook op elkaar wierpen, dat de sterksten naar de top klauterden, snakkend naar een laatste restje lucht uit een roostertje.

Uiteindelijk is het ieder voor zich. We zijn allemaal als egoïsten geboren en degenen die hun egoïstische aard niet schijnheilig achter een waas van empathie verdoezelen, maar die er openlijk voor uitkomen, zullen aan het langste strootje trekken. Als het weer tot een strijd op leven en dood komt, zullen de sterkste egoïsten en de slimste opportunisten overleven.

Binnenkort is het zover. Om te voorkomen dat ik op die hoogste berg terechtkom en me een weg naar de top moet moorden, ben ik mijn eigen schip aan het bouwen. Toen mijn broer vier jaar geleden stierf, stopte ik met werken. Enkele maanden wilde ik niemand zien, nergens zijn. In mijn kleerkast kwam ik tot rust. Ze was door de grootvader van mijn vader gemaakt, echt vakmanschap. Het was een enorme, donkere garderobe met een ijzeren stang, waaraan mijn hemden en broeken aan kleerhangers hingen, en onderaan twee lades, waarin mijn dassen, riemen en ondergoed lagen. Ik schoof een aantal kleerhangers opzij en trok de kastdeuren achter me dicht. De tijd leek stil te staan. Ik hoefde aan niets te denken, ik hoefde niets anders te accepteren dan het stille gekraak van het hout en de kieren licht te midden van de duisternis.

Sinds drie jaar werk ik in een meubelfabriek. Al het hout dat niet gebruikt wordt, neem ik mee. Als ik overuren draai, kan ik vaak ook goed materiaal meepikken. In de haven huur ik een loods waar ik aan mijn schip werk. Het plan heb ik door mijn vader laten tekenen. Enkele kajuiten maar vooral veel kooien. Geen kleine batterijen maar grote ruimtes waar de dieren zich goed kunnen voelen en gezond zullen blijven. Waar ze zich naar hartenlust zullen kunnen voortplanten.

Als het zover is, moet ik beslissen over wie mee mag op mijn schip. Ik weet dat de mensen zich zullen verdringen en dat ik ze van de loopplank af zal moeten slaan, desnoods schieten. Er zullen harde beslissingen genomen moeten worden, maar ik bereid me er al op voor. Het is belangrijker dat er dankzij mijn schip tien diersoorten overleven dan twintig individuen. Mijn ouders zullen niet mee kunnen. Mijn moeder is al voorbij de overgang.

‘Wie zich voorbereidt op gevaar, nodigt het juist uit’, zei mijn oom toen hij op bezoek was. ‘Welkom, val me maar aan.’ Hij lachte spottend en nam een slok van zijn glas ruim.

‘Wie zich niet voorbereidt, gaat ten onder als het moment daar is’, zei ik bloedserieus.

‘En wat dan nog?’ zei mijn vader. ‘Uiteindelijk gaan we allemaal ten onder.’

‘Jullie hebben al een heel leven achter de rug’, zei ik. ‘Ik heb een toekomst waar ik voor wil vechten.’

Mijn moeder ging naar de keuken.

‘Wat spreek je toch altijd over de toekomst?’ zei mijn vader. ‘Je leven gebeurt nu, op dit moment.’

Hij gaf zijn broer een knipoog.

‘Ik pluk de dag, vader, wees daar maar zeker van,’ zei ik terwijl ik mezelf bij de drankkast een nieuw glas inschonk, ‘maar ik vergeet niet waarom Markus onder de grond ligt en ik niet.’

Toen viel de stilte. Het was smerig van me om Markus erbij te halen, maar hij vroeg erom. Hij moet me niet verwijten dat ik een toekomstvisie heb, terwijl zijn andere zoon ten onder ging aan het gebrek ervan.

‘Ik ga slapen,’ zei mijn vader. Hij dronk zijn glas in één teug leeg en verliet de kamer. Mijn moeder kwam uit de keuken met een schotel kaashapjes.

‘Ik denk dat ik ook maar eens opstap’, zei mijn oom en plukte zijn jasje van de fauteuilrand.

Mijn moeder trok haar wenkbrauwen op en wierp me een veelbetekenende blik toe.

‘Wie zich niet voorbereidt, gaat ten onder als het moment daar is.’ Ik vind dat ik dat goed heb gezegd. Daar draait het uiteindelijk allemaal om. Of je gaat ten onder of je houdt je hoofd boven water.

Als het moment daar is, zullen we alleen onszelf hebben om op voort te gaan. Geen eigendomsrechten. Geen elektriciteit in pakjes of water uit de kraan. Geen grijpklaar eten. Alleen je eigen lichaam en je psychische weerbaarheid tegen koude, honger, eenzaamheid en verschrikking.

Ik heb een lijst opgesteld met richtlijnen om jezelf te trainen. Ik was van plan om ze als pamflet te verspreiden in de stad, maar ik heb me bedacht. Als iedereen zich zo goed voorbereidt als ik, is de concurrentie te groot. Ik kan de richtlijnen beter voor mezelf houden en ze, als ik de opvarenden van mijn boot heb geselecteerd, ook aan hen meedelen.

Uit Carmien Michiels, Wij zijn water

6.4.5.3. Voorspellingen
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictureright/_medium/logos48.jpg
http://ind.pn/1HQpxll

In vroegere tijden was voorspellen het werk van orakelpriesters of Sibyllen. Dit waren vaak vrouwen die in trance gebracht werden door een drug of door het inademen van de rook uit een vulkaankrater. Hun geraaskal werd dan geïnterpreteerd door de omringende priesters. De hele kunst lag in de interpretatie. Het beroemde orakel van Delphi, in het Oude Griekenland, was befaamd om zijn vaardigheid in het wedden op twee paarden, of zijn dubbelzinnigheid. (…)

Recente doemprofeten hebben meer hun nek uitgestoken door precieze data voor het einde van de wereld bekend te maken. Daardoor zijn zelfs beurscrises ontstaan, hoewel ik totaal niet snap waarom het einde van de wereld iemand ertoe zou brengen zijn aandelen in te ruilen voor geld. Het is toch aannemelijk dat je geen van beide mee kunt nemen.

Tot nu toe zijn alle data waarop de wereld zou vergaan zonder incidenten voorbijgegaan. Maar de profeten hadden dikwijls een verklaring voor hun klaarblijkelijke mislukking. William Miller bijvoorbeeld, de stichter van de zevendedagadventisten, voorspelde dat de Tweede Komst plaats zou vinden tussen 21 maart 1843 en 21 maart 1844. Toen niets gebeurde, werd de datum gecorrigeerd tot 22 oktober 1844. Toen die dag niets ongestoord voorbijging, kwam hij met een nieuwe interpretatie die zei dat 1844 het begin was van de Tweede Komst, maar dat eerst de namen in het Boek des Levens geteld moesten worden; daarna kon pas de Dag des Oordeels komen voor hen die niet in het boek waren opgenomen. Gelukkig schijnt het tellen nogal wat tijd in te nemen.

Natuurlijk zijn wetenschappelijke voorspellingen soms niets betrouwbaarder dan orakels of profeten. Denk alleen maar aan de weersverwachting. Maar er zijn bepaalde situaties waarin wij denken betrouwbare voorspellingen te kunnen doen en die over de toekomst van het heelal, op zeer grote schaal, is daar één van.

Stephen Hawking in M.F. Elling, Het einde der tijden

6.5. De wereld is om zeep?

6.5.1. De wereld is om zeep (Urbanus)

Urbanus speelde deze classic onlangs opnieuw in het programma Bart & Siska: http://www.een.be/programmas/bart-siska/de-wereld-is-om-zeep

Z'hebben mijnen hond zijne rug afgezet
Tot aan z'n poten
En hem vol antibiotica gespoten
Want hij leed aan een nogal vergevorderde kanker
En hij had toch zo een pijn
De dokter troostte me:
Hij komt er wel door
Maar zal nooit gene struize zijn

De wereld is om zeep, er gebeuren rare dingen rondom mij
Helemaal om zeep en het laatste oordeel kan niet ver meer zijn

M'n moeder da goe mens is in 't midden van de nacht vol paniek de straat opgelopen
D'er kwam ne gastarbeider uit de stoof gekropen
M'n grootvader dacht: 'da komt van diene nieuwe antraciet
Want in mijnen tijd toen hadden we dat niet'

De wereld is om zeep, er gebeuren rare dingen rondom mij
Helemaal om zeep en het laatste oordeel kan niet ver meer zijn

De paus heeft kardinaal Van Sop tot aartsbisschop gezalfd
Die sukkelaar die staat nu vol eczema
Gans z'n lijf krioelt van schilfers en van kwabben
En tussen des vaders en des zoons moet hij zich zeven keren krabben

De wereld is om zeep, er gebeuren rare dingen rondom mij
Helemaal om zeep en het laatste oordeel kan niet ver meer zijn

En of je me gelooft of niet, maar dit is al te kras
Ik droomde vannacht dat ik negen maanden zwanger was
En inderdaad, stipt ongeveer, om negenuurenhalf
Heeft m'n nachtmerrie mij een veulenke gekalfd

De wereld is om zeep, er gebeuren rare dingen rondom mij
Helemaal om zeep en het laatste oordeel kan niet ver meer zijn

De wereld is om zeep, er gebeuren rare dingen rondom mij
Helemaal om zeep en het laatste oordeel kan niet ver meer zijn

6.5.2. De impact van de mens op de aarde

6.5.2.1. De verwoestende impact van de mens op de aarde in beeld gebracht door NASA

Het is moeilijk te geloven dat slechts in een paar decennia het Aralmeer, een van de grootste meren in de wereld, gedegradeerd is tot een plasje water, een schim van zijn vroegere zelf. Het jammere is dat het niet bij het Aralmeer bleef. Een reeks foto’s van NASA laat zien hoe onze prachtige blauwe planeet te lijden heeft gehad onder de aanwezigheid van de mens. Gletsjers smelten, meren verdwijnen, bossen worden gekapt, de mens heeft heel wat op zijn kerfstok staan.

Hoewel de meeste foto’s de verwoestende gevolgen tonen van de klimaatverandering en de invloed van de mens, heeft NASA ook een aantal foto’s die positieve veranderingen tonen, zoals de groeiende bossen in Oeganda.

“Klimaatverandering is een soort van abstract begrip voor de meeste mensen of het voelt als iets dat onzichtbaar gebeurt of dat nog moet gebeuren in de toekomst,” zei Randal Jackson, Internet Manager voor NASA. “Deze foto’s geven ons de kans om de realiteit te laten zien en mensen wakker te schudden.”

Meer foto’s via http://nl.metrotime.be/2015/03/17/must-read/de-verwoestende-impact-van-de-mens-op-de-aarde-in-beeld-gebracht-door-nasa  

6.5.2.2. Wat overbevolking met de aarde doet

De grootste diamantmijn ter wereld, Rusland.

Vuilnisbelt, Bangladesh.
Mexico City, een stad met 20 miljoen inwoners.
National Willamette Forest in Oregon, voor 99% ontbost.
Een albatros, gestorven aan plasticindigestie.
Een surfer surft in een vervuilde zee
'Vandaag geen grotere dreiging dan klimaatverandering'

Volgens de Amerikaanse president Barack Obama is er vandaag geen grotere dreiging voor onze planeet dan de klimaatverandering.

'Er is vandaag geen grotere dreiging voor onze planeet dan de klimaatverandering.' Dat heeft de Amerikaanse president Barack Obama gezegd, in de aanloop naar de Dag van de Aarde.

'De klimaatverandering kan niet meer ontkend, noch genegeerd worden', aldus Obama, die eraan herinnerde dat 2014 het warmste jaar was dat ooit geregistreerd werd sinds 1880, toen begonnen werd met het bijhouden van de temperatuurgegevens.

De VS, na China de grootste uitstoter van broeikasgassen, hebben zich verbonden tot een reductie met 26 tot 28 procent van hun broeikasgasemissies tussen 2005 en 2025.

'We hebben slechts één planeet. Binnen een aantal jaren wil ik onze kinderen en kleinkinderen in de ogen kunnen kijken en hen zeggen dat we al het mogelijke gedaan hebben om de planeet te beschermen', aldus Obama.

http://www.knack.be/nieuws/planet-earth/vandaag-geen-grotere-dreiging-dan-klimaatverandering

6.5.3. 12 scenario’s voor het einde van de wereld

Voor het eerst heeft een groep wetenschappers een lijst gemaakt met de ernstigste risico’s voor het voortbestaan van de mensheid. De wetenschappers verzamelden twaalf mogelijke scenario’s en probeerden de kans te berekenen dat de mensheid de volgende honderd jaar zou uitsterven.

Met de lijst hopen de wetenschappers de beleidsmakers wakker te schudden, want ze zeggen naar eigen zeggen vreemd genoeg te hebben moeten vaststellen dat er door regeringen wereldwijd zo goed als geen aandacht wordt besteed aan dit soort apocalyptische bedreigingen.

Stuart Armstrong, onderzoeker bij het Future of Humanity Institute aan de Oxford-universiteit, stelde dat het bijzonder overmoedig zou zijn om het risico op een catastrofe onder de 5 procent in te schatten. Dit zijn de scenario’s waar we ernstig rekening mee moeten houden:

Een komeetinslag

Een komeet met een doorsnede van minstens vijf kilometer is voldoende om een einde te maken aan onze beschaving. Zo’n komeet treft de aarde ongeveer één keer elke twintig miljoen jaar. Dankzij vooruitgang in technologie om een dergelijke inslag te voorspellen kunnen we wel hopen dat het mogelijk is om de bedreigende komeet net op tijd van richting kunnen doen veranderen.

(Risico: 0,00013 procent)

Kunstmatige intelligentie

Wetenschappers zoals Stephen Hawking geloven dat computers en robots die zelf kunnen denken en zich ontwikkelen op termijn een echte bedreiging kunnen worden voor de mensheid. Hoe realistisch dit scenario is blijkt echter nog moeilijk in te schatten, waardoor een heel brede raming werd gedaan.

(Risico: 0 procent - 10 procent)

Supervulkaan

Een uitbarsting die duizenden kubieke meters aarde in onze atmosfeer zou slingeren, zou leiden tot een vulkanische winter die we waarschijnlijk niet zouden overleven. Met de huidige technologie kunnen we weinig doen om deze bedreiging te voorkomen.

(Risico: 0,00003 procent)

Ecologische instorting

Een volledige ineenstorting van het globale ecosysteem is heel complex om te voorspellen. Mocht dit scenario zich toch voltrekken, zou waarschijnlijk een groot deel van de mensheid worden uitgeroeid. De Oxford-wetenschappers durven hiervoor geen risicoberekening geven.

(Risico: Onbekend)

Wereldwijd falen van de overheid

Het risico dat overheden wereldwijd zo erg falen in hun beleid dat het de ineenstorting van onze beschaving betekent. Volgens de wetenschappers valt ook deze catastrofe niet te berekenen.

(Risico: Onbekend)

Globale instorting van het systeem

Door een gigantisch falen van de economie of andere fundamenten van de maatschappij zou de hele beschaving aan zijn einde kunnen komen. Onmogelijk het risico te berekenen.

(Risico: Onbekend)

Extreme klimaatverandering

In de meeste modellen voor klimaatverandering gaat men uit van een maximale opwarming van twee tot vier graden celsius. Door een vicieuze cirkel waarbij bijvoorbeeld de opwarming ervoor zorgt dat het methaan uit de permafrost vrijkomt, zou dit echter kunnen oplopen tot minstens zes graden of meer. Hongersnood en sociale onrust zouden dan leiden tot het einde van de beschaving.

(Risico: 0,01 procent)

Nucleaire oorlog

Zolang er nucleaire wapens zijn, blijft er uiteraard een risico op een kernoorlog bestaan.

(Risico: 0,005 procent)

Globale pandemie

Mocht er een virus uitbreken dat even ongeneeslijk is als ebola, even dodelijk als rabiës, even besmettelijk als een gewone verkoudheid en met een even lange incubatieperiode als aids, zouden slechts weinig mensen overleven.

(Risico: 0,0001 procent)

Synthetische biologie

Nog gevaarlijker dan een natuurlijk virus is een genetisch gemanipuleerd virus dat ontworpen werd om zoveel mogelijk slachtoffers te maken.

(Risico: 0,01 procent)

Nanotechnologie

Deze nieuwe technologie die toelaat op atomische schaal materialen te creëren, kan fantastische toepassingen voortbrengen, maar ook angstaanjagende wapens of zichzelf replicerende machines die de macht overnemen.

(Risico: 0,01 procent)

Onbekende oorzaak

De Oxford-wetenschappers namen het onbekende in hun lijst op om alle ontastbare en op het eerste zicht onwaarschijnlijke risico’s - zoals een aanval door buitenaardse wezens - te centraliseren.

(Risico: 0,1 procent)

http://www.express.be/business/nl/economy/12-scenarios-voor-het-einde-van-de-wereld/211476.htm

6.5.4. Wall-E

Titelheld Wall-E (Waste Allocation Load Lifter Earth-class) is een kleine afvalverwerkingsrobot in de verre toekomst. Zevenhonderd jaar eerder verliet de mens de aarde, die onleefbaar was geworden door het afval dat al het leven onmogelijk maakte. Wall-E bleef destijds achter en is sindsdien puin blijven ruimen. Hij overleefde dankzij de muziek van de musical Hello, Dolly, door zijn vriendschap met een kakkerlak, zijn verzamelhobby en zijn vermogen tot zelfreparatie. Wall-E’s dagelijkse leventje krijgt ruimschoots aandacht in de woordeloze eerste twintig minuten van de film. Gedurende deze introductie zijn woorden volstrekt overbodig dankzij de aandacht voor bijzondere details, de prachtige animatie van de desolate, woestijnachtige wereld en door de vele visuele grappen.

Op een dag krijgt Wall-E bezoek van EVE, een veel geavanceerdere ‘vrouwelijke’ robot op zoek naar een teken van nieuw organisch leven op aarde. Wall-E wordt natuurlijk verliefd en korte tijd wordt hij de meest onschuldige, schattige stalker van het universum. Terwijl EVE zich in de eerste instantie zuiver richt op haar missie, accepteert ze na verloop van tijd toch zijn gezelschap, en bloeit er langzaam iets moois op tussen de twee. Helaas komt daar plotsklaps een einde aan wanneer EVE wordt teruggehaald door een ruimteschip. Wall-E slaagt er echter in om mee te reizen, en ontdekt vervolgens samen met de kijker wat er inmiddels van de mensheid is geworden.

Aan boord leert hij ook M-O kennen, het meest recente in een lange rij kleine, grappige figuren die in animatiefilms de show stelen. M-O is een schoonmaakrobot die gruwelt van het gruis en de roest op Wall-E, dat is vastgekoekt na 700 jaar noeste arbeid. Ook kan M-O de voor hem vreemde, niet-aërodynamische vorm van Wall-E niet uitstaan. Naast dit figuur zijn er op het ruimteschip nog meer geinige robots, en ook de verder geëvolueerde mens zelf is hilarisch. Een stuk serieuzer is de gedachte achter die evolutie en achter het ruimteschip. Want deze achtergrond is een regelrechte waarschuwing voor de mogelijke gevolgen van onze groeiende afhankelijkheid van technologie en voor de consequenties van de verwaarlozing van onze natuur.

http://www.filmtotaal.nl/recensie.php?id=11656

6.5.5. Apocalyptische filmaffiches

afbeelding-The Last Days

The Last Days

afbeelding-2012

2012

afbeelding-The Road

The Road

afbeelding-28 Weeks Later

28 Weeks Later

afbeelding-World War Z

World War Z

afbeelding-The Book of Eli

The Book of Eli

afbeelding-Dawn of The Planet of the Apes

Dawn of The Planet of the Apes

Een lijst met films die over de eindtijd gaan: http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_apocalyptic_films

6.6. Van angst naar verantwoordelijkheid en hoop

6.6.1. Angst

6.6.1.1. Ouders doden kinderen uit angst einde der tijden

Een Amerikaanse man en vrouw uit het Amerikaanse Utah brachten in september vorig jaar hun drie kinderen om het leven, om daarna de hand aan zichzelf te slaan. Volgens de autoriteiten maakten ze zich zorgen over de naderende ‘apocalyps’, het zogenaamde einde der tijden. Dat meldt ABC News.

De politie vond oude brieven die door de moeder waren geschreven aan een gevangene, die vastzit omdat hij familieleden had vermoord ‘in naam van God’.

Benjamin en Kristi Strack en drie van hun vier kinderen (in de leeftijd 11, 12 en 14) werden dood aangetroffen in een afgesloten slaapkamer in een woning in Springville. De vijf lagen rond het bed van de ouders.

De autoriteiten stelden vast dat de ouders zelfmoord hebben gepleegd. De twee jongere kinderen zijn vermoord, al waren er geen tekenen van een worsteling. De doodsoorzaak van de 14-jarige Benson Strack is niet vastgesteld.

Volgens Finlayson is uit ondervragingen gebleken dat vader en moeder Strack zich zorgen maakten over ‘het kwaad’ in de wereld en wilde ontsnappen aan het ‘naderende onheil’. “Er leek bezorgdheid te bestaan over een naderende apocalyps. Sommige dachten dat zelfmoord onderdeel uitmaakte van hun plannen, anderen dachten dat de familie zou gaan verhuizen en ergens op een afgelegen plek zou gaan wonen.”

http://www.metronieuws.nl/buitenland/2015/01/ouders-doden-kinderen-uit-angst-einde-der-tijden

6.6.1.2. 'Another World' (Kelly Family)
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictureright/_medium/logos64.jpg
http://bit.ly/1DJjN8b

Everybody thought this was
Going to be one more freakshow
Everybody thought this was going
To be one more of those jokes

Chorus:

It's another world
It's a wild world
It's another world
It's a wild world

My generation's not going to see
Year two thousand fifteen
I live out at sea to save
My life from the H.I.V.

Chorus

No one knows what's going on
Cause the world is on fire
The word is out the people are
Down and we're on the run
Is it justice from heaven,
Or sent from hell

The world is on fire babe
Something is going on
And I'm really scared

Chorus

Everybody thought this was
Going to be one more freakshow
Everybody thought this was going
To be one more of those jokes

Rub our face into the dirt
Til the fire is over
I've been to the edge and
There I stood 'n' looked down
Living in a world
We never made
But is it too late now?
Something is going on
And I'm really scared

6.6.2. Onverschilligheid

'Eyes Wide Open' (Gotye)

Gotye - Eyes Wide Open - official video

6.6.2.2. Paus Franciscus waarschuwt voor globalisering van onverschilligheid

BRUSSEL (KerkNet) – Paus Franciscus waarschuwt in zijn boodschap voor de veertigdagentijd voor een globalisering van de onverschilligheid. Daardoor dreigen individuen en gemeenschappen zich machteloos te voelen en zich op zichzelf terug te plooien. "Zo sluiten zij ook de deur waardoor God in de wereld en tot hen kan komen."

De paus maant gelovigen aan om zich te verzetten tegen de gedachte dat wij alles zelf kunnen en de wereld alleen kunnen redden. Tegelijk moeten wij weerstaan aan de bekoring om te midden van alle kwaad en lijden, mede door de onophoudelijke stroom van beelden en onheilsberichten, in onverschilligheid te vervallen. Tegen die achtergrond moeten parochies eilanden van barmhartigheid zijn. "De Kerk is niet geroepen om zich op zichzelf terug te plooien. Zij is gezonden tot alle mensen. Wij hebben nood aan een sterk hart, dat vervuld is van de liefde van God en de liefde voor de mensen."

http://www.kerknet.be/actua/nieuws_detail.php?nieuwsID=129024

6.6.3. Verantwoordelijkheid

6.6.3.1. 'Four Minute Warning' (Mark Owen)

Four minutes left to go,
Is this the end then?
Message on your stereo,
Four minute warning,
Everybody wants to know,
What should we do?

A few short stories,
A four minute warning
Sasha stands in his yellow cafe,
Yes the heart of the city is here,
So he tells me,
Sitting on his red leather sofa,
He's rolling another,
Man, I'll see you when I see you,
Polly is said to be the next big thing,
In her high-heeled boots and her two inch earrings,
Heart of glass, Blondie, sings in her ear,
You're a rock queen, honey and we all hear you!

Three minutes left to go,
Is this the end then?
Message on your stereo,
Four minute warning,
Everybody wants to know,
What should we do?

A few short stories,
A four minute warning
Lucy had a hard time with love,
But love recently chose the right time for Lucy,
Loving when you know it's the final time,
She now holds time in her own mind
Yeah, Jimmies is a local for Michael,
A Guinness in one hand, in the other a fable, able,
I once asked are you a lonely man,
His reply was non-committal,
I am what I am, man'

Two minutes left to go,
Is this the end then?
Message on your stereo,
Four minute warning,
Everybody wants to know,
What should we do?

A few short stories,
A four minute warning
Cry, laugh, feel love, peace, panic,
These are your four minutes,
(I'm counting you down, four minutes of sound,
It's always a rush when you're around)
The final story is one of me,
Who with four minutes left has used up three,
I think of you, I think of me,
Then I think of nothing, it's the end you see, yeah!

One minute left to go,
Is this the end then?
Message on your stereo,
Four minute warning,
Everybody wants to know,
What should we do?

A few short stories,
A four minute warning
What would you do, yeah
With a four minute warning, a four minute warning,
I'm fading away, I'm fading away,
If anybody want to know,
I'm fading away, I'm fading away,
There's only seconds left to go

6.6.3.2. Kunnen we het einde van de wereld voorkomen?
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos66.jpg
http://bit.ly/1zcy00E

Martin Rees vraagt ons in een Ted Talk om stil te staan bij en na te denken over de reële risico’s, de natuurlijke en door de mens gefabriceerde dreigingen die de mensheid kunnen uitroeien.

Bekijk de TED Talk van Martin Rees via https://www.ted.com/talks/martin_rees_can_we_prevent_the_end_of_the_world

6.6.3.3. Drastische maatregelen?

Dokter Elizabeth Sinskey was in gedachten terug bij de Counsil on Foreign Relations in New York, luisterend naar het bezeten geraaskal van de geheimzinnige onbekende die haar had laten komen. De schimmige gedaante beende naar de voorkant van de ruimte – een slungelig silhouet tegen het gruwelijke geprojecteerde beeld van stervende, naakte mensen, geïnspireerd door Dantes Inferno.

‘Iemand zal deze strijd moeten voeren, ‘besloot hij zijn tirade, ‘anders is dit ons voorland. Dat is een simpele rekensom. De mensheid verkeert in een vagevuur van uitstel, besluiteloosheid en individuele hebzucht… maar recht onder ons wachten de kringen van de hel, klaar om ons allemaal te verslinden.’

Het duizelde Elizabeth van de monsterlijke ideeën die hij op haar had afgevuurd. Ze kon het niet langer verdragen en sprong op. ‘Wat u voorstelt…’

‘Is de enige optie die ons nog rest, ‘ kapte hij haar af.

‘Het is misdadig!’

Hij haalde zijn schouders op. ‘De weg naar het paradijs leidt dwars door de hel. Dat heeft Dante ons geleerd.’

‘U bent krankzinnig!’

‘Krankzinnig?’ Hij klonk gekwetst. ‘Ik? Dat denk ik niet. Wat de WHO doet, dat is krankzinnig. Recht in de afgrond kijken, maar het bestaan ervan ontkennen. Een struisvogel die haar kop in het zand steekt, terwijl ze wordt belaagd door een troep hyena’s, dat noem ik krankzinnig.’

Voordat Elizabeth de kans kreeg het voor haar organisatie op te nemen, verscheen er een ander beeld op de muur.

‘En over hyena’s gesproken…’ Hij wees naar de afbeelding. ‘Dit is de troep hyena’s die de mensheid bedreigt… en de kring sluit zich in razend tempo.’

Elisabeth was verrast door het maar al te vertrouwde beeld: een grafiek die een jaar eerder door het WHO was gepubliceerd, met daarin de milieukwesties die, volgens de schattingen van de WHO, de grootste invloed zouden hebben op de wereldgezondheid.

De lijst omvatte onder andere de vraag naar schoon water, de opwarming van de aarde, de ozonafbraak, het leegvissen van de zeeën, het uitsterven van de diersoorten, de CO2-uitstoot, de ontbossing en de stijging van de zeespiegel.

Stuk voor stuk negatieve indicatoren die in de laatste honderd jaar ernstiger waren geworden. Inmiddels was het tempo waarin de situatie verslechterde echter ronduit angstaanjagend.

(grafiek)

De reactie die de grafiek aan Elizabeth ontlokte, was diezelfde als altijd: een gevoel van machteloosheid. Als wetenschapper geloofde ze in het nut van statistieken, en deze grafiek gaf een ijzingwekkend beeld van de toekomst. En die toekomst was niet ver meer. Integendeel! Die toekomst klopte al aan de deur!

Elizabeth Sinskey had het op diverse momenten in haar leven heel moeilijk gehad met het feit dat ze geen kinderen kon krijgen, maar wanneer ze naar deze grafiek keek, was ze bijna opgelucht dat ze geen nageslacht op de wereld had gezet.

Is dit de toekomst die ik mijn kinderen zou hebben gegeven?

‘In de laatste vijftig jaar’, vervolgde de lange onbekende, ‘zijn onze misdaden tegen Moeder Natuur exponentieel toegenomen.’ Hij zweeg even. ‘Ik vrees voor de menselijke ziel. Toen de WHO deze grafiek publiceerde, kwamen internationale politici, machtige en invloedrijke mensen en milieudeskundigen bij elkaar en probeerden ze vast te stellen welke van deze problemen de grootste bedreigingen vormden, en voor welke de concrete verwachting gold dat we ze konden oplossen. Weet u wat de uitkomst was van dat spoedberaad? Privé sloegen ze hun handen voor hun gezicht en huilden ze tranen met tuiten. In het openbaar verzekerden ze ons dat er aan een oplossing werd gewerkt, maar dat het ging om complexe problemen.’

‘Dat is ook zo!’

‘Gelul! U weet verdomd goed dat deze grafiek een uiterst eenvoudige relatie weergeeft! Een functie met maar één variabele! Het verloop van elke lijn in deze grafiek wordt bepaald door één waarde. En dat is de waarde die niemand ter sprake durft te brengen. De omvang van de wereldbevolking!”

‘Nou, het ligt wel iets…’

‘Ingewikkelder? Niet om het een of ander, maar dan vergist u zich! Het is doodsimpel. Als u streeft naar meer schoon water per hoofd van de wereldbevolking, bereikt u dat alleen met minder mensen op aarde.

Als u de CO2- uitstoot wilt verminderen, kan dat alleen met minder auto’s. Als u het leegvissen van de oceanen wilt stoppen, kan dat alleen als er minder mensen zijn die vis eten!’

Hij keek woedend op haar neer en zijn toon werd nog dreigender. ‘Hou op uw ogen te sluiten voor de werkelijkheid! We staan aan de vooravond van het einde van de mensheid, en onze wereldleiders geven opdracht tot studies over zonne-energie en hybride auto’s! Hoe is het mogelijk dat u, als hoogopgeleide wetenschapper, dat niet inziet! Ozonafbraak, tekort aan water en vervuiling zijn symptomen, niet de kwaal! De kwaal is overbevolking! En tenzij we het probleem van de veel te grote wereldbevolking frontaal te lijf gaan, is alles wat we doen het plakken van een pleister op een agressief groeiend kankergezwel.’

‘U ziet de mensheid als een kanker?’ vroeg Elizabeth streng.

‘Kanker is niets meer of minder dan een gezonde cel die zich ongecontroleerd vermenigvuldigt. Ik besef dat u mijn ideeën stuitend en verwerpelijk vindt, maar ik kan u verzekeren dat het alternatief u nog veel minder zal bevallen. Als we niet doortastend tot actie overgaan…’

‘Moedig en doortastend?’ herhaalde ze verontwaardigd. ‘Krankzinnig’, kunt u beter zeggen!’

‘Dokter Sinskey.’ Zijn stem klonk ineens griezelig kalm. ‘Ik heb u hier welbewust laten komen omdat ik hoopte dat u, in uw wijsheid en als directeur van de Wereldgezondheidsorganisatie, bereid zou zijn met mij samen te werken en de mogelijkheden te verkennen om te komen tot een oplossing.’

Elizabeth keek hem ongelovig aan. ‘Denkt u nu werkelijk dat de WHO bereid is met u samen te werken aan een… oplossing zoals die u zojuist hebt geschetst?’

‘Ja, dat denk ik. Uw organisatie wordt gevormd door artsen, en wanneer een arts een patiënt krijgt met gangreen, aarzelt hij niet om het been te amputeren en daardoor het leven van de patiënt te redden. Soms is het enige wat we kunnen doen het minste van twee kwaden kiezen.’

‘Dit ligt heel anders.’

‘Nee, dit is exact hetzelfde. Het enige verschil is de schaal.’

Elizabeth had genoeg gehoord. Ze stond abrupt op. ‘Ik moet mijn vlucht halen.’

Uit Dan Brown, Inferno

6.6.4. Een beeld van verantwoordelijkheid en hoop

Uit een audiëntie van paus Benedictus XVI over de parousie (de terugkeer van Jezus)

Wat zijn de grondhoudingen van de christen ten aanzien van de zogenaamde ‘laatste dingen’: de dood, het einde van de wereld?

De eerste houding is de zekerheid dat Jezus is verrezen, dat Hij bij de Vader is en juist daardoor voor altijd bij ons. En niemand is sterker dan Jezus, want Hij is bij de Vader en Hij is bij ons. Daarom zijn wij veilig, bevrijd van de angst. (…)

Op de tweede plaats de zekerheid dat Christus bij mij is. En omdat de toekomstige wereld in Christus al begonnen is, geeft dit ook de zekerheid van de hoop. De toekomst is geen duisternis waarin niemand de weg weet. Zo is het niet. Zonder Christus is ook vandaag de dag voor de wereld de toekomst duisternis. Er is zoveel angst voor de toekomst. De christen weet dat het licht van Christus sterker is en leeft daarom in een hoop die niet vaag is, maar in een hoop die zekerheid geeft en moed om de toekomst aan te gaan.

Tenslotte de derde houding. De rechter die wederkomt - Hij is Rechter en Heiland tegelijk - heeft ons de opdracht nagelaten om in deze wereld te leven volgens zijn manier van leven. Hij heeft ons zijn talenten toevertrouwd. Daarom is onze derde houding: die van verantwoordelijkheid voor de wereld, voor de broeders ten overstaan van Christus, en tegelijkertijd ook in de zekerheid van Zijn barmhartigheid. Allebei zijn belangrijk. Wij leven niet als waren goed en kwaad om het even omdat God toch maar alleen barmhartig kan zijn. Dat zou een misleiding zijn. In werkelijkheid leven wij in een grote verantwoordelijkheid. We hebben de talenten, we hebben de opdracht gekregen om ervoor te werken dat deze wereld zich opent voor Christus, dat zij vernieuwd wordt. Maar al werken wij en beseffen wij in onze verantwoordelijkheid dat God echt Rechter is, toch zijn we er ook zeker van dat deze Rechter goed is, wij kennen Zijn gelaat, het gelaat van de verrezen Christus, van Christus die voor ons gekruisigd is. Daarom kunnen wij zeker zijn van Zijn goedheid en kunnen we moedig verder.

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos67.jpg
http://bit.ly/1JA2761
6.6.4.1. Uit de encycliek Spe Salvi van Paus Benedictus XVI

Het beeld van het Laatste Oordeel is allereerst geen schrikbeeld, maar een beeld van hoop, voor ons misschien zelfs wel het beslissende beeld van de hoop. Maar is het niet toch ook een beeld van de vrees? Ik zou zeggen: een beeld van de verantwoordelijkheid.

Onze levens grijpen in elkaar, zijn door een veelvoud aan interacties met elkaar verbonden. Niemand leeft alleen. Niemand zondigt alleen. Niemand wordt alleen gered. In mijn leven is er steeds de invloed van het leven van anderen: in wat ik denk, zeg, doe en bewerk. En omgekeerd beïnvloedt mijn leven dat van anderen: ten kwade en ten goede. Zo is mijn gebed voor de ander niet iets wat hem vreemd is, niet iets uiterlijks, ook na de dood niet. In de vervlochtenheid van het zijn, kan mijn dank aan hem, mijn gebed voor hem, een stuk van zijn zuivering betekenen. En daarbij hoeven we de aardse tijd niet om te rekenen in Gods tijd: in de gemeenschap van de zielen wordt de louter aardse tijd overstegen. Om het hart van de ander te raken is het nooit te laat, en nooit is dat vergeefse moeite. Zo wordt een belangrijk element van het christelijke begrip hoop nogmaals duidelijk. Onze hoop is altijd wezenlijk ook hoop voor de anderen; alleen zo is ze werkelijk ook hoop voor mijzelf. Als christenen zouden wij ons nooit alleen maar moeten vragen: Hoe kan ik mezelf redden? Maar ook: hoe kan ik dienstbaar zijn, opdat anderen gered worden en opdat voor anderen de ster van de hoop opgaat? Dan heb ik ook voor mijn eigen redding het meeste gedaan.

http://www.rkdocumenten.nl/rkdocs/index.php?mi=600&doc=2067&id=4774

6.6.4.2. Miljonairskoppel redt bootvluchtelingen
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictureright/_medium/logos76.jpg
http://bit.ly/1Fzi1LJ

Een Maltees miljonairskoppel kon het wrede lot van de talloze bootvluchtelingen niet meer aanzien en is zelf begonnen met het uitvoeren van reddingsoperaties. In het interview zegt de vrouw: “Er ligt een mens te sterven in je achtertuin en je draait hem de rug toe ‘omdat dit niet jouw probleem is’.  Wat voor eens mensheid wil je dan?”

Bekijk de reportage via http://www.canvas.be/video_overzicht/317859

6.7. Filosofische bespiegelen over het einde

“Laat ons nadenken over het vooruitzicht van een subliem en gezegend bestaan zoals in de Apocalyps wordt beschreven en laat ons de vraag stellen of die wel of niet een verschil in ons dagelijks bestaan zou moeten maken.’ (Henry Parry Liddon)

“Het was de overmoed van elke generatie om te denken dat hun tijd bijzonder was, dat alle dingen tot een einde zouden komen met hen.” (Hugh Howey)

“Hier is een andere manier om de eschatologie van de Bijbel te interpreteren. Het einde van de wereld betekent het einde van onrechtvaardigheid, het Rijk Gods betekent een rechtvaardige samenleving en de terugkeer van Christus betekent hem navolgen op aarde.” (Reginald Stackhouse)

“Er is geen grote apocalyps, enkel een opeenvolging van vele kleintjes” (Neil Gaiman)

 “Misschien is het altijd het einde van de wereld. Misschien leef je even en besef je dan dat je gaat sterven en is dat zo’n waanzinnige gedachte om te vatten dat je rondom je heen kijkt voor antwoorden en het enige antwoord erin bestaat dat de wereld samen met je moet sterven.” (Jess Walter)

“Ik heb de talen van de Apocalyps gehoord en nu zal ik de stilte omarmen.” (Neil Gaiman)

“Als we onze gewoontes konden vernietigen en naar de sterren konden kijken als een kind, hadden we geen Apocalyps nodig.” (G.K. Chesterton)

“Christenen en sommige joden beweren dat we in de eindtijd zitten, maar ze zeggen dat al meer dan tweeduizend jaar. Volgens de Hindoe kosmologie bevinden we ons in de kali yuga, een donkere periode waarin de koe van de geschiedenis op één been balanceert en binnenkort zal omvallen. (…) Het meeste van dit apocalyptisch lawaai lijkt wel wishful thinking van mensen die het leven te rommelig en onzeker vinden voor troost, laat staan voor sereniteit en blijdschap. De waarheid, vanuit mijn perspectief, is dat de wereld inderdaad eindigt en ook weer herboren wordt. Dit gebeurt elke dag, alle dagen, voor altijd. Elke keer we uitademen, eindigt de wereld en elke keer we inademen, kan er – als we dat toelaten – hergeboorte en spirituele groei zijn. Het gebeurt allemaal binnenin ons. In ons bewustzijn, onze harten. Heel de tijd. (Tom Robbins)

De wereld heeft vele tijdperken gekend. Het tijdperk van Verlichting, van de Reformatie, van de Rede en nu tenslotte, het tijdperk van het Verlangen. En hierna, een einde aan de tijdperken, een einde aan misschien wel alles. (Clive Barker)

De grootste veranderingen waren diegene die men niet kon zien. Dat is waar de echte Apocalyps lag: in de harten van de mensen, in hun zielen, in hun zijn. (Dianna Hardy)

Meer via http://www.notable-quotes.com/a/apocalypse_quotes_iii.html#GQ7po7PHD53zG9Ev.99

"Zeg niet wat zijn de tijden toch slecht. Laten we in geloof goed leven, dan zijn ook de tijden goed. Wij zijn de tijden; zoals wij zijn, zo zijn de tijden." (Augustinus)

afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos69.jpg
http://bit.ly/1GGIEj7

Didactische suggesties

7.1. Oordeel - oordelen

7.1.1. Wat is een oordeel?

  • De leerlingen brengen alles wat ze associëren met het woord ‘oordeel’ aan bord. Ze proberen aan de hand hiervan ook verschillende categorieën of invullingen van oordelen te onderscheiden. De prentjes en tekstjes bij de impulsen kunnen helpen om deze verschillende invullingen te vinden en te duiden.
  • Men kan hier al een onderscheid aanbrengen in oordelen-vooroordelen-veroordelen,…
  • In de foto’s is te zien dat mensen elkaar vaak etiketten opkleven of bijna wurgen met de oordelen die ze doen over anderen. Welke etiketten hebben de leerlingen zelf al opgekleefd gekregen. Voelt dit voor hen ook pijnlijk aan zoals bij het jongetje? Hoe zou het komen dat mensen dit doen bij elkaar? Wat zijn mogelijke negatieve gevolgen van etiketten kleven?
  • Een van de foto’s vertolkt de uitspraak ‘de pot verwijt de ketel dat hij zwart ziet’. Wat zou met deze uitspraak bedoeld worden? Wat heeft het te maken met oordelen?
  • Vanuit de foto met de hamer in de rechtbank kan men het hebben over oordelen in het recht. Is het correct dat een rechter of een jury mensen beoordeelt? Zijn er grenzen aan dat oordeel? Kunnen mensen het gedrag van anderen wel beoordelen? Wat zou er gebeuren als er geen rechtspraak zou bestaan? Zou onze wereld er dan anders uitzien?  Deze foto kan ook verbonden worden met die van Vrouwe Justitia. Zij wordt altijd afgebeeld met een zwaard en een weegschaal en een blinddoek. Wat zou de symboliek zijn die hier achter zit? Is het recht blind of soms toch partijdig (zie ook het deeltje over de doodstraf bij 2. Het laatste oordeel)?
  • In de test over Hannah Arendt wordt duidelijk dat oordelen niet altijd negatief hoeft te zijn. Oordelen wordt hier omschreven als denken met een verruimde geest en geestelijk op zoek gaan bij anderen. Dit staat eigenlijk lijnrecht tegenover de opvatting dat een oordeel vellen over iemand vaak gebeurt zonder dat men de ander echt leert kennen. Hier zou men het onderscheid kunnen aanbrengen tussen vooroordelen en oordelen. Waar een vooroordeel een oordeel is dat iemand velt voor men de ander kent, kan een oordeel juist wel een beredeneerd, aanschouwend, mensbetrokken iets zijn.

7.1.2. Op het eerste gezicht

  • Dit filmpje gaat eigenlijk over vooroordelen, over oordelen op het eerste gezicht. We zien een foto van iemand. Andere mensen zeggen hun mening hierover en proberen op basis van de foto te achterhalen wat voor iemand deze persoon zou zijn. In dit geval gaat het over een transgender persoon. De mensen hadden dit vooraf helemaal niet gedacht maar reageren wel erg positief. Men kan de leerlingen deze foto tonen en hen zelf laten aangeven wat voor iemand ze denken dat deze persoon is en dan de rest van het filmpje tonen. Achteraf kan men met de leerlingen in gesprek gaan over hoe ze dit hebben ervaren.
  • Men kan dezelfde oefening doen met allerlei andere foto’s van (al dan niet bekende) mensen. Op die manier wordt duidelijk dat een eerste indruk of een eerste oordeel niet altijd strookt met de realiteit. En misschien is het net de tweede indruk, wanneer het verhaal van de persoon gekend is, die bij sommige leerlingen tot een minder positief oordeel leidt. 

7.1.3. Leren om niet te oordelen?

  • De uitspraken en teksten vormen een oproep om niet te oordelen. Waarom wordt hier een pleidooi gevoerd om geen oordeel te vellen? Welke verschillende redenen zijn hiervoor in de teksten terug te vinden?
  • Men kan de leerlingen de opdracht geven om eens een uur of een dag nergens een oordeel over te vellen. Achteraf schrijven ze neer hoe ze dit hebben ervaren. Hoe deed dit hen voelen? Was het moeilijk om dit vol te houden?,…

7.1.4. Jezus over oordelen

  • De leerlingen lezen de Bijbelteksten en proberen onder woorden te brengen hoe Jezus denkt over oordelen. Op welke manier gaat hij hierbij in tegen de gevestigde normen? Wat is er zo bijzonder aan zijn optreden?
  • Men kan de leerlingen op een papiertje laten opschrijven wat zij denken dat de splinter in het oog van anderen is die ze opmerken en wat de balk in hun eigen oog zou kunnen zijn. Wat bedoelt Jezus met zijn uitspraak over de balk en de splinter?
  • Bij het verhaal van de overspelige vrouw kan men ervoor opteren om bibliodramatisch te werk te gaan. Iemand speelt de vrouw en gaat in het midden zitten. Een aantal anderen staan er omheen, evenals Jezus, de schriftgeleerden en de Farizeeën. Men kan om de beurt vragen stellen aan elkaar over elkaars beweegredenen en gedachten. Ook zou men aan de leerlingen kunnen vragen welke opstelling zou zouden maken. Hoort de vrouw in het midden van een cirkel thuis? Hoe zouden zij de ‘spelers’ in het verhaal in de ruimte positioneren en waarom? Hoe zou het hedendaagse gerecht met een dergelijke kwestie omgaan? Men kan hier ook de link leggen naar de pijnlijke vaststelling dat in sommige landen de doodstraf door steniging (ook voor overspel) nog steeds in voege is.
  • Jezus’ visie van niet oordelen kan men ook verbinden met zijn verkondiging van het Rijk Gods die zich in een spanning bevindt tussen nu reeds en nog niet. Het Rijk Gods moet ook hier op aarde gerealiseerd worden. Om dit te illustreren kan men eventueel een aantal parabels lezen, waarin Jezus zijn visie op het Rijk Gods verduidelijkt. 
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos71.jpg
http://bit.ly/1EnlFpO

7.2. Het Laatste Oordeel

7.2.1. In de Bijbel

  • Aan de hand van de Bijbelteksten en de achtergrondinfo kan men aan de leerlingen uitleggen wat het Laatste Oordeel is. Hebben de leerlingen hier ooit al over gehoord? Hoe zien zij dit zelf?
  • De leerlingen proberen uit de teksten te halen wat dit oordeel precies inhoudt. Wat gebeurt er op basis van het Laatste Oordeel? Hoe wordt er tot dit oordeel beslist? Wat heeft het te maken met hoe je op aarde leeft?
  • Wanneer de leerlingen de Bijbelteksten lezen, kan men hen ook de vraag stellen wat zij denken dat hier de kern van is. Ligt de kernboodschap vervat in de straf of net in wat aan de mogelijke straf voorafgaat, namelijk het leven op aarde. Wat leren we uit deze teksten over hoe christenen horen te leven?
  • Naar aanleiding van de tekst uit Matteüs kan men wat dieper ingaan op de zeven werken van barmhartigheid. Zijn deze werken vandaag de dag nog actueel? Zijn deze dingen voor de leerlingen belangrijk om een goed leven te leiden? Wat zijn de dingen die volgens de leerlingen essentieel zijn om een goed mens te zijn? Kan je sommige mensen ook slechte mensen noemen?
  • De thematiek van het Laatste Oordeel kan een aanleiding zijn om de leerlingen eens stil te laten staan bij wat zij al gedaan hebben in hun leven. Hierbij is het zeker niet de bedoeling om de leerlingen angst aan te jagen voor eventuele verdoemenis, maar wel om hen te laten reflecteren op hoe zij in de wereld staan. Hebben ze het gevoel dat ze vooral het goede proberen te doen, of doen ze eerder het goede voor zichzelf? Hebben ze misschien al fouten gemaakt waar ze spijt van hebben, of is spijt een zinloze emotie? Heeft het überhaupt wel zin om bij het verleden stil te staan?
  • Aan de hand van de cartoon kan men eventueel even verdergaan op de gedachte dat tegenwoordig quasi het hele leven van een mens online gevonden kan worden. Vinden de leerlingen dit een aangename gedachte of niet? Gooien zij alles uit hun privé-leven online of proberen ze dit toch wat af te schermen? Wat met het oordeel van anderen over die dingen? Via sociale media kunnen anderen heel makkelijk, al dan niet anoniem, een oordeel vellen. Proberen de leerlingen zich hiertegen te beschermen of hoort dat er gewoon bij? Vellen zij zelf ook oordelen over anderen?

7.2.2. Het Laatste Oordeel in de kunst

  • Men kan de kunstwerken aan de leerlingen tonen om zo aan te geven dat het Laatste Oordeel een belangrijk motief is geweest en nog steeds is in de schilderkunst. Hoe zou het komen dat dit thema zo tot de verbeelding spreekt?
  • Welke angsten, hoop, verwachtingen proberen de kunstenaars hier weer te geven? Kan een hedendaags publiek de ‘taal’ van deze kunstwerken nog begrijpen?
  • Als de leerlingen zelf een visuele weergave moesten geven van het Laatste Oordeel, hoe zou die er dan uitzien? Zouden ze eerder abstract werken of net erg concreet? Zouden ze er een religieus getint werk van maken of eerder een maatschappijkritisch werk? Welke kleuren zouden ze gebruiken? Wie zouden ze op het kunstwerk afbeelden? 

7.2.3. Het laatste oordeel en een lineaire tijdsopvatting

  • Als we spreken over het Laatste Oordeel, dan situeert dat spreken zich in een lineaire opvatting van de tijd, dit tegenover een cyclische opvatting van de tijd. Dit kan een aanleiding zijn om, aan de hand van de tekst bij de impulsen, eens wat dieper in te gaan op het concept tijd. Hoe zouden de leerlingen tijd aanduiden? Welke definitie zouden ze hieraan geven? Hoe zouden ze dit visueel voorstellen? Hoe zouden ze het uitleggen of uitbeelden aan iemand die er nog nooit van heeft gehoord?
  • De leerlingen geven ook aan wat lineaire elementen zijn in het leven van een mens en wat cyclische elementen zijn.
  • Men kan hier wat meer uitleg geven over het lineaire karakter van de tijd in het christelijk geloof en het cyclische karakter ervan in bijvoorbeeld het hindoeïsme en hoe dat leidt tot andere opvattingen over ‘het einde’.  

7.2.4. Wanneer de mens een laatste oordeel velt… de doodstraf

  • Al is het Laatste Oordeel dan eerder een religieus concept, toch dienen mensen elkaar soms het laatste oordeel toe. De doodstraf is hier een voorbeeld van. Bij het uitvoeren van de doodstraf is een nieuw oordeel of een nieuwe kans immers niet meer mogelijk. Kunnen mensen zich dit recht wel toe-eigenen? Wat met mensen die onterecht beschuldigd worden of die zich geen goede advocaat kunnen permitteren? De film The Green Mile en het lied van Ani DiFranco bieden in deze context stof tot nadenken.
  • Enkele extra vragen bij het lied:
    • Wat bekritiseert de zangeres?
    • Is rechtvaardigheid iets subjectiefs of objectiefs of ligt het tussen de twee?
    • Wat bedoelt de zangeres wanneer ze zingt dat mensen misdaad voor misdaad ruilen?
    • Welke Bijbelse referentie (naar niet-oordelen) vinden we terug in het lied?
    • Klopt het dat niet iedereen zich rechtvaardigheid kan veroorloven? 

7.3. Hemel, hel en vagevuur

7.3.1. Het laatste oordeel (Ed Kooyman & Herman Van Haeren)

  • Denken over het Laatste Oordeel, impliceert automatisch dat men gaat nadenken over hemel en hel. In het lied zingt de zanger over het Laatste Oordeel en vraagt hij zich af hoe het er na de dood aan toe zal gaan. Het is relevant hier op te merken dat wat er na de dood van een individuele mens gebeurt, niet hetzelfde is als het Laatste Oordeel. Hoewel het lied het Laatste Oordeel heet, gaat het hier dus eerder om het individueel oordeel.
  • In het lied zien we een aantal typische traditionele opvattingen over hemel en hel terugkeren. De leerlingen proberen deze uit de tekst te halen. Hoe stellen de leerlingen zich zelf de hemel en de hel visueel voor? Kan je je dit sowieso wel visueel voorstellen?
  • Wat vindt de zanger beangstigend aan de hemel? Wie of wat wil hij zeker niet kwijt raken? Wat zijn voor hem redenen om toch liever naar de hel te gaan? Denk je dat hij dit letterlijk bedoelt of is het meer symbolisch? 

7.3.2. Brazilië zit in het vagevuur; het wordt een reis naar de hel of naar de hemel

  • Ook aan de hand van dit krantenartikel kan men de leerlingen laten aangeven hoe in onze maatschappij over de begrippen hemel, hel en vagevuur gedacht wordt. Wat wordt met deze drie begrippen verbonden? In welke zin komt dat overeen met de katholieke invulling van deze begrippen? Worden deze begrippen te vaak gebruikt? 

7.3.3. Wat is jouw hemel of hel?

  • Aansluitend bij het vorige stukje kan men de leerlingen laten aangeven wat zij zelf associëren met hemel en hel. Wat is voor hen de hemel en wat is voor hen de hel? 
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos72.jpg
http://bit.ly/1P5yA2y

7.3.4. Dante’s Inferno

  • Een visie op de hel en de hemel die van grote invloed is geweest op onze voorstelling, is die van Dante. Dan Brown baseerde er zijn boek Inferno op. Hier kan men aan de leerlingen vragen wat voor hen de grootste zonden zijn. Hier kan men ook de link leggen naar de katholieke zeven hoofdzonden.  

7.3.5. Heimwee naar de hel

  • In dit artikel worden verschillende opvattingen omtrent de hel aangehaald. Er wordt ook gesteld dat de hel uit de mode is. Hoe komt dit?
  • Wat zijn volgens de mensen die in het artikel aan het woord zijn de gevolgen van niet meer geloven in een oordeel? Wat gaan mensen daarvoor in de plaats zoeken? Vanuit welke behoefte ontstaat dit?
  • De leerlingen buigen zich over de uitspraak “Als de hel bestaat, dan is ze leeg”. Wat betekent deze uitspraak? Kunnen de leerlingen het hiermee eens zijn? Wat zegt een dergelijke uitspraak over God?

7.3.6. Een herdenken van de begrippen hemel, hel en vagevuur

  • Didier Pollefeyt geeft een andere invulling aan de begrippen hemel, hel en vagevuur en verbindt ze met geslotenheid en openheid. Hier kan men met de leerlingen nadenken over wat het betekent om gesloten te zijn voor anderen en wat het betekent om open en ontvankelijk te zijn voor anderen. De leerlingen zoeken naar voorbeelden van elk van beide houdingen in de maatschappij en de actualiteit. 

7.4. Religieuze eindtijdverwachtingen

7.4.1. Apocalyptiek in de Bijbel

  • Aan de hand van fragmenten uit het boek Openbaring van Johannes en Maleachi wordt uitgelegd wat apocalyptiek en apocalyptische literatuur is. Het is belangrijk om hier de nadruk te leggen op het feit dat dit crisisliteratuur is, geschreven in een situatie van onderdrukking en met een boodschap van hoop. 
  • Het is allicht nodig om een aantal symbolen die in de teksten aan bod komen, in hun context te verklaren aan de leerlingen. Hierbij is de vraag aan de orde hoe het zou komen dat mensen de nood voelden (en soms nog steeds voelen) om een bepaalde boodschap in dergelijke symbolische taal weer te geven? Wat proberen ze hiermee te beschermen?
  • Men kan hier ook de link leggen naar metalmuziek waarin apocalyptische thema’s vaak een belangrijke rol spelen. Eventueel kan men de leerlingen zelfs een metalliedje laten zoeken waarin gebruik gemaakt wordt van motieven uit het boek Openbaring.
  • Bij het nummer 666 is het mogelijk om even stil te staan bij allerlei complottheorieën of pogingen om in de Bijbel of in bijvoorbeeld de voorspellingen van Nostradamus allerlei tekenen te zien. Geloven de leerlingen hierin? Waarom zouden mensen de nood voelen om dit te doen?
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos73.jpg
http://bit.ly/1znr5Ce

7.4.2. Het einde der tijden in de Koran

  • Ook in de islam heerst een eindtijdverwachting die eigenlijk wel een aantal gelijkenissen vertoont met diegene in de Bijbel. De leerlingen lezen de passages en geven aan wat punten van gelijkenis zijn (aan de hand van de site bij de impulsen kan dit nog meer in detail gedaan worden). Hoe zou het komen dat deze eindtijdvisies op elkaar lijken? Hoe komt het dat Jezus ook een rol speelt in de islam?

7.4.3. The Rapture

  • Een beeld waar leerlingen misschien al mee geconfronteerd werden via televisie, is dat van the rapture of de opname in de hemel. Aan de hand van de aflevering van The Simpsons kan men hier op ingaan en eveneens stilstaan bij hoe het komt dat mensen geloven in een dergelijke manier om zich het einde der tijden voor te stellen. Welk gods-, mens- en wereldbeeld komen hier naar voren?
  • Het premillennialisme, postmillennialisme en amillennialisme kunnen hier ook uitgelegd worden. 

7.4.4. De Mormonen

  • De Mormonen zijn aanhangers van het geloof in een nakend einde van de wereld. Bij deze opvatting hoort de gedachte dat mensen postuum gedoopt moeten worden om gered te worden. Hier kan men klassikaal het gesprek aangaan rond de vraag of het moreel verantwoord is om iemand postuum te dopen. Welke ethische vragen kan je stellen bij de praktijk dat iemand als Anne Frank (een joodse) postuum gedoopt werd door de Mormonen? 

7.4.5. Visioenen van het einde

  • Bij deze teksten geven de leerlingen aan welke visioenen over het einde hier worden weergegeven. Hoe zou het komen dat mensen dergelijke visioenen hebben? Is dit een symptoom van waanzin of hebben deze mensen echt een band met God of hogere machten of de gave van toekomstvoorspelling? Zijn er mensen die de toekomst echt kunnen voorspellen? Hechten de leerlingen daar geloof aan?
  • Men kan hier stilstaan bij de voorspellingen van de wetenschap. Zijn wetenschappelijke voorspellingen, zoals die van Stephen Hawking, aannemelijker dan religieuze voorspellingen? Waarom wel of niet?
  • Bij het stukje ‘een nieuwe boot’ kan men nog een aantal extra vragen stellen:
    • Zijn we allemaal als egoïsten geboren?
    • Gaan in de strijd op leven en dood de grootste egoïsten en opportunisten winnen?
    • Wat zou de achterliggende reden kunnen zijn waarom deze jongen een schip wil bouwen?
    • Wie of wat zou jij meenemen op een schip als het einde van de wereld in zicht is?
    • Wie of wat zou je liever achterlaten?
    • Moeten wij ons in het leven focussen op het nu of eerder op de toekomst?

7.5. De wereld is om zeep?

7.5.1. De wereld is om zeep (Urbanus)

  • De leerlingen beluisteren het lied en lezen de songtekst. Ze geven aan wat de boodschap is die Urbanus met dit lied wil meegeven. Wat heeft dit lied met het laatste oordeel te maken? Zijn de leerlingen het eens met de gedachte dat de wereld om zeep is? Zouden mensen dit in alle tijden gedacht hebben of is deze gedachte volgens de leerlingen eerder recent en/of steeds meer aanwezig?
  • De leerlingen krijgen de opdracht om zelf een (of enkele) nieuwe strofe(n) te schrijven, toegepast op hun eigen leefwereld en de actualiteit.

7.5.2. De impact van de mens op de aarde

  • Via de afbeeldingen zien de leerlingen wat de impact is van de mens op de aarde. Wanneer de leerlingen deze foto’s zien, wat zijn dan de gedachten die in hen opkomen of de gevoelens die dergelijke foto’s losweken? Zijn ze dit al gewoon? Raakt dit hen? Maakt het hen boos of machteloos? Hebben ze het gevoel dat ze er iets aan kunnen doen of veranderen? 

7.5.3. 12 scenario’s voor het einde van de wereld

  • Vanuit de scenario’s voor het einde van de wereld beantwoorden de leerlingen de vraag of zij het een goed idee vinden dat deze lijst gemaakt werd. Zou een dergelijke lijst regeringen kunnen wakker schudden? Wat zouden regeren zoal kunnen of moeten doen om deze scenario’s te vermijden? Welke scenario’s lijken zeer plausibel en welke uit de lucht gegrepen?

7.5.4. Wall-E

  • Aan de hand van fragmentjes uit de film Wall-E (met name het begin van de film, waarin we Wall-E zien opruimen op de verwoeste planeet aarde en het fragment in de film waarin Wall-E aan boord raakt van het ruimteschip waarop de mensheid verder leeft, maar dan in een status van volledige luiheid, obesitas, manipulatie door reclame,…) kan men aan de leerlingen vragen welk toekomstbeeld in deze film aanwezig is en welke kritiek op de samenleving in de fragmenten aan bod komt. Welke elementen van hoop zijn er evenwel ook aanwezig en hoe kunnen wij als mensen ervoor zorgen dat het zover niet komt?
  • Men kan de leerlingen hier ook zelf een beschrijving laten maken van hoe zij de toekomst zien binnen vijftig jaar (op gebied van economie, politiek, religie, woongelegenheid, werk, onderwijs, milieu, vervoer, technologie, gezondheid,...). 
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos74.jpg
http://bit.ly/1QIsFnH

7.5.5. Apocalyptische filmaffiches

  • De vragen die van toepassing waren bij Wall-E kan men ook gebruiken om andere apocalyptische films te bespreken.
  • In films of series rond het einde der tijden of het einde van de mensheid (en vaak die enkelingen die dat einde overleven) worden vaak pertinente levensvragen gesteld. Men zou leerlingen zelf kunnen laten zoeken naar korte fragmentjes (bijvoorbeeld van een vijftal minuten) waarin dergelijke levensvragen aan bod komen en deze dan in de klas bespreken. In een populaire serie als The Walking Dead worden bijvoorbeeld heel wat vragen gesteld rond wat het betekent om mens te zijn, om te overleven, om geconfronteerd te worden met een nakend einde, het niet meer voortbestaan van de mensheid. In films als 2012 of Dawn of the Planet of the Apes worden dan weer ecologisch vragen aan de orde gesteld.
  • Eventueel kan men de leerlingen zelf een kort scenario laten schrijven van een eindtijdfilm. Waarover moet deze film gaan? Welke boodschap wil men meegeven? Welke visie op mens en wereld (en God) moet er in aan bod komen?

7.6. Tussen angst en verantwoordelijkheid

  • Er zijn verschillende manieren om om te gaan met de gedachte dat het leven eindig is en dat het einde der tijden er (vanuit religieuze opvatting of vanuit maatschappelijke vaststellingen) wel eens aan zou kunnen komen.
  • De leerlingen denken zelf na wat mogelijke manieren zouden kunnen zijn om hiermee om te gaan en welke manieren eerder destructief zijn en welke constructief. De impulsen in dit onderdeel zijn een illustratie van drie mogelijke manieren: angst, onverschilligheid en verantwoordelijkheid.
  • Men kan de leerlingen hierbij ook zelf naar extra voorbeelden laten zoeken. Ze proberen ook aan te geven bij welk van de drie visies zij hun eigen instelling het beste vinden passen en waarom. 

7.6.1. Angst

  • De leerlingen proberen de vraag te beantwoorden waarom angst een slechte raadgever is. Uiteraard is het logisch dat mensen angst voelen wanneer zij met het einde geconfronteerd worden, maar hoe kan die angst ook naar iets positiefs omgezet worden? Tot welke houding leidt angst die alleen maar angst blijft?  Men kan de leerlingen hier ook naar voorbeelden van angst uit hun eigen leven laten zoeken. Wat doen zij om die angst te overwinnen of ermee om te gaan? 

7.6.2. Onverschilligheid

  • Gotye zingt dat we de plank aflopen met geopende ogen (zoals mensen dat ook moesten doen op piratenboten en zo aan hun einde kwamen). In zijn song geeft hij kritiek op de onverschillige houding van mensen. Welke elementen in het lied zijn daar een uiting van? Hoe komt het dat mensen tot zo’n onverschillige houding komen en wat heeft dit met angst te maken? Heeft Gotye gelijk in wat hij zegt? Ook het clipje van dit lied biedt extra perspectieven om de vragen te beantwoorden!
  • Ook paus Franciscus heeft kritiek op de onverschilligheid. Hoe komt het dat mensen volgens hem onverschillig zijn geworden? Is dit een juiste analyse? Hebben de leerlingen zelf het gevoel dat mensen vandaag de dag erg onverschillig zijn? Wat zijn mogelijke manieren om die onverschilligheid te doorbreken?

7.6.3. Verantwoordelijkheid

  • In dit lied wordt expliciet de vraag gesteld, met nog vier symbolische minuten voor het einde: ‘wat moeten we doen?’. Op deze vraag kunnen de leerlingen zo veel mogelijk antwoorden proberen te zoeken die verantwoordelijkheid inhouden. Hierbij kunnen ze ook naar voorbeelden gaan zoeken in de actualiteit van mensen of organisaties die verantwoordelijkheid nemen, die het goede proberen te doen om van onze wereld een leefbare wereld te blijven maken.
  • Bij de Ted Talk van Martin Reese geven de leerlingen hun mening over de volgende vragen.
    • Is het waardevol dat wetenschappers en geleerden nadenken over mogelijke rampen.
    • Is het zo dat scenario B waarover sprake is in het filmpje oneindig veel erger is dan scenario A? Waarom wel of niet?
    • Zijn wij als mensen echt de beheerders van de planeet of moet onze relatie tot de planeet in andere termen omschreven worden?
    • Wat bedoelt Martin Reese met de quote “De klokken die luiden voor de mensheid zijn hetzelfde als de klokken om de nekken van alpenvee. Ze hangen om onze eigen nek, dus hangt het van ons af of ze al dan niet welluidend zijn?
  • In de passage uit Inferno van Dan Brown wordt een wel heel verregaande oplossing gesuggereerd. De leerlingen halen de religieuze beeldtaal uit de tekst en verklaren wat ermee gesuggereerd wordt. Welke kritiek heeft de man op hoe het er in de wereld aan toe gaat en wat is de reactie van de wetenschapster daarop? Zou de wereld echt gebaat zijn bij een kleinere wereldbevolking en zo ja, wie moet dan de tol betalen? Is het moreel verantwoord om ten bate van het overleven van de mensheid een deel van die mensheid te elimineren?

7.6.4. Een beeld van verantwoordelijkheid en hoop

  • In de kerkelijke documenten en in het filmpje wordt een beeld geschetst van het opnemen van verantwoordelijkheid en hoop. Wat houdt die verantwoordelijkheid, zowel volgens de teksten als volgens het filmpje, concreet in? In welke zin houdt je eigen redding ook verband met de redding van anderen (we zien dit in het filmpje zowel letterlijk als symbolisch naar voren komen)?
  • In deze teksten wordt ook gesproken over de verrijzenis. Het is belangrijk om het christelijk spreken over het einde der tijden en het Laatste Oordeel te kaderen in het verrijzenisgeloof. Meer hierover via de In de kijker ‘Wat mogen we hopen’
  • De leerlingen beantwoorden, vanuit de teksten en vanuit de rest van het thema, de vraag wat het laatste oordeel, het einde der tijden,… nu eigenlijk met hoop en verantwoordelijkheid te maken heeft.
  • Hoe staan de leerlingen tegenover het initiatief van het miljonairskoppel? Kunnen alleen rijke mensen iets betekenen in deze wereld of kan elke mens, al is het maar iets kleins, verantwoordelijkheid opnemen? Men kan aan de leerlingen vragen om zelf na te denken over een manier om dienstbaar te zijn naar anderen toe, goede dingen te doen voor anderen. Hoe kunnen zij zelf een vorm van verantwoordelijkheid opnemen?
  • De vraag die aan het einde van het filmpje wordt gesteld, “Wat voor een mensheid wil je?” kan men door de leerlingen laten beantwoorden in de vorm van een essay. 

7.7. Filosofische bespiegelen over het einde

  • De leerlingen lezen, aan het einde van de lessenreeks, de bespiegelingen en kiezen er eentje uit dat voor hen het beste weergeeft wat hun eigen visie is omtrent ‘het einde der tijden’. Ze verklaren waarom. Evenzeer kunnen ze er een kiezen dat totaal niet bij hun eigen opvatting aansluit en dit uitleggen. 
afbeelding-/thomas/cms2/uploads/image/pictures_bottom_middle/_medium/logos75.jpg
http://bit.ly/1P5zWKr

Deze pagina werd gepubliceerd op 01/05/2015

Reacties

Geen reacties gevonden

Reageer op deze pagina:

Mijn reactie:

Volg Thomas op

Download de Thomas-app