Tijdschriften

Tijdschrift: Collationes

Driemaandelijks tijdschrift voor theologie en pastoraal

Zie ook het videofragment uit Braambos naar aanleiding van de feestelijke viering van 40 jaar Collationes.

Praktische informatie Contacteer dit tijdschrift

Nummers:

47e jaargang, nr. 3, September 2017

47e jaargang, nr. 2, Juni 2017

47e jaargang, nr. 1, Maart 2017

46e jaargang, nr. 4, December 2016

46e jaargang, nr. 3, September 2016

46e jaargang, nr. 2, Juni 2016

46e jaargang, nr. 1, Maart 2016

45e jaargang, nr. 4, December 2015

45e jaargang, nr. 3, September 2015

45e jaargang, nr. 2, Juni 2015

45e jaargang, nr. 1, Maart 2015

44e jaargang, nr. 4, December 2014

KERK EN OECUMENE 50 JAAR NA VATICANUM II
 
Zoals in de twee vorige jaargangen wordt ook in het decembernummer van 2014 teruggeblikt op de erfenis en de receptie van het tweede Vaticaanse Concilie. Dit keer gaat de aandacht uit naar de ecclesiologie en de oecumene. De visie op kerk en oecumene zorgden voor heel wat spanningen tussen de concilievaders. 

KERK EN OECUMENE 50 JAAR NA VATICANUM II

Zoals in de twee vorige jaargangen wordt ook in het decembernummer van 2014 teruggeblikt op de erfenis en de receptie van het tweede Vaticaanse Concilie. Dit keer gaat de aandacht uit naar de ecclesiologie en de oecumene. De visie op kerk en oecumene zorgden voor heel wat spanningen tussen de concilievaders. 

44e jaargang, nr. 3, September 2014

44e jaargang, nr. 2, Juni 2014

44e jaargang, nr. 1, Maart 2014

De digitale wereld

De digitalisering is bezig onze leefwereld en ons samenleven in een hoog tempo te veranderen. Wat gebeurt er zoal op dit gebied? Hoe reageert de Kerk erop in haar standpuntbepalingen? Welke ethische vragen worden door het gebruik van de sociale media opgeroepen? Welke consequenties doen zich gevoelen in het Kerk-zijn? Wat betekent het voor godsdienstonderwijs en pastoraat? Het zijn maar enkele van de vele vragen die door de digitalisering van onze wereld worden opgeroepen. Ze staan centraal in dit themanummer van Collationes. De diverse bijdragen zijn vooral eerste verkenningen van en ervaringen met een diep ingrijpende ontwikkeling, waarvan de gevolgen nog niet te overzien zijn. De digitalisering zal zonder twijfel in de komende decennia doorgaan en menigeen die actief is in Kerk en pastoraat, bezig houden. Des te meer is begeleidende reflectie relevant.

43e jaargang, nr. 4, December 2013

Vaticanum II en de liturgie

In het decembernummer van vorige jaargang (2012) hebben we de aandacht getrokken op de aanvang van het tweede Vaticaanse Concilie nu vijftig jaar geleden. Het is de bedoeling om dit dit jaar en de komende jaren opnieuw te doen en zo de werkzaamheden, de resultaten en de receptie van het concilie in kaart te brengen. Dit jaar (2013) richten we onze aandacht op de Constitutie over de heilige liturgie, Sacrosanctum Concilium.

43e jaargang, nr. 3, September 2013

‘Theologie vandaag’ … en morgen

Het document van de Internationale Theologische Commissie (ITC), ‘Theologie vandaag’, waarvan we vorig jaar een Nederlandse vertaling in Collationes publiceerden, heeft in theologische kringen in Nederland en Vlaanderen ruime aandacht gekregen. In dit nummer brengen we een viertal reacties, twee uit Vlaanderen en twee uit Nederland. 

 

Pastoraat tussen macht en mededogen

Daarna brengen we twee bijdragen die handelen over de omgang van de pastor met macht.

43e jaargang, nr. 2, Juni 2013

Gods spreken en de talen van de catechese

In dit themanumer nemen we drie bijdragen op van een congres dat in 2012 door de Europese Equipe voor Catechese (EEC) in Malta georganiseerd werd. Het congres was gewijd aan het thema: ‘Het woord is vlees geworden – Taal en talen in de catechese’. M.a.w. hoe komt de taal van Gods spreken ter sprake in de vele talen (in ruime zin) van de catechetische bedrijvigheid? Welke talen kan de catechese als geloofsverkondiging spreken om recht te doen aan Gods mysterie en aan de hedendaagse mens? Michel de Certeau signaleerde twee problemen in het spreken van kerkmensen: “Er is geen communicatie, en we hebben ook niets te communiceren”. Voor de Certeau spreken wij niet in de leegte, maar vanuit een leegte in onszelf. De crisis van de taal is geen crisis van woorden maar een crisis van de geloofservaring zelf. Het gaat er dan niet gewoon om de meest geschikte taal te vinden om over God te spreken, maar in de catechese wegen te vinden om de ervaring van God toegankelijk te maken, persoonlijk en in gemeenschap. En hiertoe kunnen filosofie en fundamentele theologie een bijdrage leveren. Deze vraag werd dan ook voorgelegd aan prof. Salvatore Curro, voorzitter van de Italiaanse vereniging voor catecheten maar van huis uit fundamentaaltheoloog, en aan prof. em. Ignace Verhack, godsdienstfilosoof: waarom is de taal op fundamenteel niveau geen louter instrument voor kennis en communicatie, dialoog en interpretatie, maar veeleer de symbolische beleving van ons in de wereld zijn? En vervolgens: hoe verhouden zich hierbij de taal van het geloof en de taal van het menszijn?

 .

43 e jaargang, nr. 1, Maart 2013

42e jaargang, nr. 4, December 2012

42e jaargang, nr. 3, September 2012

Het septembernummer 2012 van Collationes brengt vier bijdragen over het thema "Sacramenten: anders bekeken". Twee bijdragen handelen over de initiatiesacramenten, en twee bijdragen over het huwelijk.

42e jaargang, nr. 2, Juni 2012

42e jaargang, nr. 1, Januari 2012

41e jaargang, nr. 4, December 2011

HERSENEN EN GEEST

41e jaargang, nr. 3, September 2011

De blijvende betekenis van John Henry Newman

41e jaargang, nr. 2, Juni 2011

Christen worden - De band tussen geloof en sacrament in de christelijke initiatie

41e jaargang, nr. 1, Januari 2011

Vitale kerk nabij? Lokaal kerk vormen vandaag

40e jaargang, nr. 4, December 2010

COLLATIONES 40 JAAR

40e jaargang, nr. 3, September 2010

Trouwen in de kerk: Waarom en hoe?

40e jaargang, nr. 2, Juni 2010

Artikels
  • In Memoriam Gert Poelman, redactielid Collationes ()

  • Credo. Over de functie en context van de geloofsbelijdenissen in de Kerk (Hans Tercic)

    Hans Tercic opent de reeks bijdragen met een artikel over de functie en context van de geloofsbelijdenissen in de Kerk. Hij begint met te stellen dat de belijdenis als genre niet specifiek christelijk is, maar algemeen menselijk. Verder wijst hij op het Bijbels kader van de belijdenis, die gericht staat op God die zichzelf openbaart in sprekende handelingen. Ten slotte onderlijnt hij de verschillende types van christelijke geloofsbelijdenissen: de fundamentele belijdenis is de doopbelijdenis, die een rol speelt in de voorbereiding op het doopsel (catechumenaat), het sacrament van het doopsel zelf, en in de hernieuwing van de doopbeloften van de verzamelde gemeenschap.

  • De geloofsbelijdenis: een situering (Stijn Van den Bossche)

    Stijn Van den Bossche wil de sympathie van de lezer voor de geloofsbelijdenis winnen door deze te plaatsen in haar kerkelijke biotoop. Hij beklemtoont het Bijbelse karakter van de christelijke geloofsbelijdenissen. Hij schetst een beeld van de historische ontwikkeling ervan. En hij situeert de geloofsbelijdenis in ons geloofsleven.

  • Het credo zingen in de mis. Enige beschouwingen op het grensvlak van liturgietheologie en muziekgeschiedenis (Joris Geldhof)

    Joris Geldhof wijdt in zijn bijdrage “Het Credo zingen in de mis” aandacht aan de merkwaardige vaststelling dat enerzijds de gelovige gemeenschap op vandaag nog nauwelijks in staat is het Credo te zingen tijdens de mis, terwijl anderzijds de muziekgeschiedenis in West-Europa gedurende vijf eeuwen een ongebreidelde rijkdom van credo-toonzettingen laat zien. Vanuit die spanning tussen beide constateringen reflecteert hij over het belang van het zingen van het credo, en daarbij aansluitend over de inhoud van het credo en de eigen aard van de liturgie.

  • De H. Drie-eenheid straalt uit naar Kerk en leven. Hedendaagse herlezing van de leer van de kerkvaders over de H. Drie-eenheid naar maatschappij, kerk en leven toe in de westerse theologie (Gert Poelman)

    De bijdrage van onze overleden collega, Gert Poelman, sluit daar goed bij aan. Hij gaat in op een kerngegeven van het Credo, namelijk het mysterie van de Heilige Drie-eenheid. Vaak wordt dit mysterie ervaren als iets abstracts, dat weinig invloed heeft op ons dagdagelijkse leven. In tegenstelling hiermee wijst de auteur op de grondintuïtie van de kerkvaders, dat de leer van de Drie-eenheid geen loutere speculatie van enkele intellectuelen is, maar dat die ontsproot uit het leven en bidden van de kerk, uit de ervaring van christenen. Of zoals kardinaal Danneels het ooit formuleerde: “Het verandert heel wat een God te hebben die Vader, Zoon en Geest is. Zeker in ons hart, maar ook daarbuiten, in gezin, Kerk en maatschappij (…) De hele wereld vindt dus zijn blauwdruk in de Drie-eenheid”. In zijn bijdrage wil Gert Poelman die stelling verduidelijken vanuit de recente westerse theologie: geloven in de Drie-ene God is wel degelijk relevant voor de gelovige, maar ook voor de kerk en de hele wereld.

  • Een geschenk van Gods genade. De initiatie van volwassenen als model voor de catechese (Reimund Bieringer)

    In 1972 promulgeerde paus Paulus VI de “Orde van dienst voor de viering van de initiatiesacramenten voor volwassenen”. Volgens Reimund Bieringer biedt deze ritus niet alleen een structuur aan voor de initiatie van volwassenen die vragen om gedoopt te worden, maar stelt hij ook een kader ter beschikking voor de vernieuwing van de catechese in het algemeen en zelfs van het gehele kerkelijke leven. De structuur die deze ritus biedt, de uitdagingen die hij bevat, zijn uitstekend geschikt om een aantal problemen op te lossen die het kerkelijke leven bemoeilijken. In zijn bijdrage wil Prof. Bieringer aantonen hoe de initiatie van volwassenen kan bijdragen tot missionair kerk-zijn vandaag. In een eerste deel stelt hij het model van de volwasseneninitiatie kort voor en in een tweede deel toont hij aan hoe dit model kan bijdragen tot missionair kerk-worden.

  • De dood, een Pascha (Paul Declerck)

    De bijdrage van Paul Declerck is de neerslag van een voordracht die de auteur gehouden heeft voor de leden van de groep Universa Laus tijdens hun ontmoeting in de abdij van Drongen. Hij neemt de antropologische vragen rond de dood in beschouwing en het belang van rituelen die in dergelijke omstandigheden in alle culturen worden gehouden. Hij overloopt vervolgens de culturele ontwikkelingen in dit domein, zoals het verbergen van de dood en zijn privatisering, het groeiende belang van “diensten” die bij die gelegenheid worden aangeboden, evenals het toenemen van de crematie. Hij stelt een theologie van de begrafenis voor als de voltooiing van de roeping van het doopsel en de toespitsing van de christelijke hoop. Hij besluit met het stellen van een aantal pastorale vragen, onder meer die welke geformuleerd worden door het team van leken dat in sommige parochies de uitvaartdienst verzorgt.

40e jaargang, nr. 1, Maart 2010

39e jaargang, nr. 4, December 2009

Zorg voor de kwetsbare mens

39e jaargang, nr. 3, September 2009

39e jaargang, nr. 2, Juni 2009

39e jaargang, nr. 1, Maart 2009

38e jaargang, nr. 4, December 2008

38e jaargang, nr. 3, September 2008

38e jaargang, nr. 2, Juni 2008

38e jaargang, nr. 1, Maart 2008

37e jaargang, nr. 4, December 2007

37e jaargang, nr. 3, September 2007

37e jaargang, nr. 2, Juni 2007

Kerkelijke vormingswerk

37e jaargang, nr. 1, Maart 2007

36e jaargang, nr. 4, December 2006

36e jaargang, nr. 3, September 2006

Het gebed

36e jaargang, nr. 2, April 2006

36e jaargang, nr. 1, Januari 2006

35e jaargang, nr. 4, December 2005

35e jaargang, nr. 3, September 2005

35e jaargang, nr. 2, Juli 2005

De nieuwe bijbelvertaling

35e jaargang, nr. 1, Januari 2005

Info:

Collationes

Driemaandelijks tijdschrift voor theologie en pastoraal

Zie ook het videofragment uit Braambos naar aanleiding van de feestelijke viering van 40 jaar Collationes.

Hoofdredacteur:  

Adelbert Denaux (K.U. Leuven)

Secretaris: 

Pierre Trouillez (Aartsbisdom Mechelen-Brussel)

Administratief beheerder: 

Hans Vandenholen (Bisdom Gent)

Redactieraad: 

Stefaan Franco (Bisdom Brugge)

Marc Steen (Bisdom Brugge)

Joris Polfliet (Bisdom Gent)

Hendrik Hoet (Bisdom Antwerpen)

Bert Benats (Bisdom Hasselt)

Peter De Mey (K.U. Leuven)

Didier Pollefeyt (K.U. Leuven)

Kristof Struys (K.U. Leuven)

Stijn Van den Bossche

Anne Vandenhoeck

Carine Devogelaere

Harm Goris (TST, Nederland)

Administratie: 
(abonnering, adreswijziging, alle administratieve aangelegenheden)

Biezekapelstraat 2 - 9000 Gent

Tel. 09/235 78 45

Bankrekening 446-0015201-15

Redactie:
(recensie-exemplaren, ruilabonnementen en alle redactionele briefwisseling)

Potterierei 72 - 8000 Brugge

Boeken ter recensie: 

p/a Dr. Hans Debel, Potterierei 72, 8000 Brugge

 

De bijdragen verschijnen onder verantwoordelijkheid van de auteur die, indien gewenst, het imprimatur van zijn ordinarius vraagt.

Verantw. uitgever:   

Hans Vandenholen, Biezekapelstraat 2, 9000 Gent,
voor Collationes. Tijdschrift voor Theologie en Pastoraal.
www.collationes.be

 

Abonnering:

€ 30 (buitenland: € 35) op Internationaal
Bankrekeningnummer KBC: IBAN BE 83446001 5201 15 BIC KREDBEBB.
Los nummer:  € 10.
Studentenabonnementen: € 15 (abonnering uitsluitend door bemiddeling van het instituut waar zij ingeschreven zijn).
Abonnementsopzeggingen dienen te gebeuren vóór 1 januari.
Proefnummer op aanvraag: Hans.Vandenholen@kerknet.be

Info voor auteurs:

Richtlijnen voor auteurs.

Volg Thomas op